Sáng 22/8/2009, triển lãm tranh cát về chân dung Bác Hồ và Đại tướng Võ Nguyên Giáp của nghệ nhân Ý Lan đã khai mạc tại Hà Nội.

Triển lãm được đặt tại số 8 Hùng Vương, trong khuôn viên Lăng với 30 bức chân dung Hồ Chủ tịch và 23 bức về Đại tướng Võ Nguyên Giáp. Đây là thành quả sau hơn ba tháng làm việc của nghệ nhân Ý Lan cùng 5 cộng sự.

Nghệ nhân Ý Lan giới thiệu về chất liệu làm nên những bức tranh cát độc đáo. Ảnh: Nguyễn Hưng.

Các bức tranh khá đa dạng, từ cảnh Bác làm việc đến cảnh Bác thăm bà con nông dân, thiếu nhi.

Thiếu tướng Nguyễn Ngọc Lâm, Chính ủy Bộ Tư lệnh bảo vệ Lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh cho biết: “Triển lãm sẽ góp phần làm phong phú những hình thức nghệ thuật về cuộc đời hoạt động của Hồ Chủ tịch, khẳng định tình cảm sâu sắc của của nhân dân cũng như của tác giả đối với Hồ Chủ tịch và Đại tướng Võ Nguyên Giáp”.

Tới dự triển lãm có đại tá Nguyễn Huyên, trợ lý của Đại tướng Võ Nguyên Giáp. Ảnh: Nguyễn Hưng.

Đây là lần đầu tiên một triển lãm tranh cát quy mô về Bác được tổ chức tại Hà Nội. Theo nghệ nhân Ý Lan, từ nay đến 2/9, bà và các cộng sự sẽ tiếp tục sáng tác, hoàn thiện thêm bộ sưu tập về Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Triển lãm sẽ kéo dài đến hết ngày 6/9. Sau đó toàn bộ bức tranh cát chân dung Bác Hồ được nghệ nhân Ý Lan tặng lại cho Bộ Tư lệnh bảo vệ Lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh, các bức tranh cát về Đại tướng Võ Nguyên Giáp sẽ được tặng cho Viện Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam.

Nguyễn Hưng

vnexpress.net

Đạo diễn Lê Đức Tiến đã trào nước mắt khi viết lời bình bộ phim tài liệu 40 năm thực hiện di chúc Bác Hồ. Ông và đoàn làm phim muốn truyền nỗi xúc động ấy tới khán giả. Nhân dịp 6 tập đầu tiên của dự án phim tài liệu 25 tập này lên sóng VTV từ 30/8 đến 4/9, Đất Việt có cuộc trao đổi với Tổng đạo diễn Lê Đức Tiến, đồng thời là đạo diễn tập một: Bác Hồ viết di chúc.

– Hãng phim truyện Việt Nam đã vượt qua những khó khăn nào để thực hiện một loạt phim công phu và phạm vi đề cập rộng như vậy?

– Các tập phim gặp khó khăn nhất, theo chúng tôi, là phần liên quan tới Bác trong thời điểm từ 1965 đến 1969, khi Bác mất. Chẳng hạn, chúng ta không có hình ảnh về Bác Hồ viết di chúc. Bác đề trên di chúc là “Tuyệt đối bí mật”, không muốn nhiều người biết.

Ảnh về Bác thì có nhiều hơn, nhưng điện ảnh cần những hình ảnh động, nên chúng tôi phải tìm nhiều cách khác nhau để thể hiện những nội dung cần thiết. Ngoài ra trong 25 tập phim, tư liệu chủ yếu ở những tập đầu tiên, khi nói về cuộc kháng chiến chống đế quốc Mỹ. Còn những tập sau phải tổ chức quay mới ở nhiều ngành, nhiều lĩnh vực, nhiều địa phương trong nước và cả ở nước ngoài.

Tỷ lệ tư liệu sử dụng cũng sẽ ít hơn. Tuy nhiên, đoàn làm phim chúng tôi rất may mắn được ghi hình bản gốc 10 trang di chúc của Người đang được lưu trữ tại Văn phòng Trung ương Đảng.

Chủ tịch Hồ Chí Minh

– Trong quá trình làm phim, cũng là một quá trình tìm hiểu về Bác, ông có những cảm nhận như thế nào?

– Tôi nhớ đã xúc động trào nước mắt khi viết những dòng lời bình về Bác. Đây là đoạn lời bình có sự biên tập chỉnh lý của nhà văn Nguyễn Quang Thiều: “Di chúc thiêng liêng, lời thề của toàn dân tộc từ 40 năm qua vang trên quảng trường lịch sử, truyền qua bao thế hệ Việt Nam cho tới ngày hôm nay. Những lời di chúc ấy giản dị nhưng làm chúng ta ứa lệ và làm trái tim chúng ta ngập tràn yêu thương và đức tin bất diệt. Mỗi khi những lời di chúc ấy vang lên, chúng ta lại thấy Tổ quốc linh thiêng hiện ra và tương lai rực sáng. Và chúng ta có đủ lý do và sức mạnh để sống, để lao động sáng tạo và hy sinh cho sự sống của con người trên mặt đất này mỗi ngày một tốt đẹp hơn”.

Bà má miền Nam đẫm lệ chống nạng ra dự lễ truy điệu Chủ tịch Hồ Chí Minh.
Ảnh : Trong triển lãm Ký ức Hà Nội của nghệ sĩ Hữu Cấy.

Bên cạnh đó, khi làm tập một, Bác Hồ viết di chúc, tôi tới nhà sàn, nơi Bác đã sống và làm việc. Tôi rất xúc động và có cảm giác hơi ấm của Bác vẫn đâu đây qua những vật dụng đơn sơ Người sử dụng. Chúng tôi ghi những hình ảnh nhà sàn Bác Hồ, cố gắng truyền tới người xem những nỗi niềm xúc động đó.

Từ khi tôi chuẩn bị dự án Nguyễn Ái Quốc ở Hồng Kông, tôi bắt đầu trực tiếp tìm hiểu những tư liệu về cuộc đời hoạt động của Bác, mà sau này, đạo diễn Nguyễn Khắc Lợi đã thực hiện. Càng tìm hiểu về Bác, tôi càng thấy nể phục và kính yêu Bác.

– Phim có đội ngũ đạo diễn tới hơn 10 người, làm thế nào để tạo ra mạch thống nhất cho 25 tập phim?

– Mỗi tác giả tập phim có những phong cách riêng, tạo nên sự phong phú trong ngôn ngữ thể hiện, nhất là với loại hình phim tài liệu, mà hiện tại còn chưa thật hấp dẫn với phần đông công chúng. Nội dung từng tập phim được xác định rõ ràng, cụ thể.

Dung lượng giữa sử dụng tư liệu và quay mới cũng được cân đối theo tỷ lệ nhất định. Giọng đọc, lời bình cũng vậy: có giọng nam, giọng nữ, giọng Hà Nội, giọng Sài Gòn. Công tác chủ yếu của Tổng biên tập và Tổng đạo diễn là “ép” các tác giả theo đúng nội dung chủ đề đã được ấn định trong từng tập phim, rà soát tước bỏ những gì trùng lặp và gợi ý về phương thức thể hiện sao cho hấp dẫn hơn. Ngoài ra Tổng đạo diễn cũng trực tiếp sửa chữa những sai sót (nếu có) của tập phim nhằm nâng cao tính tư tưởng và thẩm mỹ.

Tổng đạo diễn phim tài liệu 40 năm thực hiện di chúc Bác Hồ, đạo diễn Lê Đức Tiến

– Các nhà sử học có vai trò ra sao trong quá trình soạn thảo đề cương và kịch bản bộ phim này, thưa ông?

– Đây là bộ phim tài liệu nghệ thuật chính luận. Những người soạn thảo kịch bản hầu hết trên dưới 50 tuổi, nên đều có những hiểu biết về lịch sử cách chúng ta không xa.

Ngoài ra tính lịch sử trong dự án phim chỉ là một trong những yêu cầu đặt ra, bên cạnh tính tư tưởng, triết học, tính nghệ thuật, tính đảng, tính nhân dân v.v… GS -TSKH Phùng Hữu Phú, Trưởng ban chỉ đạo dự án phim cũng là nhà sử học, đã có những góp ý thiết thực về nội dung và chủ đề phim.

Đề cương và kịch bản phim có sự tham gia thẩm định và tư vấn của các chuyên gia về Hồ Chí Minh như GS. Trần Thành, GS. Đặng Xuân Kỳ, cũng như nhiều nhà nghiên cứu về Hồ Chí Minh khác.

Ngọc Nhiên

baodatviet.vn

Những hình ảnh về vị lãnh thụ giản dị, gần gũi và thân thương với mọi tầng lớp nhân dân luôn có sức mạnh làm lay động lòng người.

Tại Triển lãm Văn hóa nghệ thuật Việt Nam 2010, những tác phẩm mới nghệ thuật mới nhất về Chủ tịch Hồ Chí Minh đã có dịp ra mắt công chúng. Qua những tác phẩm này, các nghệ sĩ đương đại đã thể hiện nhiều góc nhìn khác nhau, cũng như những tình cảm thiêng liêng hướng về Người.

Từ nhiều thập niên, hình tượng Bác Hồ đã trở thành một nguồn cảm hứng sáng tạo dồi dào, một đề tài lớn cho các nghệ sĩ, để họ cho ra đời những tác phẩm nghệ thuật giàu tâm huyết. Những tác phẩm ấy khắc họa hình ảnh Bác Hồ như một vị lãnh tụ vĩ đại nhưng hết sức khiêm nhường và giản dị, gần gũi và thân thương với mọi tầng lớp nhân dân.

Đó là những hình ảnh luôn có sức mạnh làm lay động lòng người. Những hình ảnh ấy sẽ còn sống mãi trong trái tim hàng triệu người Việt Nam như một suối nguồn không bao giờ cạn, trong trẻo và êm đềm chảy về tương lai bất chấp những đổi thay của thời cuộc…

Dưới đây là ghi nhận của Đất Việt về một số tác phẩm tiêu biểu tại Triển lãm.

Khung cảnh trong ngôi nhà 48 Hàng Ngang, nơi Bác Hồ viết Tuyên ngôn độc lập (từ ngày 28-30/8/1945) được tái hiện trong bức tranh của tác giả Nguyễn Hữu Ngọc.

Hình ảnh Bác chuẩn bị đến mặt trận Bắc Kạn năm 1950 được họa sĩ Đỗ Mạnh Cương thể hiện bằng những khối hình rắn rỏi.

Bức tranh của họa sĩ Lê Anh Vân lấy cảm hứng từ câu thơ “Nhớ người những sáng tinh sương. Ung dung yên ngựa trên đường suối reo” trong bài thơ nổi tiếng Việt Bắc của nhà thơ Tố Hữu.

Bác Hồ ở núi rừng Việt Bắc là mảng đề tài được nhiều họa sĩ khai thác, như bức tranh “Dừng chân giữa rừng” của tác giả Nguyễn Thế Hữu.

Hay bức tranh “Trên đường chiến dịch” của họa sĩ Trần Vũ Hoàng.

Một buổi làm việc của Bác ở chiến khu Việt Bắc được thể bằng chất liệu chì sáp trên giấy trong bức tranh của họa sĩ Trịnh Kim Vinh.

Bác Hồ và thiếu nhi cũng là một mảng đề tài không thể thiếu trong các tác phẩm nghệ thuật về Người. Bức tranh trên có tên “Cháu nào cũng có quà” của họa sĩ Nguyễn Quang Hưng.

Những sắc màu tươi vui trong bức tranh “Bác vui cùng chúng cháu” của họa sĩ Phạm Thị Yên Hòa.

Bức tranh “Hải quân làm theo lời bác” của họa sĩ Uyên Huy, với hình ảnh Bác song hành cùng nỗ lực bảo vệ chủ quyền biển đảo của lực lượng hải quân Việt Nam.

Trên phương diện quốc tế, Hồ Chí Minh là một trong những con người dại diện cho khát vọng hòa bình của nhân dân thế giới. Đó là thông điệp trong bức tranh của hoạ sĩ Trần Quốc Tuấn.

Chân dung của bác được tái hiện trong tác phẩm điêu khắc “Miền Nam trong trái tim tôi” của tác giả Nguyễn Hồng Phong.

Hồng Quân

baodatviet.vn

Hình tượng Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn là nguồn cảm hứng dào dạt cho các nghệ sĩ Việt Nam sáng tạo nên những tác phẩm xuất sắc trên nhiều loại hình nghệ thuật khác nhau, trong đó có cả điện ảnh.

>> ‘Hồ Chí Minh – Nhà chiến lược thiên tài’
>> Nữ giáo sư Việt ở Canada viết sách về Bác Hồ
>> Cả cuộc đời Người sống vì dân
>> Triển lãm những tác phẩm độc đáo về Bác Hồ 

Những tác phẩm điện ảnh về Bác Hồ có thể chia ra làm hai giai đoạn: Giai đoạn tìm đường đi cho dân tộc Việt Nam, từ 1911 đến 1945 và giai đoạn lãnh đạo đất nước đấu tranh chống thực dân đế quốc và xây dựng chủ nghĩa xã hội, từ 1946 đến 1969.

Bằng các tác phẩm của mình, các nhà làm phim đã ghi lại những hình ảnh chân thực nhất về hoạt động của Bác trong giai đoạn 1911-1945, trong các bộ phim tài liệu như: Ngày độc lập 2/9/1945; Vài hình ảnh về đời hoạt động của Hồ Chủ Tịch; Nguyễn Ái Quốc đến với Lê Nin; Bác Hồ ở Việt Bắc; Đường về Tổ quốc… 

Đồng thời, hàng loạt những phim truyện phản ánh cuộc đời và con người của Bác trong giai đoạn này được ra đời như: Vượt qua bến Thượng Hải, Nguyễn Ái Quốc ở Hồng Koong, Hẹn gặp lại Sài Gòn, Nhìn ra biển cả…

Hình ảnh Bác trong giai đoạn 1946 – 1969 cũng được tái hiện trong rất nhiều tác phẩm điện ảnh, đặc biệt là thể loại phim tài liệu, thời sự như Bác Hồ ở Việt Bắc; Bác Hồ sống mãi trong lòng miền Nam; Thiếu nhi trong Phủ Chủ tịch… Những tác phẩm đó đã thể hiện được hình ảnh của một lãnh tụ vĩ đại nhưng lại rất dung dị, đời thường. Bác thân thương, gần gũi như một người cha trong mỗi gia đình, đồng thời cũng là một người bạn đầy tin cậy của bạn bè quốc tế.

Dưới đây là hình ảnh Bác trong một số áp phích điện ảnh Việt Nam, Đất Việt ghi lại tại Bảo tàng Hồ Chí Minh, Hà Nội:

Phim tài liệu Vài hình ảnh về đời hoạt động của Chủ tịch Hồ Chí Minhdo Quốc doanh phát hành phim và chiếu bóng Việt Nam phát hành năm 1960.

Phim tài liệu Nguyễn Ái Quốc – Hồ Chí Minh, Xưởng phim Thời sự Tài liệu Trung ương sản xuất năm 1975.

Phim tài liệu Lăng chủ tịch Hồ Chí Minh, Xưởng phim tài liệu thời sự Trung ương sản xuất năm 1976.

Phim tài liệu lịch sử đặc biệt Nguyển Ái Quốc đến với Lê Nin, Xí nghiệp Phim thời sự, tài liệu Trung ương Việt Nam sản xuất năm 1979 với sự giúp đỡ của các cơ quan điện ảnh, nghiên cứu, lưu trữ trực thuộc BCH Trung ương ĐCS Liên Xô và Hội đồng Bộ trưởng Liên Xô.

Phim tài liệu Đường về Tổ quốc do Xí nghiệp Phim thời sự, tài liệu Trung ương Việt Nam sản xuất năm 1980.

Phim truyện Nguyễn Ái Quốc ở Hồng Kông, Hãng phim Hội nhà văn Việt Nam hợp tác với Hãng phim Châu Giang (Trung Quốc) sản xuất năm 2003.

Phim truyện Vượt qua bến Thượng Hải, Hãng phim Hội nhà văn Việt Nam sản xuất năm 2010 với sự tham gia của Công ty cổ phần truyền thông HD (Hồng Kông) và Tập đoàn điện ảnh Hoành Điếm (Trung Quốc).

Hồng Quân

baodatviet.vn