Một cuộc triển lãm ảnh về chiến thắng Hà Nội-Điện Biên Phủ trên không, tại Hà Nội. (Nguồn: TTXVN)

Chiều 11/12, triển lãm “40 năm chiến thắng Hà Nội-Điện Biên Phủ trên không” đã được Sở Văn hóa Thể thao và Du lịch Hà Nội khai mạc tại 45 Tràng Tiền, Hà Nội.

Triển lãm nhằm ôn lại trang sử oanh liệt, hào hùng trong trận chiến 12 ngày đêm chống trả đế quốc Mỹ trên bầu trời Hà Nội của quân và dân Thủ đô.

Với gần 100 bức ảnh tư liệu quý, triển lãm đã giới thiệu đến người xem tinh thần quả cảm, ý chí kiên cường, bất khuất của quân và dân Hà Nội trong sự tàn phá khốc liệt của máy bay Mỹ; tạo nên khúc tráng ca thời đại. Người xem bị cuốn hút bởi những bức ảnh “Máy bay B.52 rơi trên bầu trời Hà Nội”, “Hàng ngàn lượt máy bay thay nhau trút bom xuống Hà Nội”, “Dân quân tự vệ Thủ đô tham gia xây dựng trận địa pháo cao xạ bảo vệ Hà Nội”…

Triển lãm cũng thông tin tới công chúng diễn biến cuộc tập kích đường không bằng chiến B.52 của Mỹ và sự giáng trả quyết liệt của quân và dân ta; cường độ tấn công và số lượng bom đạn Mỹ sử dụng trong 12 ngày đêm tháng 12 năm 1972. Bên cạnh đó, triển lãm còn giới thiệu một cách sinh động tới công chúng về chiến thắng “Hà Nội – Điện Biên Phủ trên không” bằng các thước phim tư liệu.

Cùng với những hình ảnh về chiến thắng “Hà Nội – Điện Biên Phủ trên không”, triển lãm đưa đến cho người xem những bức ảnh về một Hà Nội ngày nay với sự phát triển về kinh tế, văn hóa, xã hội tạo ra góc nhìn so sánh sau 40 năm diễn ra sự kiện chấn động thế giới.

Tại cuộc triển lãm, ông Nguyễn Cao Thoại, bác sỹ đã nghỉ hưu đang trú tại số nhà 116, phố Lò Đúc, quận Hai Bà Trưng cho biết: “Đối với những người Hà Nội cao tuổi như chúng tôi, đây là triển lãm rất quý bởi nó gợi lại quá khứ rất anh hùng của Thủ đô. Các bức ảnh đưa lại một cách toàn diện về 12 ngày đêm chiến đấu chống Mỹ mà chúng tôi đã từng sống trong thời khắc đó.”

Cũng trong thời điểm này, Trung tâm Thông tin Triển lãm Hà Nội đã thông tin, tuyên truyền cổ động nhằm tuyên truyền ý nghĩa quan trọng của chiến thắng “Hà Nội – Điện Biên Phủ trên không” đến đông đảo quần chúng nhân dân.

Các hoạt động thông tin tuyên truyền thể hiện bằng nhiều hình thức phong phú, trang trọng, có nội dung thiết thực.

Tại các khu vực, tuyến đường trung tâm như 93 Đinh Tiên Hoàng, ngã tư khách sạn Daewoo-Kim Mã, ngã tư Láng Hạ-Thái Hà, đường Cầu Giấy, đường Liễu Giai…. đều đặt cụm panô lớn, cụm tranh cổ động, cụm mô hình biểu tượng. Tại 25 tuyến phố được căng treo nhiều băng-rôn, khẩu hiệu, dây cờ mầu, đặt 30 cụm hồng kỳ…

Khu vực quận, huyện, thị xã và cơ sở tuyên truyền cổ động trực quan tại các khu trung tâm địa bàn, các tuyến đường chính, trụ sở các công sở, cơ quan, xí nghiệp, trường học, đơn vị lực lượng vũ trang, các tụ điểm văn hóa-thể thao-du lịch… bằng các cụm panô, băngrôn, khẩu hiệu…/.

Đinh Thị Thuận (TTXVN)
vietnamplus.vn

Cảnh trong phim Hà Nội 12 ngày đêm. (Nguồn: Cục Điện ảnh)

Theo Cục Điện ảnh (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch), tuần phim kỷ niệm 40 năm chiến thắng “Hà Nội -Điện Biên Phủ trên không” (12/1972 – 12/2012) sẽ diễn ra từ ngày 12-18/12 trên cả nước.

Đây là một hoạt động ý nghĩa, góp phần tuyên truyền, giáo dục sâu rộng về chiến thắng “Hà Nội- Điện Biên Phủ trên không” , một chiến thắng lịch sử mang tầm vóc lớn lao của quân đội và nhân dân Việt Nam, đặc biệt là của Quân chủng Phòng không-Không quân và bộ đội tên lửa.

Lễ khai mạc Tuần phim kỷ niệm 40 năm Chiến thắng “Hà Nội-Điện Biên Phủ trên không” được tổ chức ngày 13/12 tới tại Trung tâm Chiếu phim Quốc gia với bộ phim truyện nhựa “Hà Nội 12 ngày đêm” và bộ phim tài liệu “Ký ức một thời”.

Bộ phim truyện nhựa “Hà Nội 12 ngày đêm” do Nghệ sỹ Nhân dân Bùi Đình Hạc làm đạo diễn được đánh giá là một bộ phim đầy ắp chân dung những con người bình dị nhưng hết sức kiên cường, quyết tâm sống chết với thủ đô thân yêu trong những thời khắc lịch sử hào hùng.

Phim đã giành giải Bông sen bạc tại Liên hoan phim Việt Nam lần thứ 14; tham dự 10 Liên hoan phim quốc tế và được bạn bè quốc tế nhiệt tình đón nhận.

“Ký ức một thời” do nghệ sỹ ưu tú Nguyễn Văn Hướng làm đạo diễn là bộ phim tài liệu nhựa mới nhất, ghi lại những câu chuyện, suy nghĩ, ước vọng của những người dân đã sống và chiến đấu dưới mưa bom bão đạn của Hà Nội trong 12 ngày đêm lịch sử ấy. Chính họ đã tạc nên bức tượng đài chiến thắng vĩ đại trong lịch sử dựng nước, giữ nước của dân tộc Việt Nam.

Ngoài hai bộ phim “Hà Nội 12 ngày đêm” và “Ký ức một thời”, trong đợt chiếu phim này, Cục Điện ảnh cũng sẽ phổ biến rộng rãi những tác phẩm điện ảnh như phim tài liệu “Chuyện ở một vùng non cao” do Hãng phim Tài liệu và Khoa học Trung ương sản xuất; phim tài liệu “Hà Nội tháng Chạp năm ấy”, “Tầm nhìn trên cao”, “Hà Nội bản hùng ca”, “Năm 1972 lịch sử” do Điện ảnh Quân đội nhân dân sản xuất.

Để phim đến được với đông đảo khán giả, nhất là các khán giả vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo và các lực lượng vũ trang hiện đóng tại địa phương, Cục Điện ảnh gửi các đĩa DVD phim được trình chiếu trong tuần phim tới các đội chiếu bóng lưu động thuộc Công ty Điện ảnh, Trung tâm phát hành phim và chiếu bóng các tỉnh, thành phố kèm theo đó là băng hình miền núi số 3/2012 với chuyên đề: “Kỷ niệm 40 năm chiến thắng pháo đài B52” do Trung tâm Điện ảnh chiều thứ 7 sản xuất.

Trong khuôn khổ Tuần phim, ngày 12/12, Cục Điện ảnh tổ chức đoàn cán bộ, nghệ sỹ, diễn viên giao lưu với Sư đoàn 371 thuộc Quân chủng Phòng không-Không quân.

Nhân dịp này, Sở Văn hóa Thể thao và Du lịch Hà Nội triển khai nhiều hoạt động biểu diễn nghệ thuật phục vụ quần chúng tại các quận, huyện, thị xã trên địa bàn thành phố từ ngày 17 đến ngày 22/12, nhằm khơi dậy khí thế hào hùng trong trận chiến lịch sử của quân và dân Hà Nội, lòng tự hào dân tộc, tinh thần yêu nước, yêu Hà Nội của nhân dân Thủ đô.

Tâm điểm là chương trình nghệ thuật “Hà Nội 12 ngày đêm 1972-Bản hùng ca thời đại” diễn ra ngày 17/12 tại Quảng trường Cách mạng tháng Tám.

Chương trình do Nhà hát ca múa nhạc Thăng Long thực hiện, sẽ trình diễn các chương trình, tiết mục ngợi ca khí thể quả cảm, anh hùng của quân và dân Hà Nội trong 12 ngày đêm máu lửa chống sự tàn phá của đế quốc Mỹ; cũng như các ca khúc ngợi ca cách mạng, đất nước và con người Hà Nội trong công cuộc xây dựng và bảo vệ tổ quốc.

Ngoài biểu diễn ca nhạc, các đoàn nghệ thuật còn phục vụ công chúng chương trình nghệ thuật khác như cải lương, hài kịch, quan họ, chèo, xiếc, tuồng…/.

Thanh Giang-Đinh Thị Thuận (TTXVN)
vietnamplus.vn

Đại đội 2, Đơn vị quyết thắng pháo cao xạ bảo vệ Thủ đôbắn rơi máy bay Mỹ. (Ảnh: Lâm Đồng/TTXVN)

Nhân dịp kỷ niệm 40 năm chiến thắng Hà Nội-Điện Biên phủ trên không, sáng 10/12, Cổng Thông tin điện tử Chính phủ đã tổ chức chương trình tọa đàm trực tuyến với sự tham gia của các nhân chứng lịch sử đã từng chiến đấu và bắn rơi máy bay B52 trong 12 ngày đêm cuối tháng Chạp năm 1972.

Tham gia tọa đàm có Trung tướng Nguyễn Xuân Mậu, nguyên Phó Chính ủy Quân chủng Phòng Không-Không quân, Trung tướng Phạm Tuân, Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân, nguyên phi công Đoàn Không quân Sao Đỏ; Trung tướng Nguyễn Văn Phiệt, Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân, nguyên Tiểu đoàn trưởng Tiểu đoàn tên lửa 57, Sư đoàn Phòng không Hà Nội; Đại tá Nghiêm Đình Tích, nguyên Đài trưởng đài Ra đa P.35, Trung đoàn 291, Binh chủng Ra đa.

40 năm đã trôi qua nhưng những ngày tháng chiến đấu kiên cường, dũng cảm bảo vệ bình yên bầu trời Hà Nội vẫn còn vẹn nguyên trong ký ức những người lính đã trực tiếp tham gia chiến dịch, được tái hiện lại qua các câu chuyện kể xúc động, những giải đáp cặn kẽ, thấu đáo về chiến thắng lịch sử này.

Trong 12 ngày đêm lịch sử cuối tháng Chạp năm 1972, Không quân Mỹ đã sử dụng tới hàng chục ngàn tấn bom rải thảm nhằm “đưa Hà Nội trở về thời kỳ đồ đá.” Đây là chiến dịch ném bom dữ dội nhất trong chiến tranh Việt Nam và là một trong những cuộc tập kích đường không có cường độ cao nhất trong lịch sử các cuộc chiến tranh trên thế giới. Thế nhưng, với ý chí quyết chiến, quyết thắng, tinh thần mưu trí, dũng cảm tuyệt vời, quân và dân ta đã làm nên kỳ tích, đánh bại cuộc tập kích chiến lược này, bắn rơi nhiều máy bay, trong đó có các “pháo đài bay” B52, buộc Mỹ phải ký Hiệp định Paris, rút hết quân viễn chinh về nước, làm thay đổi cục diện chiến tranh có lợi cho cuộc kháng chiến của ta.

Chiến thắng B52 trên bầu trời Thủ đô đã trở thành trận quyết chiến lịch sử, được mệnh danh là “Hà Nội-Điện Biên Phủ trên không,” như một huyền thoại khẳng định tinh thần và ý chí của dân tộc Việt Nam trước những những cam go, thử thách tưởng chừng không thể vượt qua.

Trung tướng Nguyễn Xuân Mậu cho rằng, có nhiều nguyên nhân làm nên chiến thắng vĩ đại đó nhưng trước hết là quyết tâm lãnh đạo đúng đắn, sáng suốt của Đảng. Thứ hai là sự tiên đoán rất sớm của Bác Hồ, được quán triệt đến cán bộ chiến sỹ toàn quân chủng Phòng không-Không quân, trở thành ý chí sắt đá, sáng tạo của quân và dân ta trong chiến dịch 12 ngày đêm chiến đấu bảo vệ Hà Nội. Bên cạnh đó là sự giúp đỡ ủng hộ, động viên của các nước, đặc biệt là Liên Xô về tên lửa, ra đa, không quân, cán bộ kỹ thuật cộng với tính thần sáng tác trong tác chiến của quân và dân Việt Nam.

Theo Trung tướng Phạm Tuân, trong 12 ngày đêm, Mỹ sử dụng 193 B52 và hơn 1.000 máy bay chiến thuật, trung bình mỗi đêm đánh vào Hà Nội 50-70 lượt B52, cao điểm lên đến 100 lượt B52. Ngoài ra, mỗi đêm trung bình 300 lượt, cao điểm 450 máy bay chiến thuật đánh phá để yểm trợ. Như vậy, bầu trời Hà Nội mỗi đêm có 200 – 300 máy bay. Một trong những khó khăn lớn nhất đối với Bộ đội Không quân là khi đó, các sân bay chiến đấu của ta bị phá hủy rất nặng nề, phải cất cánh trong những điều kiện khó khăn, đòi hỏi không chỉ ý chí mà cả trí tuệ, sáng tạo, dự đoán, khắc phục được những phức tạp, khó khăn của tình hình.

Ví như làm nhiều sân bay dự bị hoặc cất cánh trên đường băng phụ; thậm chí, máy bay phải đeo thêm 2 quả tên lửa bổ trợ, cất cánh trên đường băng chỉ 200m so với đường băng 1km thông thường. Để có được điều kiện tốt nhất đánh B.52, theo Trung tướng Phạm Tuân, phải bao gồm tất cả nỗ lực, từ tổ chức chỉ huy, sân bay, cất cánh, dẫn đường và sự chủ động, khả năng phán đoán tình huống của phi công.

Lực lượng Phòng không-Không quân đã đánh B.52 khi chúng còn cách xa Hà Nội, thực hiện tốt nhiệm vụ quan trọng nhất là bảo vệ mục tiêu, chặn máy bay ném bom phá hoại, âm mưu san phẳng Hà Nội. Nhớ lại thời điểm bắn rơi B.52, Trung tướng Phạm Tuân chia sẻ “Đến khi phóng được quả tên lửa đi mới thở phào nhẹ nhõm và lúc ấy thì mặc kệ F4 xung quanh, không còn lo lắng gì nữa.”

Trung tướng Nguyễn Văn Phiệt tự hào nhớ lại: Trong thời điểm đó, ta chỉ được trang bị tên lửa SAM 2, loại vũ khí mà theo đánh giá của đối phương thì không có khả năng đánh được B.52 nhưng thực tế thì ngược lại. Với sự hỗ trợ của chuyên gia kỹ thuật Liên Xô, Bộ đội tên lửa đã cải tiến, nâng công suất, khắc phục được hạn chế nhiễu rơi vào rãnh đạn quá nặng. Đầu đạn tên lửa SAM 2 năm 1965 chỉ văng mảnh khoảng 1.200 mảnh, năm 1972 được cải tiến nổ phá văng được 3.200 mảnh.

Theo Trung tướng Nguyễn Văn Phiệt, một điều kỳ diệu nữa là khả năng phát hiện, phân biệt nhiễu B52 của bộ đội tên lửa qua những kinh nghiệm được rút ra từ năm 1965, 1967. Nhấn mạnh vai trò quan trọng của việc phát hiện ra B.52, Đại tá Nghiêm Đình Tích đã cho biết rõ hơn về những hoạt động của Bộ đội Ra đa trong thực hiện nhiệm vụ này, đối phó với tác chiến điện tử của Không quân Mỹ. Bộ đội Ra đa phòng không đã không để Tổ quốc bị bất ngờ, tạo điều kiện cho chỉ huy và các binh chủng bắn rơi 34 B52 và giành thắng lợi to lớn.

40 năm đã trôi qua nhưng chiến thắng “Hà Nội-Điện Biên Phủ trên không” vẫn còn in đậm trong ký ức của mỗi người dân Việt Nam – một chiến thắng được tạo nên bởi tinh thần đoàn kết, ý chí quật cường của quân và dân ta./.

Thanh Hòa (TTXVN)
vietnamplus.vn

Một phần bìa cuốn sách (Ảnh: PV/Vietnam+)

Tiếng máy bay rền rĩ, bầu trời đỏ rực lửa, phố xá ngổn ngang… Từng ấy hình ảnh về Hà Nội năm 1972 vẫn chưa bao giờ nhạt trong tâm trí những người trong cuộc.

Một buổi sáng mùa đông sau 40 năm, họ gặp lại nhau trong buổi ra mắt tập sách “Đối mặt với B-52.” Nước mắt xót xa và hạnh phúc đan xen nhau trong những câu chuyện, ký ức đọng lại.

“Đối mặt với B-52” tái hiện lại một cách sinh động chân dung Hà Nội những ngày đêm lịch sử 1972, đối mặt với B-52 bằng những cách thức linh hoạt, chủ động. Cùng với đó, những đau thương, mất mát của người dân thủ đô được gợi lại một cách sâu lắng.

Tập sách được thực hiện với sự góp mặt của 116 nhân chứng. Người trẻ nhất sinh năm 1966 (vào năm 1972 mới lên 6 tuổi) và nhân chứng nhiều tuổi nhất sinh năm 1910 (khi ấy đã 62 tuổi).

Ánh mắt rưng rưng, giọng nghẹn ngào, nhà báo Chu Chí Thành (nguyên phóng viên Thông tấn xã Việt Nam), một trong những nhân chứng của những ngày đêm lịch sử ấy chia sẻ: “Cầm cuốn sách trên tay, tôi thấy lòng nghẹn lại. Ngày ấy, chúng tôi là phóng viên, trong tay không có vũ khí để có thẻ trực tiếp chiến đâu nhưng cũng không hề cảm thấy sợ hãi trước cái chết!”

Theo lời kể của người cựu quân nhân Vương Toàn Tước: Ngày 20/12/1972, trước thông tin Mỹ cho không quân trở lại bắn phá Hải Phòng và Hà Nội, lệnh sơ tán khẩn cấp được ban hành. Những con phố ngày thường vốn đông đúc trong một lúc trở nên hoang vắng lạ thường. Những ụ pháo dã chiến, công sự cá nhân nhanh chóng mọc lên, biến cả Thủ đô thành một mâm pháo lớn.

Với ba phần, “Đối mặt với B-52” đi theo mạch thời gian từ thời điểm miền Bắc chống chiến tranh phá hoại. Qua những câu chuyện của các nhân chứng, nhóm tác giả đã dựng lại bối cảnh Hà Nội những năm 1966-1972.

Cùng với đó là quá trình quân đội ta nghiên cứu cách thức hạ “pháo đài bay” B-52.

Trong ký ức của Đại đội trưởng Dương Văn Thuận, người trực tiếp điều khiển khí tài mang ký hiệu D59 khi xưa: “Toàn bộ trận đánh, từ khi phóng tên lửa đến khi gặp mục tiêu chỉ khoảng hơn 40 giây, rất căng thẳng.

Đến cự ly 22km, chưa bao giờ chúng tôi thấy một điểm nổ lại đặc biệt như thế: cùng lúc ở xe điều khiển, màn theo dõi của ba trắc thủ và màn của sỹ quan điều khiển mất hẳn dải nhiễu, giống như màn hình tắt phụt một cái. Trắc thủ Nguyễn Trí Quang hô cháy rất to: ‘Máy bay cháy rồi, cháy to lắm, thủ trưởng ơi;…”

Thời gian đã lùi xa nhưng những mảnh ký ức về 12 ngày đêm ấy chưa bao giờ mờ nhòe trong tâm thức những người đã trực tiếp sống và chiến đấu giữa lòng Hà Nội. Họ cùng kể lại những câu chuyện xúc động về một thời kỳ đạn bom, góp phần lưu giữ lại lịch sử ở “Đối mặt với B-52.”

“Nhà tôi ở ngõ Sân Quần, phố Khâm Thiên. Cái đêm 18, nó đánh ở ga Yên Viên, 21 thì đánh ga Hàng Cỏ, 22 đánh Bệnh viện Bạch Mai,… Ngày 26, khoảng 11 giờ kém 15 phút, bắt đầu còi báo động. Còi rú lên, tôi được lệnh lên số 75 Hàng Bồ, có hai phân xưởng in báo trên đấy. Lên tới nơi, thấy súng bắn chung quanh bốn phía, sáng rực lên.

Lúc báo an rồi, tôi xin phép về nhà. Tới đầu Khâm Thiên, thấy dây điện đứt, nhà cửa đổ nát. Trong ngõ có cái hầm tập thể to, ôi giời ơi, nó cho mấy quả bom 500 cân, chết chẳng toàn thây. 41 người chết. Gia đình tôi mất sáu người. Tôi đi tìm vợ chỉ còn nửa người trên, thằng con chỉ còn mỗi cái chân. Tôi nhận ra được vì nó có cái sẹo bị bỏng ngày xưa.”

Những ký ức ấy luôn thường trực, ám ảnh trong tâm trí ông Nguyễn Văn Cầu. Đôi mắt nhòa lệ, hướng ánh nhìn về xa xăm, ông nói: “Đêm nào tôi cũng mơ thấy phố rừng rực cháy như 40 năm về trước. Cả khu phố chìm trong lửa đỏ!”

Cùng với những lời kể của các nhân chứng là gần 300 tấm ảnh tư liệu, hệ thống bảng biểu và sơ đồ cú thích; khiến bức chân dung Hà Nội những ngày tháng lịch sử ấy hiện lên cụ thể, chân thực hơn.

Giáo sư Sử học Phan Huy Lê chia sẻ: “Tôi thích cách nhóm biên soạn tiếp cận một đề tài có tính lịch sử như “12 ngày đêm”. Việc ghi lại và hệ thống những hồi ức cá nhân về một sự kiện trong lịch sử của đất nước là việc làm cần thiết và rất quý báu.”

“Đối mặt với B-52” là thành quả của nhóm biên soạn đứng đầu là nhà báo, Đại tá Nguyễn Xuân Mai, nguyên Tổng biên tập báo Phòng không-Không quân. Ông chính là một trong những nhân chứng sống của 12 ngày đêm cuối năm 1972.

Suốt hai năm liên tục, nhóm tác giả đã cùng lắng nghe những hồi ức của các nhân chứng để ghép lại thành một câu chuyện chung.

Nhà báo Đào Huyền, một trong các đồng tác giả của cuốn sách cho biết khi nghe các nhân chứng kể chuyện, chị cảm thấy cuộc chiến qua lời kể của họ không quá ác liệt và đáng sợ như là mình từng hình dung.

Lúc bom đạn thì khẩn trương xuống hầm. Khi còi báo yên thì đường phố lại đông đúc trở lại, mọi người đi lại làm việc. Trong những con người ấy có lo lắng nhưng không hề hoảng loạn. “Qua những cuộc phỏng vấn, tôi hiểu được rằng, chính tinh thần ấy đã giúp chúng ta vượt qua tất cả,” chị Huyền chia sẻ./.

Phương Mai (Vietnam+)
vietnamplus.vn

Chiếc máy bay Mig 21 do Anh hùng Phạm Tuân điều khiển đã bắn rơi pháo đài bay B52 của Mỹ năm 1972. (Ảnh tư liệu)

Ngày 28/11, tại Hà Nội, Bộ Quốc phòng, Ban Tuyên giáo Trung ương và Thành ủy, Ủy ban Nhân dân thành phố Hà Nội tổ chức Hội thảo khoa học cấp Nhà nước “Chiến thắng Hà Nội-Điện Biên Phủ trên không – Tầm cao trí tuệ và bản lĩnh Việt Nam.”

Phát biểu khai mạc, Thượng tướng Nguyễn Thành Cung, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng, Trưởng Ban chỉ đạo hội thảo ôn lại, cách đây 40 năm, Mỹ đã mở cuộc tập kích chiến lược bằng không quân vào Hà Nội và các thành phố lớn ở miền Bắc, hòng xoay chuyển tình thế trên bàn đàm phán Paris.

Với ý chí quyết chiến, quyết thắng giặc Mỹ xâm lược, trong 12 ngày đêm, quân và dân miền Bắc đã đánh bại cuộc tập kích đường không chiến lược, bắn rơi 81 máy bay các loại, trong đó có 34 máy bay B52, làm nên chiến thắng “Hà Nội-Điện Biên Phủ trên không,” buộc chính quyền Mỹ phải tuyên bố ngừng ném bom đánh phá miền Bắc và ký Hiệp định Paris, rút hết quân viễn chinh về nước, làm thay đổi cục diện chiến tranh có lợi cho cuộc kháng chiến của dân tộc Việt Nam.

Chiến thắng B52 trên bầu trời Thủ đô Hà Nội đã trở thành trận quyết chiến lịch sử, thật sự là một “Điện Biên Phủ trên không.”

Cùng với thời gian, Chiến thắng “Hà Nội-Điện Biên Phủ trên không” đã trở thành một sự kiện lịch sử trọng đại, là một kỳ tích vô song, thể hiện bản lĩnh, trí tuệ, tầm nhìn chiến lược của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Thượng tướng Nguyễn Thành Cung nhấn mạnh kết quả hội thảo có ý nghĩa chính trị sâu sắc, góp phần giáo dục cho cán bộ, chiến sỹ lực lượng vũ trang và nhân dân, nhất là thế hệ trẻ, phát huy truyền thống cách mạng, hun đúc tinh thần yêu nước, yêu chủ nghĩa xã hội, lòng tự hào, tự tôn dân tộc, ý chí độc lập, chủ quyền, truyền thống đại đoàn kết toàn dân trong công cuộc đổi mới, đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, xây dựng, bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa trong tình hình mới.

Các đại biểu dự hội thảo đã tập trung khẳng định, làm sáng tỏ, sâu sắc những vấn đề quan trọng như bối cảnh chung trong nước, quốc tế và tình hình cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước sau cuộc Tổng tiến công chiến lược 1972, âm mưu, thủ đoạn mới của đế quốc Mỹ trước khi ký Hiệp định Paris; khẳng định tầm nhìn chiến lược của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh; sự lãnh đạo, chỉ đạo đúng đắn, kịp thời, sáng tạo của Trung ương Đảng, Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng.

Hội thảo cũng khẳng định tinh thần chiến đấu kiên cường, mưu chí, dũng cảm, sự linh hoạt, sáng tạo của bộ đội Phòng không-Không quân, của quân, dân miền Bắc, trực tiếp là quân, dân Thủ đô Hà Nội, Hải Phòng và một số thành phố lớn khác đã làm nên chiến thắng lịch sử, thể hiện bản lĩnh, trí tuệ của Quân đội nhân dân Việt Nam anh hùng.

Các ý kiến tại hội thảo đã đánh giá tầm vóc, ý nghĩa, phân tích nguyên nhân thắng lợi, những bài học kinh nghiệm quý báu về chỉ đạo chiến lược, nghệ thuật chiến dịch, chiến thuật về phối hợp và hiệp đồng chiến đấu bảo vệ Hà Nội; đồng thời vận dụng, phát huy những kinh nghiệm lịch sử của Chiến thắng “Hà Nội-Điện Biên Phủ trên không” vào công cuộc đổi mới, phát triển, bảo vệ vững chắc Tổ quốc hiện nay./.

Phúc Hằng (TTXVN)
vietnamplus.vn

(VOV) -VOV thực hiện chương trình phát thanh đặc biệt chào mừng 40 năm chiến thắng Hà Nội – Điện Biên Phủ trên không.

• “Điện Biên Phủ trên không” qua tư liệu trong và ngoài nước
• 40 năm Chiến thắng “Hà Nội – Điện Biên Phủ trên không”
• Tưởng niệm đồng bào bị sát hại ở Khâm Thiên năm 1972

Nhân dịp kỷ niệm 40 năm chiến thắng Hà Nội – Điện Biên Phủ trên không, Đài TNVN sẽ thực hiện Chương trình phát thanh đặc biệt “Bản anh hùng ca Hà Nội – tháng 12/1972”. Chương trình được thực hiện từ 5h – 19h ngày 29/12 tới trên Hệ VOV1.

Chương trình được chia làm bốn phần. Phần I, từ 5h-9h với chủ đề “Thăng Long phi chiến địa” hay “Thăng Long: Đông Đô – Hà Nội, mồ chôn quân xâm lược”.

Phần II, từ 9h-13h với chủ đề “Hà Nội – Máu và Hoa”. Phần III, từ 13h-16h với chủ đề “Bước ngoặt thần kỳ”. Phần IV từ 16h-19h là “Khúc vĩ thanh”.

Thăng Long – Đông Đô – Hà Nội từ xưa đến nay vốn là vùng đất hòa bình, vùng đất thiêng đem lại sự an lành, hưng thịnh cho xã tắc.

Khẩu đội pháo cao xạ bảo vệ bầu trời Hà Nội

Thăng Long chỉ trở thành chiến địa khi giặc tới và người dân buộc phải đứng lên đánh đuổi quân xâm lặng ra khỏi bờ cõi. Thế nhưng, trận nào cũng vậy, trong suốt chiều dài của lịch sử dân tộc từ thời: Trần, Lê, sau này là Quang Trung – Nguyễn Huệ, đặc biệt là thời hiện đại, Thăng Long luôn là trận chiến cuối cùng, là mồ chôn quân xâm lược.

Vậy phải chăng “Thăng Long phí chiến địa” có phải là lời nguyền linh ứng? “Hà Nội- Điện Biên Phủ trên không” có phải nằm trong sự linh ứng của lời nguyền?

Trong phần I của chương trình VOV có buổi tọa đàm với TS Nguyễn Hải Kế – Chủ nhiệm khoa Lịch sử – Đại học Khoa học xã hội và Nhân văn và Thượng tướng Phùng Thế Tài – người chỉ huy hai trận đánh quan trọng trong suốt 12 ngày đêm, để có lời giải cho câu hỏi này.

Điểm nhấn của phần I là buổi tường thuật Mit tinh Nhà nước Kỷ niệm 40 năm chiến thắng Điện Biên Phủ trên không diễn ra từ 9h-10h.

Ngoài ra ở phần I của chương trình, VOV sẽ giúp thính giả có cái nhìn toàn cảnh về hoàn cảnh lịch sử trước Chiến dịch Điện Biên Phủ trên không, những dự báo tài tình của Bác Hồ và Đại tướng Võ Nguyên Giáp về việc Mỹ sẽ dùng B52 đánh phá miền Bắc. Hào khí “Điện Biên Phủ trên không” cũng sẽ được làm sống dậy qua buổi giao lưu với các nhân chứng lịch sử năm 1972.

Hà Nội tan hoang trong mưa bom bão đạn, những ngôi nhà đổ nát, một cô dâu chưa kịp hưởng phút hạnh phúc được lên xe hoa. Trước sự tàn phá bạo tàn của quân thù, Hà Nội vùng lên, vít cổ từng chiếc B52 ném nhào xuống đất… Đây là nội dung chính được nêu bật trong phần II của chương trình có chủ đề “Hà Nội- Máu và hoa”.

Đồng hành của với VOV ở phần II này là Thượng tướng Nguyễn Xuân Mậu – chỉ huy chiến dịch 12 ngày đêm, nhà văn Giang Quân và Cựu giám đốc Bệnh viện Bạch Mai.

Cảnh tan hoang của Hà Nội năm 1972 được tái hiện qua lời kể của những nhân chứng lịch sử của bệnh viện Bạch Mai thuở nào, qua hồi ức của một nữ nhân vật đã đi vào bài thơ “Máu và Hoa” của nhà thơ Tố Hữu.

Đặc biệt trong trường đoạn này sẽ làm sống lại 9 phút lịch sử khi Đài TNVN ngừng tiếng sóng. 9 phút bóp nghẹt triệu triệu con tim dân Việt. 9 phút làm xao xuyến bạn bè khắp năm châu nín thở hướng về Việt Nam đang đối đầu với kẻ thù mạnh và hiện đại gấp nhiều lần.

Đồng hành cùng “Bước ngoặt thần kỳ” trong phần III của chương trình là ông Trịnh Ngọc Thái – nguyên Đại sứ Việt Nam tại Pháp thời kỳ ký Hiệp định Paris và ông Lưu Văn Lợi – Thư ký của cố vấn Lê Đức Thọ tại Hội nghị Paris.

Phần III cho thấy tấn thảm kịch của B52 và không lực Hoa Kỳ trên bầu trời Hà Nội, là chiến thắng, ký ức không thể nào quên ở bàn đàm phán Paris.

Phần này cũng tái hiện lại cuộc xuống đường người dân tiến bộ Mỹ trong những ngày Mỹ “rải thảm” ở miền Bắc nước ta.

Hà Nội – thành phố mang khát vọng hòa bình. Khép lại quá khứ đau thương, Hà Nội lại tiếp tục hướng tới tương lai. “Đất đã nở hoa” sau cuộc chiến tàn khốc. Những người bạn Mỹ, trong đó có cả những người từng tham chiến tại Việt Nam đã có cái nhìn thiện cảm về một Hà Nội, một Việt Nam yêu chuộng hòa bình. Đây cũng là nội dung chính của phần kết thúc chương trình phát thanh đặc biệt “Bản anh hùng ca Hà Nội – tháng 12/1972”.

Đặc biệt, trong chương trình phát thanh này, VOV sẽ nối các cầu phát thanh ở các điểm lịch sử như: Hồ Hữu Tiệp, phường Ngọc Hà; xã Uy Nỗ (huyện Đông Anh, Hà Nội); Bảo tàng Phòng không Không quân, nơi lưu giữ những bảo vật của 12 ngày đêm lịch sử… và nhiều địa điểm 40 trước, B52 Mỹ rải thảm với dã tâm hủy diệt một dân tộc, một nền văn hóa.

Chương trình sẽ phát sóng trực tiếp trên Hệ Thời sự chính trị tổng hợp VOV1 và phát trực tuyến trên Báo điện tử VOV online./.

• Tưng bừng đêm hội “40 năm Điện Biên Phủ trên không”

Việt Đức/VOV online
vov.vn

(VOV) – Những hình ảnh, tư liệu tái hiện rõ nét về lịch sử Hà Nội 12 ngày đêm với chiến thắng hào hùng “Điện Biên Phủ trên không”.

• Tưng bừng đêm hội “40 năm Điện Biên Phủ trên không”
• “Điện Biên Phủ trên không” và nỗi trăn trở của các cựu binh
• “Điện Biên Phủ trên không” qua góc nhìn của nhạc sỹ 8X

Sáng nay (26/12), triển lãm “Điện Biên Phủ trên không qua các tư liệu trong nước và nước ngoài” đã khai mạc tại Thư viện Quốc gia (31 Tràng Thi, Hà Nội).

Hơn 600 đơn vị tư liệu sách, báo, bài trích, tranh, ảnh đa dạng về chủng loại và nội dung được trưng bày, đã tái hiện một cách rõ nét những hình ảnh của chiến thắng hào hùng mà quân và dân Hà Nội đã trải qua trong 12 ngày đêm chiến đấu đầy kiên cường.

Những cuốn sách viết về “Điện Biên Phủ trên không” được trưng bày trong triển lãm

Người xem có thể hiểu một cách sâu sắc và toàn diện hơn về chiến công vĩ đại của dân tộc ta, ý nghĩa to lớn của thắng lợi khi được xem những tư liệu chi tiết về diễn biến Hà Nội dưới mưa bom B52, tư liệu về Hiệp định chấm dứt chiến tranh, lập lại hòa bình ở miền Bắc, tư liệu về nghệ thuật quân sự của quân đội Việt Nam đẩy lùi pháo đài bay B52.

Một bài viết về chiến thắng “Điện Biên Phủ trên không” trên trang nhất báo Nhân Dân thời ấy

Không chỉ được lưu giữ qua những bức ảnh, những bài báo, tạp chí trong nước, hay qua hồi ký của các tướng lĩnh Việt Nam, các tư  liệu còn bao gồm cả những bài viết, nghiên cứu của người nước ngoài về lịch sử Việt Nam, về tội ác của đế quốc Mỹ, phong trào phản chiến của thế giới…

Ngoài ra, người xem còn có thể tham khảo cả tư liệu viết về lịch sử hình thành, phát triển và những chiến công của Bộ đội Phòng không không quân Việt Nam; tài liệu sách ảnh và luận án tiến sỹ viết về cuộc kháng chiến chống Mỹ.

Một bức ảnh trong cuốn sách ảnh về Điện Biên Phủ trên không

Triển lãm còn có sự tham dự của đông đảo người lớn tuổi, là những nhân chứng của một thời kỳ chiến tranh đầy gian khổ, và đặc biệt là nhân chứng của trận chiến “Điện Biên Phủ trên không”. Mỗi người trong số họ đều tỏ ra bồi hồi và xúc động khi những gian khổ, hy sinh của một thời kỳ trong quá khứ như đang hiện lên trước mắt.

Triển lãm kéo dài đến ngày 31/12/2012./.

• Giao lưu nghệ thuật Hà Nội-Điện Biên phủ trên không
• Nhân chứng người Lào với “Điện Biên Phủ trên không”
• Âm vang “Chiến thắng Hà Nội – Điện Biên Phủ trên không”
• Sư đoàn 361 kỷ niệm chiến dịch Điện Biên Phủ trên không
• Điện Biên Phủ trên không: Một dự báo tài tình của Bác
• “Huyền thoại Hà Nội- Điện Biên Phủ trên không”
• Điện Biên Phủ trên không: “Rồng lửa Thăng Long”
• “Điện Biên Phủ trên không”: Sống lại để tự hào hơn

Thu Linh/VOV online
vov.vn

(VOV) – Nhân dân Việt Nam biết ơn các cựu cố vấn và chuyên gia Liên Xô đã hy sinh vì độc lập tự do của dân tộc Việt Nam.

• 40 năm Chiến thắng “Hà Nội – Điện Biên Phủ trên không”
• Âm vang “Chiến thắng Hà Nội – Điện Biên Phủ trên không”
• Sư đoàn 361 kỷ niệm chiến dịch Điện Biên Phủ trên không

Chiến thắng Điện Biên phủ trên không của Việt Nam cách đây tròn 40 năm có sự đóng góp to lớn của đội ngũ chuyên gia quân sự Liên Xô và Nga. Tại Moscow, Đại sứ quán Việt Nam tại LB Nga vừa tổ chức cuộc mít tinh chào mừng sự kiện này cùng kỷ niệm 68 năm Ngày thành lập Quân đội Nhân dân Việt Nam và 23 năm Ngày hội Quốc phòng toàn dân.

Tham dự mít tinh có nhiều cựu chiến binh Nga, những người từng có mặt ở Việt Nam thời kỳ chiến tranh chống cuộc leo thang bắn phá miền Bắc của không quân Mỹ (1965-1972)

Cuộc hội ngộ của những người đồng chí Việt – Nga

Cuộc mít tinh như một cuộc hội ngộ, cuộc tri ân giữa những người bạn, người đồng chí Việt – Nga. Sân khấu chính của Nhà Văn hóa trường Đại học Giao thông Moscow được trang trí sống động với tấm phông tái hiện hình ảnh Bác Hồ cùng Đại tướng Võ Nguyên Giáp tới thăm trận địa tên lửa sau một trận đánh.

Trước khi bắt đầu buổi lễ, các đại biểu đã cùng xem lại những thước phim tư liệu ghi lại những tháng ngày gian khổ của quân và dân Việt Nam trong cuộc chiến đấu chống máy bay Mỹ trên bầu trời Hà Nội và các tỉnh phía Bắc Việt Nam; ghi lại những hình ảnh các chuyên gia quân sự Liên Xô và Nga sát cánh cùng nhân dân Việt Nam đánh máy bay Mỹ và những hồi ức của họ khi đất nước Việt Nam đã hòa bình và đi lên xây dựng CNXH.

Đại sứ đặc mệnh toàn quyền Việt Nam tại LB Nga Phạm Xuân Sơn có bài phát biểu nêu bật ý nghĩa lịch sử của chiến thắng Điện Biên Phủ trên không oai hùng và không quên khẳng định công lao, cũng như bày tỏ lòng biết ơn những người đồng chí, anh em Xô-viết, những người bạn chân tình của nhân dân Việt Nam.

Đại sứ Phạm Xuân Sơn nhấn mạnh: “Nhớ lại những năm tháng chiến tranh đau thương, gian khổ và thắng lợi vẻ vang, tự hào về những thành tựu và đổi thay tốt đẹp của ngày hôm nay, tin tưởng vào tương lai tươi sáng của đất nước, nhân dân Việt Nam từ thế hệ này đến thế hệ khác mãi mãi biết ơn Liên Xô và LB Nga, trong đó có các cựu cố vấn và chuyên gia – những người với tinh thần của Chủ nghĩa quốc tế trong sáng đã không tiếc tuổi xuân, không sợ hy sinh, gian khổ… đã chiến đấu và không ít trong số họ đã hy sinh vì độc lập tự do của dân tộc Việt Nam như của chính dân tộc mình”.

Đại sứ Phạm Xuân Sơn phát biểu tại lễ kỷ niệm

Các đại biểu tham dự buổi mít tinh là các cựu chiến binh Nga và Việt Nam, là các cán bộ, nhân viên Đại sứ quán Việt Nam tại LB Nga cùng đại diện các hội, đoàn thể của người Việt tại LB Nga và của Nga hữu nghị với Việt Nam, đặc biệt là thế hệ trẻ, thế hệ sinh ra sau chiến tranh, những sinh viên Việt Nam hiện đang theo học tại các trường Đại học ở Nga… Họ đã cùng nghe những bài phát biểu rất trang trọng, đầy tình cảm của Chủ tịch Hội hữu nghị Nga – Việt Buanov, của Chủ tịch Hội Cựu chiến binh Nga từng công tác tại Việt Nam Kolesnic và đặc biệt là bài nói chuyện của Thượng tướng Khiupenen.

Trong câu chuyện của mình, Thượng tướng Khiupenen, người có mặt tại Việt Nam đúng những ngày đêm lịch sử của Hà Nội năm 1972 với tư cách Trưởng đoàn chuyên gia quân sự Liên Xô, nhấn mạnh: “Lực lượng tên lửa đã làm nên không chỉ chiến thắng quân sự, mà đó là một chiến thắng lịch sử. Chiến thắng Điện Biên phủ trên không đã mở đường đi đến thống nhất đất nước Việt Nam. Thật đúng khi gọi đó là “Điện Biên Phủ” bởi với chiến thắng Điện Biên phủ năm 1954, Việt Nam đã giành được độc lập hoàn toàn từ tay người Pháp, còn với chiến thắng của Điện Biên phủ trên không Việt Nam đã tiến dần tới thắng lợi cuối cùng. Và cũng bởi thế có thể gọi, “Điện Biên Phủ trên không” là Stalingrat của Việt Nam”.

Các đại biểu cũng đã cùng nhau thưởng thức những tiết mục ca, múa, nhạc do các diễn viên chuyên và không chuyên của Việt Nam cùng các nghệ sỹ của Nga trình diễn với những ca khúc về Hà Nội, về Việt Nam, về nước Nga… Những ca khúc đã thấm đẫm tâm hồn nhiều thế hệ người Nga và cả người Việt. Cùng với cuộc mít tinh, các cựu chiến binh Nga đã có dịp gặp gỡ, giao lưu với nhau và với các bạn bè, đồng chí là người Việt Nam hiện đang công tác, học tập và làm ăn sinh sống tại LB Nga./.

• Điện Biên Phủ trên không: Một dự báo tài tình của Bác
• “Huyền thoại Hà Nội- Điện Biên Phủ trên không”
• Điện Biên Phủ trên không: “Rồng lửa Thăng Long”
• “Điện Biên Phủ trên không”: Sống lại để tự hào hơn
• Giao lưu các thế hệ về “Hà Nội – Điện Biên Phủ trên không”

Điệp Anh – Đoan Hải/VOV Moscow
vov.vn

Tại đêm hội, Ban Tổ chức đã tổng kết và trao giải thưởng cuộc thi tìm hiểu 40 năm chiến thắng “Hà Nội – Điện Biên Phủ trên không”.

• 40 năm Chiến thắng “Hà Nội – Điện Biên Phủ trên không”
• “Điện Biên Phủ trên không” và nỗi trăn trở của các cựu binh
• “Điện Biên Phủ trên không” qua góc nhìn của nhạc sỹ 8X

Nằm trong chuỗi các hoạt động kỷ niệm 40 năm chiến thắng “Hà Nội – Điện Biên Phủ trên không”, tối 25/12, tại Hà Nội, Quân chủng Phòng không – Không quân phối hợp với Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh tổ chức đêm hội truyền thống với chủ đề “Âm vang 40 năm Hà Nội – Điện Biên Phủ trên không” và trao giải thưởng cuộc thi tìm hiểu 40 năm chiến thắng “Hà Nội – Điện Biên Phủ trên không”.

Tham dự đêm hội có: đại diện lãnh đạo Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam, Bộ Tổng tham mưu Quân đội nhân dân Việt Nam, Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh, Quân chủng Phòng không – Không quân cùng hơn 1.000 cán bộ, đoàn viên ưu tú của Quân chủng Phòng không – Không quân.

Phát biểu khai mạc, Thiếu tướng Nguyễn Kim Cách, Phó Chính ủy Quân chủng Phòng không – Không quân nêu rõ: Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước vĩ đại của dân tộc, dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam, Chủ tịch Hồ Chí Minh kính yêu, quân và dân miền Bắc đã vượt qua những khó khăn, gian khổ, hy sinh để thực hiện thắng lợi nhiệm vụ của hậu phương đối với tiền tuyến; đã đánh bại hai cuộc chiến tranh phá hoại bằng không quân của đế quốc Mỹ ra miền Bắc, trong đó đỉnh cao là chiến thắng “Hà Nội – Điện Biên Phủ trên không”, buộc đế quốc Mỹ phải ký Hiệp định Pari và chấm dứt sự can thiệp của Mỹ vào chiến tranh ở Việt Nam.

Thiếu tướng Nguyễn Kim Cách nhấn mạnh: Chiến thắng “Hà Nội – Điện Biên Phủ trên không” đã tạo ra một bước ngoặt lịch sử cho cách mạng dân tộc tiến lên giành thắng lợi hoàn toàn; biểu tượng của ý chí kiên cường, bất khuất của dân tộc và trí tuệ cũng như nghệ thuật quân sự Việt Nam. Chiến thắng này cũng đã viết lên trang sử hào hùng của dân tộc Việt Nam trong thế kỷ 20; là niềm kiêu hãnh của nhân dân Việt Nam và là bài học quý về trí thông minh, lòng dũng cảm, tài nghệ quân sự đánh địch tiến công đường không của quân và dân Việt Nam.

Thiếu tướng Nguyễn Kim Cách cũng cho biết: Cuộc thi tìm hiểu 40 năm chiến thắng “Hà Nội – Điện Biên Phủ trên không” do Quân chủng và Trung ương Đoàn phát động, sau một thời gian đã nhận được hơn 120.000 bài dự thi của nhiều tập thể và cá nhân trong và ngoài quân đội. Nhiều bài dự thi có chất lượng nội dung tốt, hình thức trình bày phong phú và đa dạng.

Chương trình nghệ thuật đặc sắc của đêm hội là những ca khúc bất hủ đi cùng năm tháng ca ngợi Tổ quốc, Đảng, Bác Hồ, Thủ đô Hà Nội, về tuổi trẻ, người chiến sỹ phòng không – không quân như: “Tình Bác với chiến sỹ canh trời”, “Trời Hà Nội xanh”, “Đường chúng ta đi”, “Truyền thống Quân chủng”, “Bài ca Hà Nội”, “Hà Nội niềm tin và hy vọng”… do các ca sỹ chuyên và không chuyên biểu diễn. Đặc biệt phần cảnh thơ “Hà Nội – Điện Biên Phủ trên không” do các cán bộ, đoàn viên thanh niên Sư đoàn Phòng không Hà Nội thể hiện đã mang lại những xúc động sâu lắng và hào hùng.

Trong không khí tưng bừng của đêm hội, Ban Tổ chức đã tổng kết và trao giải thưởng cuộc thi tìm hiểu 40 năm chiến thắng “Hà Nội – Điện Biên Phủ trên không” cho các tập thể và cá nhân đạt giải. Trong đó, giải đặc biệt cá nhân được trao cho Trung úy Trần Ngọc Trung (Trợ lý Thanh niên Học viện Phòng không – Không quân) và giải nhất tập thể trao cho Ban Thanh niên Quân đội nhân dân Việt Nam. Ngoài ra, Ban Tổ chức còn trao 2 giải nhất, 5 giải nhì, 10 giải ba cho các cá nhân và 1 giải nhì, 5 giải ba tập thể cho các đơn vị.

Tiếp sau chương trình nghệ thuật đặc sắc và trao giải thưởng cuộc thi tìm hiểu 40 năm chiến thắng “Hà Nội – Điện Biên Phủ trên không” đã diễn ra phần đêm hội đốt lửa trại với sự tham gia của đông đảo các bạn trẻ Quân chủng Phòng không – Không quân./.

• Giao lưu nghệ thuật Hà Nội-Điện Biên phủ trên không
• Nhân chứng người Lào với “Điện Biên Phủ trên không”
• Âm vang “Chiến thắng Hà Nội – Điện Biên Phủ trên không”
• Sư đoàn 361 kỷ niệm chiến dịch Điện Biên Phủ trên không
• Điện Biên Phủ trên không: Một dự báo tài tình của Bác
• “Huyền thoại Hà Nội- Điện Biên Phủ trên không”

Theo Nguyễn Cường/TTXVN
vov.vn

(VOV) -40 năm trước, họ biết nhau qua một sự kiện đặc biệt. 40 năm sau, chính sự kiện này lại tạo cơ hội để họ gặp lại nhau.

• 40 năm Chiến thắng “Hà Nội – Điện Biên Phủ trên không”
• Nhân chứng người Lào với “Điện Biên Phủ trên không”
• Người Hà Nội và ký ức Giáng sinh năm 1972

Một buổi sáng giá lạnh cuối tháng 12 tại New York. Trong một căn hộ nhỏ nhưng ngăn nắp, ấm cúng trên phố 88, 3 người bạn già đang hàn huyên bên những tách cà phê Việt tỏa khói. Có lẽ lâu lắm rồi họ mới có dịp chuyện trò nhiều đến vậy. 40 năm trước, họ biết nhau qua một sự kiện đặc biệt. 40 năm sau, chính sự kiện này lại tạo cơ hội để họ gặp lại nhau.

Biểu tình tại New York ngày 21/12/1972 (Ảhh chụp lại)

Ngày 21/12/1972. Cả thành phố New York rung động trước một cuộc biểu tình rầm rộ, phản đối hành động ném bom rải thảm miền Bắc Việt Nam của chính quyền Richard Nixon. Trong số hàng nghìn người biểu tình hôm đó có 3 cựu quân nhân Mỹ: nữ y tá Susan Schall, đặc vụ tình báo Brian Matarrese và sỹ quan pháo binh Michael Gold. Dòng người biểu tình tràn ngập các ngõ phố, hô vang khẩu hiệu chống chiến tranh.

Ông Brian nhớ lại:“Chúng tôi tổ chức một cuộc biểu tình lớn trước trung tâm tuyển quân tại Quảng trường Thời đại. Người biểu tình chiếm Sở Cựu chiến binh, ném cờ xuống đất. Cảnh tượng tương tự cững diễn ra tại khu vực Tượng Nữ thần Tự do. Mọi người đều rất giận dữ. Chúng tôi tưởng chiến tranh đã kết thúc nhưng họ lại ném bom miền Bắc Việt Nam. Tôi nghĩ rằng đó là lần đầu tiên họ sử dụng loại máy bay hủy diệt B52. Thật không thể tin nổi họ lại thực hiện chiến dịch ném bom như vậy”.

Trước làn sóng phản chiến ngày một dâng cao, cảnh sát Mỹ đã sử dụng vũ lực để đối phó với những người biểu tình không một tấc sắt trong tay. Lúc đó, chỗ nào cũng thấy cảnh sát, nhiều người trong số họ cưỡi ngựa. Tôi đứng ở hàng đầu, giữa hàng rào cảnh sát và dòng người biểu tình. Cảnh sát bắt đầu trấn áp chúng tôi bằng dùi cui và bắt giữ người biểu tình. Tôi còn nhớ như in hình ảnh cảnh sát thúc ngựa xông vào giữa đoàn biểu tình, khiến chúng tôi vô cùng tức giận. Tôi bị bắt, bị tóm tóc lôi đi và bị đánh trong xe cảnh sát”- Bà Susan hồi tưởng.

Cựu chiến binh Michael Gold

Cựu chiến binh Michael Gold, năm nay đã ngoài 70, không thể quên khoảnh khắc đầy hiểm nguy trong cuộc biểu tình: “Chúng tôi bị cảnh sát tấn công. Khi tôi đang đứng trong đoàn người biểu tình thì bỗng đâu một cảnh sát cưỡi ngựa lao thẳng đến như tên bắn. May mắn thay, 2 người bên cạnh đã kịp kéo tôi lại. Con ngựa phóng vụt qua, chỉ cách tôi chừng 60cm”.

Gia nhập quân đội với mong muốn đóng góp cho đất nước nhưng cả Susan, Brian và Michael đều sớm nhận ra rằng họ đang tiếp tay cho một cuộc chiến phi nghĩa. Bà Susan nói: “Tôi làm y tá trong lực lượng hải quân Mỹ từ năm 1967 đến 1969. Khi đó, tôi hiểu rằng mình đã trở thành một phần của cỗ máy quân sự đang hủy hoại đất nước khác. Tôi tận mắt chứng kiến những tổn thương mà cả người Mỹ và người Việt Nam phải gánh chịu. Chính phủ Mỹ đã ném bom vào dân thường, vào hệ thống đê điều, khiến biết bao người Việt Nam phải chịu cảnh lụt lội, thiếu lương thực. Với tư cách là một quân nhân, tôi có trách nhiệm phải chống lại hành động này của Chính phủ và nói rằng những điều họ làm là sai trái”.

Susan và các tranh cổ động của Vitt Nam

Khi còn trong quân ngũ, Susan từng mặc quân phục tham gia biểu tình chống chiến tranh và bị tòa án quân sự tuyên phạt 6 tháng lao động công ích. Sau khi bị tước quân tịch, bà tích cực tham gia các hoạt động tuyên truyền phản chiến và gây quỹ hỗ trợ dịch vụ y tế cho 3 nước Đông Dương, trong đó có bệnh viện Bạch Mai tại Hà Nội.

Với Brian Matarrese, sau 2 năm phục vụ quân đội Mỹ, ông quyết định giải ngũ sau khi chứng kiến các đồng đội, người vĩnh viễn không trở về, người mang thương tích, người phải nhờ đến ma túy để khỏa lấp nỗi ám ảnh chiến tranh. Ông tham gia rất nhiều cuộc biểu tình phản chiến và trở thành thành viên tích cực của Tổ chức Cựu chiến binh phản đối chiến tranh Việt Nam (VVAW). Brian kể lại cơ duyên đến với VVAW: “Một lần, Tổ chức Cựu chiến binh phản đối chiến tranh Việt Nam tổ chức tuần lễ biểu tình chống chiến tranh Việt Nam tại thủ đô Washington. Khi đó, tôi và bố tôi đang xem truyền hình đưa tin ông John Kerry phát biểu trước Thượng viện Mỹ với câu hỏi ‘ai sẽ là người cuối cùng phải chết vì sai lầm hiện nay’. Bố tôi liền nói với tôi rằng ‘Con còn chờ gì nữa?’. Thế là tôi lên Washington tham gia biểu tình và trở thành thành viên của VVAW từ đó”.

Susan bị cảnh sát bắt trong cuộc biểu tình (Ảnh chụp lại)

Cũng giống Brian Matarrese, Michael Gold gia nhập VVAW ngay từ khi tổ chức này được thành lập cách đây hơn 40 năm. Tham gia lực lượng pháo binh năm 1966, ông nhanh chóng quay lưng lại với cuộc chiến tranh Việt Nam sau khi chứng kiến những thanh niên Mỹ tham chiến trở về trong thương tật hay phải chịu hậu quả của chính chất độc da cam mà quân đội Mỹ sử dụng tại Việt Nam.

“Hàng nghìn lính Mỹ đã bị ảnh hưởng cả về thể chất lẫn tinh thần, đặc biệt là nhiễm chất độc màu da cam. Ngay cả con cái họ cũng chịu tác động của chất dioxin. Đối với Việt Nam thì vấn đề còn nghiêm trọng hơn khi nhiều khu vực tại đây đã nhiễm chất hóa học này”.

Susan và PV VOV xem ảhh biểu tìhh

40 năm trước, Susan, Brian và Michael cùng những người dân Mỹ yêu chuộng hòa bình khác đã sát cánh cùng nhân dân Việt Nam trong cuộc kháng chiến bảo vệ đất nước. 40 năm sau, họ vẫn tiếp tục ở bên Việt Nam trong nỗ lực khắc phục hậu quả chiến tranh. 3 cựu chiến binh đã tham gia rất nhiều chương trình vận động ủng hộ nạn nhân chất độc da cam tại Việt Nam và đang cùng một số tổ chức nhân đạo đệ trình một dự luật lên Quốc hội Mỹ với mục đích tìm lại công lý cho các nạn nhân, như thông điệp mà bà Susan muốn truyền tải: “Cuộc chiến tại Việt Nam đã thay đổi cuộc sống của chúng tôi. Nhiệm vụ của chúng tôi là góp phần chấm dứt chiến tranh tại Đông Nam Á. Chúng tôi muốn chính phủ Mỹ phải chịu trách nhiệm và nhân dân Mỹ cần tiếp tục hiểu rõ cuộc chiến này”./.   

• Cựu binh Nga-Việt ôn lại chiến thắng ĐBP trên không

Nhật Quỳnh-Huy Hoàng/VOV-từ New York
vov.vn

(VOV) -Tiểu đoàn 57 là đơn vị duy nhất của bộ đội tên lửa trong một đêm bắn rơi 2 máy bay B52 trong chiến dịch 12 ngày đêm.

• Bộ đội tên lửa: Sáng ngời chủ nghĩa anh hùng cách mạng

Tiểu đoàn 57 thuộc Trung đoàn tên lửa 261 là đơn vị Anh hùng LLVT nhân dân vì những thành tích xuất sắc trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước. Kết thúc cuộc chiến tranh chống Mỹ cứu nước, tiểu đoàn 57 đã bắn rơi 12 máy bay gồm 1 máy bay không người lái 147-SC; 7 máy bay F4; 4 máy bay B52, trong đó có 2 chiếc rơi tại chỗ.

“Rồng lửa” 261 rời bệ phóng tiêu diệt mục tiêu trong diễn tập. (Ảnh: QĐND)

Tiểu đoàn 57 thành lập ngày 30/5/1966, tiền thân là đại đội 4, lữ đoàn 368 pháo binh mặt đất, là đơn vị có bề dày thành tích trong cuộc kháng chiến chống Pháp. Sau thời gian 6 tháng huấn luyện chuyển binh chủng tại Liên Xô (truớc đây), ê kíp chiến đấu của tiểu đoàn trở về nước cùng với các phân đội của trung đoàn 261 làm nhiệm vụ bảo vệ phía Bắc thủ đô Hà Nội.

Ngày 7/2/1970 (tức mồng hai Tết Canh Tuất), trong không khí mừng xuân và sẵn sàng chiến đấu, tiểu đoàn phó Lê Tự Nhiên đã lệnh cho sĩ quan điều khiển Lê Quang Thái phóng hai quả đạn hạ tại chỗ máy bay không người lái 147-SC xuống Nội Ninh, Đáp Cầu, Hà Bắc. Ngày 18/12/1971, hai tiểu đoàn 57 và 41 đã hiệp đồng chặt chẽ, phán đoán chính xác, xử lý linh hoạt, kết quả bắn rơi tại chỗ 2 máy bay F4.

Ngày 27/6/1972, kíp chiến đấu tiểu đoàn 57 gồm tiểu đoàn trưởng Nguyễn Văn Phiệt, sĩ quan điều khiển Nguyễn Đình Kiên, ba trắc thủ Mè Văn Thi, Đỗ Văn Khay, Nguyễn Xuân Đài đã lập công xuất sắc, bắn rơi chiếc máy bay thứ 3.700 của giặc Mỹ. Đây là chiếc máy bay bị bắn rơi tại chỗ đầu tiên tại Hà Nội kể từ khi đế quốc Mỹ tiến hành cuộc chiến tranh phá hoại lần thứ hai.

Nguyên đại tá Nguyễn Đình Kiên – Tiểu đoàn trưởng tiểu đoàn 57 – người nhấn nút bắn rơi máy bay B52 trên bầu trời Hà Nội ngày 21/12/1972 cho biết: “Đối với kíp chúng tôi lúc đó là những người hoàn thành đưa quả đạn cuối cùng vào diệt mục tiêu, nhưng công đó phải nói là của 1 tập thể gần 100 con người của tiểu đoàn hàng ngày hàng đêm chăm lo đảm bảo vũ khí, khí tài để cho kíp chiến đấu hoàn thành nhiệm vụ, cho nên đánh xong thì rất phấn khởi, đó là công lao của tập thể còn chúng tôi là những người thực hiện nhiệm vụ cuối cùng.

Tiếp đó, ngày 21/12/1972, kíp chiến đấu của tiểu đoàn 57 gồm tiểu đoàn trưởng Nguyễn Văn Phiệt, sĩ quan điều khiển Nguyễn Đình Kiên, các trắc thủ Mè Văn Thi, Ngô Văn Lịch, Nguyễn Xuân Đài đã bắn rơi 1 máy bay B52. Mười phút sau, tiểu đoàn lại bắn rơi 1 chiếc B52, xác máy bay rơi xuống núi Đôi, Đa Phúc. Đây là chiến công đặc biệt xuất sắc, tiểu đoàn 57 là đơn vị duy nhất của bộ đội tên lửa trong một đêm bắn rơi 2 máy bay B52 trong chiến dịch 12 ngày đêm “ Điện Biên Phủ trên không” trên bầu trời Thủ đô Hà Nội.

Thượng tá Lê Thành Đức – Chính ủy Trung đoàn tên lửa 261 cho biết: Tiểu đoàn 57 thuộc E 261 mang tên đoàn tên lửa Thành Loa được thành lập ngày 30/5/1966 tại xã Tây Từ, huyện Từ Liêm, Hà Nội. Tiểu đoàn 57 là tiểu đoàn có thành tích chiến đấu xuất sắc bắn rơi tại chỗ 4 B52, và có thời điểm lịch sử, trong 10 phút diệu kỳ đã bắn rơi 2 B52. Những chiến công suất sắc trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước và trong quá trình xây dựng, chiến đấu và trưởng thành tiểu đoàn vinh dự được Đảng, Nhà nước tuyên dương đơn vị Anh hùng LLVT ND.

Với những thành tích xuất sắc, tiểu đoàn 57 đã được Đảng, Nhà nước tặng 1 Huân chương Chiến công hạng Nhất; 1 Huân chương Chiến công hạng Nhì; 1 Huân chương Chiến công hạng Ba; hàng trăm cán bộ, chiến sĩ được khen thưởng, trong đó, đồng chí Nguyễn Văn Phiệt, nguyên tiểu đoàn trưởng được nhà nước tuyên dương “Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân”. Từ năm 1985 đến nay, đứng trong đội hình sư đoàn không quân 367, làm nhiệm vụ bảo vệ vùng trời khu công nghiệp dầu khí phía Nam của Tổ quốc, tiểu đoàn 57 đã không ngừng phát huy truyền thống vẻ vang của Đoàn tên lửa 261 Thành Loa anh hùng.

Thiếu tá Hoàng Ngọc Thiện – chính trị viên Tiểu đoàn 57, Trung đoàn 261 nói: Phát huy truyền thống đơn vị anh hùng, ngày nay cán bộ, chiến sỹ tiểu đoàn 57 nguyện đoàn kết, phát huy tinh thần trách nhiệm nêu cao tình thần cảnh giác, huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu bảo vệ khu công nghiệp dầu khí Vũng Tàu và các cụm kinh tế – chính trị trên địa bàn tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu và khu vực phía Nam Tổ quốc. Chúng tôi luôn xác định nhiệm vụ huấn luyện sẵn sàng chiến đầu là nhiệm vụ trong tâm của đơn vị, đặc biệt là trong thời gian gần đây, cán bộ, chiến sỹ tiểu đoàn phát huy tốt vay trò trách nhiệm nêu cao tinh thần cảnh giác, bảo vệ vững chắc mục tiêu được giao.

Từ năm 2000 đến nay, tiểu đoàn 57 luôn là đơn vị huấn luyện giỏi, đơn vị Quyết thắng; Đảng ủy, Đảng bộ và 100% chi bộ đạt trong sạch vững mạnh, tổ chức Đoàn đạt vững mạnh. Tiểu đoàn được Bộ Quốc phòng tặng Bằng khen năm 2006, Thủ tướng Chính phủ tặng Bằng khen năm 2008. Và năm 2010, Tiểu đoàn đã được Chủ tịch nước phong tặng danh hiệu “Đơn vị Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân”.

Thượng úy Phạm Đức Tuân – sỹ quan trẻ đại đội I – tiểu đoàn 57 nói: “Bản thân tôi là 1 sỹ quan trẻ, với nhiệm vụ trước mắt của chúng tôi là luôn xác định phải học tập, để nâng cao trình độ nhận thức về chính trị, cố gắng rèn luyện để nâng cao trình độ chuyên môn, làm chủ được vũ khí trang bị hiện có và cảnh giác cao, tiêu dịch địch khi có tình huống xảy ra, không bị bất ngờ, lỡ thời cơ”. 

Xác định nhiệm vụ  trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong những năm tiếp theo, tiểu đoàn 57 cùng với cán bộ, chiến sĩ Trung đoàn 261 tiếp tục nâng cao tinh thần cảnh giác sẵn sàng chiến đấu, quản lý bảo vệ vững chắc vùng trời khu công nghiệp dầu khí, các cơ quan dân chính Đảng và nhân dân trên địa bàn tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu, quyết tâm không để bị bất ngờ bởi các tình huống trên không, xứng đáng với danh hiệu anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân./.

Lưu Sơn/VOV- Trung tâm tin
vov.vn