Thư viện

Một đời chuốt mây đan ảnh Bác Hồ

Giadinh.net – Chân dung Bác Hồ kính yêu là đề tài sáng tác cho rất nhiều văn nghệ sỹ thuộc các bộ môn nghệ thuật. Tuy nhiên, làm chân dung Bác bằng chất liệu mây, tre-những sản phẩm đặc thù của quê hương Việt Nam thì chỉ có một người.

Đó là nghệ nhân Nguyễn Văn Trung (Phú Mỹ, Chương Mỹ, Hà Nội). Nhưng trong số hàng trăm bức chân dung Bác Hồ đã sáng tác, ông không bán mà chỉ tặng và mang đi triển lãm. Hồi kỷ niệm 115 năm ngày sinh của Người, nghệ nhân Nguyễn Văn Trung đã miệt mài hoàn thành một bức chân dung Chủ tịch Hồ Chí Minh khổng lồ (1,6x2m).

Bức chân dung Chủ tịch Hồ Chí Minh đan bằng mây có kích thước khổng lồ (1,6x2m).
(Ảnh: T.G)

Người duy nhất đan ảnh lãnh tụ bằng mây

Ông Trung quê ở làng Phú Mỹ, huyện Chương Mỹ, Hà Nội. Đời ông bị cái “nghiệp mây tre” đeo đuổi. Từ lúc còn trẻ lắm, ông đã sống chết với những sợi mây quê hương. Có lẽ, số phận đã chọn ông làm nghề này khi cho ông sinh ra ở một miền quê có truyền thống làm mây mỹ nghệ và lấy đi đôi chân khoẻ mạnh vào năm 16 tuổi.

Ông kể: “Đang đêm ngủ, trở mình thấy mỏi, rồi chân phải tê buốt. Hôm sau đi khám, bác sỹ bảo vỡ xương đùi do căn bệnh viêm xương, phải ngồi bệt một chỗ. Nhà nghèo, mất hai năm chạy chữa mà bệnh tật không thuyên giảm. Gia tài khánh kiệt, có lúc bác sỹ đã khuyên nên cưa chân thì sẽ chóng lành bệnh. Nhưng tôi không chịu. Thời gian trôi đi, vết thương biến chứng làm chân phải teo nhỏ”.

Đang cái tuổi “bẻ gãy sừng trâu” với bao hoài bão lại gặp phải căn bệnh éo le, cũng có những lúc ông muốn buông xuôi. “Số mình thế, biết trách ai. Chỉ học hết lớp 4, không còn cơ hội đi học lên, sẽ gắn với cái phận ăn bám suốt đời”, ông nhớ lại cảm giác của mình lúc đó. Nhưng rồi mọi việc cũng nguôi ngoai dần. “Nghe theo lời Bác Hồ, những người khuyết tật phải có ý chí “tàn nhưng không phế” nên tôi đã đứng dậy và tập đi…”. Ông Trung kể.

Đầu những năm 1970, nhìn bạn bè cùng trang lứa ôm súng vào chiến trường chiến đấu, ngẫm lại cái thân phận của mình, ông Trung buồn lắm. “Chẳng lẽ mình chẳng làm được một việc gì ra trò trống hay sao?”-ông Trung tự hỏi và cuối cùng đã tìm được cho mình của trả lời. Ông quyết định theo nghề truyền thống của gia đình làm mây tre đan. Thế nhưng, công việc tưởng chừng không nặng nhọc này dường như vẫn quá sức đối với Nguyễn Văn Trung, những ngày đầu mới rời khỏi chiếc giường. Mỗi lần ngồi vào đan được vài phút, ông lại ngã gục.

Dù vậy, chàng thanh niên tật nguyền vẫn không chịu đầu hàng bệnh tật. Thời gian thấm thoắt trôi đi, bệnh tật rồi cũng đầu hàng chàng thanh niên giàu nghị lực. Trung đã dần dần ngồi hẳn được và biết đan được những đường viền thô cho các bức tranh làm bằng mây, tre của bố. Một buổi sáng, Trung đưa cho bố sản phẩm mà anh đã thức nhiều đêm để đan. Nhìn bức tranh, người cha mừng rỡ nói: “Ông trời cũng thương, còn mỗi cái nghề của cha ông để lại, con cố học để mà kiếm sống…”.

Việc lựa chọn nguyên vật liệu để làm ảnh đòi hỏi sự cẩn thận, tỉ mỉ.
(Ảnh: T.G)

Cho đến nay, ông Trung đã trở thành một nghệ nhân nổi tiếng của Việt Nam trong lĩnh vực mây tre đan. Ông đã đoạt nhiều giải thưởng trong nước và quốc tế: “Giải thưởng tuổi trẻ và sáng tạo quốc tế”, “Bàn tay vàng Đông Dương”, “Giải thưởng sản phẩm thủ công tinh xảo tại Nhật Bản”, “Giải thưởng vàng ngôi sao Việt Nam”. Ông cũng được trao 6 Huy chương vàng, bạc trong danh hiệu “Bàn tay vàng Việt Nam”, 4 lần đạt danh hiệu Chiến sĩ thi đua và nhiều bằng khen của các cấp chính quyền.

Đến bây giờ khi tuổi đời đã gần đến ngưỡng 60, ngồi đếm lại, ông vẫn không nghĩ mình đã đi được xa và đi nhiều nước trên thế giới đến thế. Cu Ba, Angola, Mỹ, Đức, Pháp, Anh, Bỉ, Liên Xô… đó là chưa kể, ông nằm hàng năm trời ở Trung Quốc và các nước Đông Nam Á với tư cách là chuyên gia và giới thiệu mây tre đan Việt Nam cho bạn bè quốc tế. Có hai chuyến đi mà ông nhớ nhất là chuyến xuất ngoại đầu tiên, sang Liên Xô vào tháng 4/1982 với tư cách là nghệ nhân giới thiệu về nghề mây tre đan của Việt Nam.

Và chuyến đi dài nhất là đến Cu Ba, ông đã ở đây từ năm 1982 – 1987 để hướng dẫn, xử lý nguyên liệu cho nước bạn. Ông đã giúp nước bạn nghiên cứu xử lý cây thực vật thay cho mây tre đan để sản xuất ra các mặt hàng thủ công, đặc biệt là chế biến cây bèo tây làm ra các sản phẩm có giá trị như bàn ghế, đồ lót cốc chén, mũ, túi… Trên cơ sở đó, bạn đã mở được 4 xưởng sản xuất lớn, thu hút hàng nghìn lao động.

Ông Trung được bạn bè thế giới biết đến như một người đan ảnh chân dung xuất sắc. Ông không nhớ hết là mình đã làm bao nhiêu bức ảnh cho các vị lãnh tụ và những người nổi tiếng trên khắp thế giới. Trong phòng làm việc của mình, những bức ảnh lớn về Bác Hồ, Lênin, Karl Marx, Engels Chủ tịch Fidel… những người ông ngưỡng mộ được treo ở vị trí trang trọng, còn lại rất nhiều ảnh chân dung khác. Mỗi bức ảnh đều có thần thái riêng.

Ông kể: “có rất nhiều người nhờ đại sứ quán của họ ở Việt Nam thuê ông đan ảnh chân dung của mình. Có người nổi tiếng, có người tôi không biết là ai”. Nhưng dù là ai đi nữa, chỉ cần gửi tấm ảnh qua email cho ông là được. Ông Trung hiện là người duy nhất trên thế giới chuyên đan ảnh lãnh tụ bằng nguyên liệu mây.

Kỷ lục đan ảnh Bác Hồ bằng mây

Thế nhưng, những thành công hiện nay mà ông Trung có được lại bắt đầu từ việc khao khát đan được một bức chân dung Bác Hồ thật đẹp. Ông nhớ lại thời gian đầu mới làm nghề, ước mơ trở thành anh bộ đội cụ Hồ không thành nên anh thanh niên Trung muốn làm điều gì đó ý nghĩa để thể hiện lòng ngưỡng mộ tới vị lãnh tụ kính yêu. Ước mơ ấy đã thôi thúc anh ngày đêm không ngừng học hỏi, để có thể đan được một bức chân dung Bác Hồ thật đẹp. “Để đan ảnh Bác, tôi thử đan rất nhiều ảnh chân dung của người thân, nhưng khi đan ảnh Bác lại chưa được vì không thể hiện được thần thái của Người”- ông Trung nhớ lại.

Không nản chí, anh vẫn quyết tâm để đạt được ước mơ của mình. Ngày đêm trăn trở, anh nhờ người đèo hàng chục cây số vào trường đại học Mỹ thuật Công nghiệp Hà Nội tìm gặp trực tiếp thầy giáo Lê Quốc Lập (khi đó là hiệu trưởng) nhờ thầy chỉ dạy cho các vướng mắc đang gặp phải về kỹ thuật. Tuy có sự giúp đỡ của thầy Lập và một số thầy giáo có uy tín trong trường nhưng sau một năm ròng, ông vẫn chưa ưng ý với những tác phẩm của mình.

Rất nhiều tác phẩm đã ra đời dưới bàn tay cần mẫn của nghệ nhân Nguyễn Văn Trung.
(Ảnh: TG)

Ông đã sưu tầm rất nhiều ảnh của Bác Hồ, ảnh Bác ở chiến dịch Biên giới, Bác bắt tay Bác Tôn, Bác đang làm việc, Bác hôn các cháu thiếu nhi… Trước khi đan tấm ảnh nào, ông treo khắp nhà để khi nhìn vào đâu cũng thấy ảnh Bác và hình ảnh của Người cũng nhập tâm và theo ông vào từng giấc ngủ. Bàn tay khéo léo chuốt từng sợi mây mảnh mai trắng muốt nhỏ đến 1 ly, người đan phải sử dụng tới 15 đến 16 lối đan kết hợp với nhiều lóng đan đã tạo nên tác phẩm sinh động chân dung vị lãnh tụ kính yêu. Cuối cùng ông cũng đã có được bức chân dung Bác Hồ bằng chất liệu mây, tre ưng ý – đó là năm 1976.

Từ thành công bước đầu đó, đến nay ông Nguyễn Văn Trung đã đan được hơn 200 bức ảnh chân dung Bác Hồ . Bức nhỏ nhất 40x60cm, bức lớn nhất đã hoàn thành vào dịp kỷ niệm 115 năm ngày sinh của Bác có kích thước 1,6x2m. Đây là bức chân dung bằng mây lớn kỷ lục từ trước đến nay.

Ông Trung cho biết, những bức chân dung Bác Hồ của ông có nhiều người muốn mua, thậm chí trả giá đến hàng chục triệu đồng nhưng ông không bán. Những tác phẩm này ông để dành tặng các cơ quan nhân các sự kiện quan trọng của đất nước như Bảo tàng Hồ Chí Minh, Văn phòng Chính phủ… trong các dịp Quốc khánh, kỷ niệm ngày sinh hoặc ngày mất của Bác, Đại hội Đảng… Số còn lại, ông để tham dự các triển lãm trong nước và quốc tế để giới thiệu về con người và đất nước Việt Nam.

Một điều đáng quý nữa của nghệ nhân Nguyễn Văn Trung là chưa bao giờ ông có ý định giấu nghề. Ngoài việc tham gia giảng dạy tại ĐH Mỹ thuật công nghiệp Hà Nội, trường Mỹ nghệ Hà Tây, nhiều năm qua, ông đã hướng dẫn cho rất nhiều thanh niên trong làng học nghề và đi khắp các tỉnh từ Bắc vào Nam trực tiếp dạy nghề mây tre đan theo lời mời của các địa phương. Ông đã đào tạo được trên 100 lớp với gần 5.000 học sinh.

Quang Thành
giadinh.net.vn

Những tấm ảnh của Bác Hồ lần đầu được công bố

Triển lãm tài liệu lưu trữ với chủ đề “Chủ tịch Hồ Chí Minh với Trung Quốc” trưng bày hơn 300 tài liệu hình ảnh và hiện vật, trong đó có nhiều hình ảnh lần đầu được công bố.

Nhân kỷ niệm 117 năm ngày sinh của Chủ tịch Hồ Chí Minh, Cục Văn thư và lưu trữ Nhà nước, Bảo tàng Hồ Chí Minh, Tổng cục Lưu trữ Nhà nước Trung Quốc đã phối hợp tổ chức triển lãm tài liệu lưu trữ với chủ đề “Chủ tịch Hồ Chí Minh với Trung Quốc” tại Bảo tàng Hồ Chí Minh để giới thiệu với người xem quá trình hoạt động của Người.

Xin giới thiệu với bạn đọc một vài hình ảnh do Tổng cục Lưu trữ Trung Quốc cung cấp.

Chủ tịch Hồ Chí Minh đón Thủ tướng Chu Ân Lai đến thăm Việt Nam, tháng 5/1960

Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Tây Giao, Bắc Kinh, mùa đông 1952

Đội viên TNTP Trung Quốc nhờ Bác Hồ chuyển thư tới các bạn nhỏ Việt Nam năm 1957.

Theo Phạm Yên
Tiền Phong
dantri.com.vn

Theo hành trình “Bác Hồ và nước Pháp”

(Dân trí) – Hơn 200 hình ảnh, tài liệu quý mô tả lại con đường đấu tranh giành độc lập cho dân tộc của Chủ tịch Hồ Chí Minh có gắn liền với nước Pháp đã được chính một phụ nữ gốc Pháp kỳ công tìm hiểu, sưu tầm và khám phá trong hơn 2 thập kỷ nay.

Bô sưu tập có tên “Hồ Chí Minh và tình hữu nghị Việt – Pháp” vừa được bà Dominique de Miscault giới thiệu tại triển lãm cùng tên tại Bảo tàng Hồ Chí Minh tỉnh TT-Huế chiều 17/5.

Bộ sưu tập gồm 3 phần: “Nguyễn Ái Quốc ở Paris” giới thiệu những hình ảnh và tài liệu quý về những hoạt động của Người tại Pháp được khai thác từ Trung tâm Lưu trữ quốc gia Pháp ở các thành phố Aixcen Provence, Fontainbleau và Paris; “Những dấu ấn Việt Nam – Hồ Chí Minh trên đất Pháp” giới thiệu những địa danh Bác từng hoạt động như thành phố Tour với sự kiện tham gia đại hội lần thứ 18 của đảng Xã hội Pháp; và “Ảnh chụp các địa điểm Nguyễn Ái Quốc từng đến, đã từng sống hoạt động” như cảng cũ Marseille, số 9 ngõ Compoint…

Những tài liệu quý hiếm này một phần được trích ra từ các phòng lưu trữ thuộc Phủ Toàn quyền Đông Dương trước đây, Cảnh sát Trung Kỳ, Nam Kỳ và Lào. Trong đó một số trang tài liệu mới tỷ lệ 1:1 có xuất xứ từ Sở Mật thám Trung kỳ về Nguyễn Ái Quốc và các thành viên trong gia đình của Người.
Bà Dominique de Miscault đã có hai thập kỷ tìm hiểu, khám phá con đường đấu tranh giành độc lập cho dân tộc của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Trong quãng thời gian đó, bà đã dành 7 năm tiến hành sưu tập riêng về Bác.

“Nghiên cứu về Chủ tịch Hồ Chí Minh, về Việt Nam là niềm say mê, tâm huyết và là sự nghiệp của tôi. Đi khắp nước Pháp để thu thập những bức ảnh, tài liệu – nơi vị chủ tịch vĩ đại các bạn đã đến. Tôi xin trao tặng toàn bộ triển lãm này cho Bảo tàng Hồ Chí Minh tỉnh Thừa Thiên – Huế với ước vọng người dân sẽ hiểu nhiều hơn về Bác”, bà Dominique thổ lộ.

Hiện người phụ nữ này đang làm việc cho hội hữu nghị Việt – Pháp (AAFV) – một trong những tổ chức quốc tế đầu tiên triển khai các hoạt động ủng hộ vụ kiện các nạn nhân Việt Nam nhiễm chất độc da cam. Bà đã có hàng trăm cuộc triển lãm ở Pháp, Nga và Tây Âu. Riêng Việt Nam, Dominique đã thực hiện 12 cuộc triển lãm tại Thủ đô Hà Nội, TPHCM và Huế.

Yêu sách 8 điểm đòi quyền tự quyết cho dân tộc Việt Nam.

Phiếu nhận dạng Nguyễn Ái Quốc của chính quyền thực dân Pháp lập năm 1931 trong vụ bắt giam Người tại Hồng Kông.

Lễ đón chính thức Chủ tịch Hồ Chí Minh của Chính phủ Pháp tại Dinh Thủ tướng Pháp 2/7/1946

Một số trích đoạn hồ sơ C-3268 của cụ phó bảng Nguyễn Sinh Sắc (thân sinh Hồ Chí Minh) do sở mật thám Trung kỳ lập để theo dõi.

Chân dung và thẻ tù của Bác tại Hồng Kông tháng 6/1931

Nhiều cái tên của Bác đã từng dùng trong thời gian tranh đấu.

Đại Dương

dantri.com.vn

Chủ tịch Hồ Chí Minh trong thơ Tố Hữu

Nhà thơ Nguyễn Bùi Vợi (N.B.V)

Thưa anh, anh không dự Quốc dân đại hội ở Tân Trào, chuẩn bị khởi nghĩa nǎm 1945 phải không ạ?

Nhà thơ Tố Hữu (T.H): (ngạc nhiên) – Sao anh biết?

N.B.V: – Đọc bài thơ “Hồ Chí Minh” anh viết ngày 16-8-1945, người nào hiểu thơ và tinh ý một chút đều đoán là anh chưa gặp Bác.

Cũng chỉ mới nêu lên những phẩm chất cách mạng ước lệ mà nhiều nhà cách mạng vô sản có thể có. Người đọc chưa thấy một cốt cách, một dáng hình, một phẩm chất Hồ Chí Minh cá thể.

T.H: (cười) Anh hiểu tôi và hiểu thơ tôi. Hiểu nhau, tâm đắc như thế, thật sướng.

Tôi không ra dự Quốc dân đại hội ở Tân Trào vì thấy tình hình gấp gáp lắm rồi, phải về Huế thành lập ngay các ủy ban khởi nghĩa nên chưa được nhìn thấy Bác. Bài thơ “Hồ Chí Minh” tôi viết ngày 26-8-1945, ba ngày sau khi Cách mạng Tháng Tám thành công ở Huế, tưởng tượng về lãnh tụ Nguyễn ái Quốc trong những nǎm đi hoạt động cách mạng.

N.B.V: Thế, anh được gặp Bác lần đầu vào nǎm nào?

T.H: Huế cướp chính quyền ngày 23-8-1945. Ngày 30-8-1945, xứ ủy Trung Kỳ họp, anh Nguyễn Chí Thanh được bầu làm Bí thư xứ ủy, tôi được bầu làm phó Bí thư. Tháng 10 nǎm ấy, tôi nhận được điện Bác gọi ra báo cáo cáo về tình hình ở miền trung đặc biệt là tình hình ở Huế. Tôi đến Bắc Bộ Phủ, anh Vũ Đình Huỳnh đón và dẫn lên phòng làm việc của Bác. Nǎm ấy tôi mới 25 tuổi. Cụ đang đọc báo, nghe anh Vũ Đình Huỳnh báo cáo. Cụ ngẩng lên nhìn, thoáng vẻ ngạc nhiên. Câu đầu tiên Cụ hỏi là:

– Chú ra đây bằng gì?

-Thưa Cụ, cháu đi ô-tô.

– Ô-tô của ai?

– Ô-tô của riêng chú à?

– Dạ không, của cơ quan ạ.

Bác nghiêm nghị:

– Của cơ quan chứ không phải các quan đâu nhé! Các chú là cán bộ cách mạng chứ không là quan cách mạng mà quan ông, quan bà, quan cô, quan cậu cứ nhảy cả lên ô-tô, đi việc riêng cũng bắt người ta lái!

N.B.V: Bị ngay “một đòn phủ đầu” thế, anh có ớn xương sống không?

T.H: Trong tưởng tượng của tôi trước đó, Bác phải đạo mạo oai vệ nghiêm trang chứ không thân mật, gần gũi như thế, không ngờ ông Cụ chơi chữ hóm hỉnh và sâu sắc như vậy. Cứ nói chơi chơi thế thôi nhưng là những lời dạy bảo thấm thía.

N.B.V: – Bác hỏi anh những việc gì?

T.H: – Anh biết đấy, Bác đã sống ở Huế, có rất nhiều kỷ niệm với Huế nhưng Bác chỉ hỏi tình hình chung. Bác hỏi Bảo Đại, Trần Trọng Kim và mấy ông trong nội các thân Nhật trước đây sống thế nào, các mệ trong hoàng tộc sống thế nào? Tôi báo cáo với Bác, sau khi Bảo Đại xin thoái vị, trao ấn kiếm cho phái đoàn Chính phủ lâm thời, nhà vua và hoàng tộc được đối xử tử tế; Bảo Đại ra sống ở An Định cung, còn các ông bộ trưởng nội các cũ thì chạy ra Hà Nội cả. Bác hỏi cướp chính quyền xong, có bắt bớ ai không? Tôi thưa với Bác chỉ bắt mấy tên mật tháp Pháp có tội ác. Bác hỏi làm sao phải xử bắn Phạm Quỳnh và Ngô Đình Khôi? Chú có biết cụ Ngô Đình Khả, thượng thư Triều Nguyễn (thân sinh Ngô Đình Thúc, Ngô Đình Khôi, Ngô Đình Diệm…) không ký vào bản thực dân Pháp kết tội và đòi xử tử vua Duy Tân không?

Tôi thưa với Bác khi ta giam Phạm Quỳnh và Ngô Đình Khôi ở trại thì hiến binh Nhật đến trại giam đòi ta giao hai người ấy cho họ. Sợ lính Nhật đến cướp trại, những người phụ trách trại giam bàn nhau đem xử bắn. Nét mặt Bác lúc ấy rất trầm tư. Lát sau, Bác hỏi tôi việc chống giặc đói thế nào? Bác bảo trồng rau trồng khoai, sắn để chống đói là tốt nhưng không được phá vườn hoa để trồng rau, làm thế là cách mạng mang tiếng đấy. Mấy bãi cỏ trước Ngọ môn phải giữ gìn, bảo vệ, có trót xéo hỏng thì phải trồng lại. Bác hỏi: “Ai nấu cho các chú ǎn?” Dạ mấy ông đầu bếp trong tòa Khâm sứ ngày trước. Bác hỏi: Ngày ngày họ “dâng” lên “cao lương mĩ vị” gì? Tôi đỏ mặt:

– Thưa Cụ, chỉ có rau luộc, khoai sắn, tí cơm và chút mắm nêm thôi ạ.

Bác cười hỏi tiếp:

– Các chú có cho đầu bếp ǎn cùng không?

– Thưa Cụ, chúng cháu mời mãi, họ mới chịu.

– ǎn họ vẫn gọi là thời à?

– Vâng ạ.

Rồi Bác hỏi chuyện diệt dốt. Tôi vừa báo cáo đến phong trào bình dân học vụ thì Bác ngắt lời hỏi “cái gì, cái gì” sao không nói xóa nạn mù chữ thì ai cũng hiểu không?

Bác hỏi về không khí chuẩn bị chiến đấu ở Huế, về phong trào Nam tiến. Bác dặn đi dặn lại phải đoàn kết một lòng, phải gần dân, thương dân, nghe dân, đừng quan liêu, đừng hách dịch, tư túi.

N.B.V: Anh ngồi với Bác có lâu không?

T.H: Chưa đầy một tiếng đồng hồ.

N.B.V: Ấn tượng để lại trong anh là gì?

T.H: Bác giản dị, thân mật, không làm cho mình sợ. Bác thiết thực, cụ thể, sâu sắc và ân tình lắm.

N.B.V: Thế anh được triệu ra Trung ương nǎm nào?

T.H: Tháng 6-1946, anh Trường Chinh gọi tôi ra để chuẩn bị nhận nhiệm vụ phụ trách công tác tuyên truyền, tập hợp xây dựng lực lượng vǎn hóa vǎn nghệ. Biết mình thiếu hụt nhiều thứ về lý luận vǎn nghệ, tôi mò mẫm tìm chép những đoạn Dmiterov, Lenin, Staline nói về vǎn nghệ vô sản, chép thơ Maiakovski, Esenin, Simonov… để làm vốn.

Sau đó, tôi về làm Bí thư tỉnh ủy Thanh Hóa nǎm 1946. Tháng 7-1947, tôi được điều ra Việt Bắc. Mới cưới được ít lâu, tôi và Thanh, vợ tôi, cùng ra.

N.B.V: Bài thơ “Sáng tháng nǎm” anh viết trước Đại hội Đảng lần thứ 2 (tháng 1-1951) hay sau Đại hội?

T.H: Đại hội Đảng lần thứ 2 tôi được bầu vào Ban Chấp hành Trung ương. Tháng 5-1951, Bác gọi tôi đến báo cáo về công tác tuyên truyền.

Nơi ở của Bác lúc ấy dĩ nhiên là bí mật. Tôi được dẫn đến đến một cái nhà sàn nhỏ trên ngọn đồi thấp um tùm cây xanh, dưới chân đồi, suối rì rào chảy. Thiên nhiên hùng vĩ và thơ mộng đã cho tôi câu thơ đầy hào khí:

Suối dài xanh mướt nương ngô
Bốn phương lồng lộng thủ đô gió ngàn.

Bác ở trên sân, làm việc ở dưới. Một cái bàn gỗ, một cái nghế tựa, một cái máy chữ, một cái ghế để khách ngồi và đáng chú ý nhất là cái bồ nhỏ đan bằng nứa để đựng công vǎn, chỉ thị tài liệu. Bác nuôi mấy con chim bồ câu…

N.B.V: Anh viết:

Bác bảo đi là đi
Bác bảo thắng là thắng

Liệu có sa vào sự tôn sùng cá nhân không?

T.H: Tôi nghĩ là không. Mà đó là niềm tin của dân tộc. Anh biết Cách mạng Tháng Tám, đất nước ta như con thuyền nhỏ giữa sóng cồn bão táp. Không có bàn tay chèo lái vững vàng và khôn khéo của Bác thì sẽ thế nào. Nhân dân tin Bác nên tin Đảng, tin Chính phủ:

N.B.V: Có thể nói: “Sáng tháng nǎm” là bài thơ đầu tiên anh đã chạm được vào cốt cách, phong thái, tâm hồn của Bác và càng về sau càng phong phú hơn. Trong bài thơ dài Việt Bắc, anh đã khắc họa hình ảnh Bác rất đẹp.

Nhớ ông cụ mắt sáng ngời.
Áo nâu túi vải đẹp tươi lạ thường
Nhớ Người những sáng tinh sương
Ung dung yên ngựa trên đường suối reo
Nhớ chân Người bước lên đèo
Người đi rừng núi trông theo bóng Người.

T.H: ở Việt Bắc, đi công tác có khi Bác chống gậy đi bộ, có lúc Bác cưỡi ngựa. Tôi quan sát nhiều lần mới viết được đoạn thơ đó.

N.B.V: Ngày Bác mất (2-9-1969) anh đang công tác ở nước ngoài phải không ạ?

T.H: Không, tôi đau tim nằm điều trị ở Bệnh viện Việt – Xô. Bác mất lúc 9 giờ 47 phút ngày 2-9. Mười ba giờ, anh Xuân Thủy vào bệnh viện thǎm tôi. Vừa nhìn thấy tôi, anh khóc òa và báo tin dữ. Mặc trời mưa, tôi chạy về cǎn nhà sàn của Bác nên mới có câu thơ:

Chiều nay con chạy về thǎm Bác
Ướt lạnh vườn rau, mấy gốc dừa.

N.B.V: Bài “Bác ơi” anh viết có nhanh không?

T.H: Một buổi chiều, một buổi tối là xong. Tôi viết mà nước mắt cứ trào ra.

N.B.V: Những ngày đau thương đứt ruột ấy, có vẻ như công chúng vǎn học chưa thỏa mãn với bài “Bác ơi!” của anh. Vì yêu quý thơ anh mà họ muốn đòi hỏi ở anh nhiều hơn nữa. Có vẻ như họ tâm đắc với bài “Muôn vàn tình thân yêu trùm lên khắp quê hương” của anh Việt Phương hơn. Có phải thế không?

T.H: Tôi cũng đọc được ý nghĩ ấy. Bài thơ của anh Việt Phương hấp dẫn người đọc vì giọng thơ mới lạ, vì những chi tiết đời thường của Bác mà chỉ những người ở gần Bác mới biết. Đó là một bài thơ cảm động.

N.B.V: Thơ như hoa. Mỗi loài hoa có một vẻ đẹp riêng, không nên so sánh cho hoa này đẹp hơn hoa kia nhưng ở thời điểm đó, người đọc đòi hỏi ở anh như vậy là có lý.

T.H: Chính vì vậy mà ít lâu sau, tôi thai nghén bài thơ dài “Theo chân Bác”. Tháng 11 nǎm ấy, tôi ốm, vào Bệnh viện Việt – Xô. Các bác sĩ hội chẩn xong bảo tôi bị bệnh máu trắng và chuyển tôi sang Liên Xô chữa. Các giáo sư, bác sĩ Nga cũng kết luận như thế. Một hôm tôi hỏi thật ông giáo sư viện sĩ: “Đồng chí có thể nói thật cho tôi biết tôi còn sống được bao lâu nữa?”. “Giáo sư không nói cụ thể (dại gì mà nói cụ thể!) mà chỉ bảo tôi “Có thể dùng nghị lực và lòng ham sống mà chế ngự bệnh tật”. Tôi nghĩ: chỉ cần đủ thời gian để viết bài thơ dài này…

N.B.V: Rồi anh “theo chân Bác” luôn?

T.H: (cười): Ngoài cái ý Bác là người dẫn đường cách mạng cho mình đi theo cũng có ẩn ý mà anh đã nhận ra khá tinh tế.

N.B.V: Anh viết “Theo chân Bác” ở bệnh viện Nga?

T.H: Tôi vào một cái phòng tương tự như cái kho của ta, khóa cửa lại viết. Có những khổ thơ, nước mắt trào ra ướt đẫm cả giấy:

Thôi đập rồi chǎng? một trái tim
Đỏ như sao Hỏa, sáng sao Kim
Muốn òa nức nở bên em nhỏ
Nước mắt ta đành nuốt, lặng im.

N.B.V: Viết xong, đọc lại anh có bằng lòng không?

T.H: – Tôi rất hài lòng là các ý tưởng đều đạt được. Tôi muốn nói bằng thơ hành trình cách mạng của Bác trong hành trình cách mạng của Đảng, của đất nước ta, nói bằng thơ phẩm chất kiên cường của Bác, lòng thương người và bao dung của Bác, cốt cách Việt Nam của Bác, so sánh Bác với những nhà cách mạng lớn ở các nước khác như Gandhi của ấn Độ, Tôn Dật Tiên của Trung Hoa…

N.B.V: Hơn 500 câu thơ xúc động ấy anh viết trong bao lâu?

T.H: Gần một tháng. Chính xác hơn là 26 ngày. Tôi viết xong ngày 2-1-1970.

N.B.V: Nǎm 1970 ấy tôi đang dạy ở trường cấp 3 bổ túc vǎn hóa Chu Phan ở Vĩnh Phú, kề Hà Nội. Một bạn thơ ở Hà Nội gửi cho tôi bản đánh máy “Theo chân Bác”. Giờ nghỉ giữa hai tiết học, học sinh các lớp vây lấy thầy, đòi thầy đọc và bình. Tôi vừa đọc vừa khóc. Nhiều em học sinh cũng khóc theo:

Ai nói giùm ta hết tấm lòng
Bác Hồ thương nhớ mỗi dòng sông
Mỗi hòn núi ở miền nam đó
Như thịt da ta nhỏ máu hồng

Quả thật những giây phút ấy, tôi thật thấm thía điều này:
“Nhà thơ là của nhân dân”.

T.H: Mấy tháng sau, tôi khỏi bệnh về nước. Các bác sĩ Việt Nam và Liên Xô chẩn đoán sai hay tôi được Bác phù hộ mà khỏi bệnh?

N.B.V: Ai là người được may mắn đọc “Theo chân Bác” đầu tiên?

T.H: Luật sư Phan Anh đi công tác ở Nga, đến bệnh viện thǎm tôi và tôi đọc cho anh ấy nghe. Phan Anh rất thích và nói đùa rằng viết xong bản tráng ca trữ tình này thì hồng cầu trong cơ thể tôi tǎng và bạch cầu giảm.

N.B.V: Gần Bác, anh có thấy lúc nào Bác buồn không?

T.H: Có lần tôi hỏi Bác thì Bác bảo con người ta có lúc vui lúc buồn, Bác chỉ vì miền nam chưa được giải phóng và phe xã hội chủ nghĩa có những bất đồng về tư tưởng nên trong bài thơ “Cánh chim không mỏi”, tôi có viết:

“Bác về tóc có bạc thêm
Nǎm canh bốn biển có đêm nghĩ nhiều”.

Ngoài 5 bài thơ trực tiếp viết về Bác là Hồ Chí Minh, Sáng tháng nǎm, Cánh chim không mỏi, Bác ơi, Theo chân Bác, trong rất nhiều bài thơ khác của ông, bao giờ hình ảnh của Bác Hồ cũng song hành với nhân dân, với dân tộc.

Báo Giáo dục và Thời đại, tháng 5, 2000
cpv.org.vn

Chân dung Hồ Chủ tịch làm từ hạt vừng, hạt gạo

Với chủ đề “Kỷ niệm ngày Bác Hồ ra đi tìm đường cứu nước”, hơn 100 tác phẩm nghệ thuật tạo hình từ các loại hạt và củ, quả trong lễ hội Trái cây Nam bộ thu hút đông đảo khách tham quan.


Tạo hình nghệ thuật từ trái cây là một trong những hoạt động của “Lễ hội trái cây Nam bộ 2011”, thu hút đông đảo nghệ nhân đến từ 13 tỉnh thành tham gia. Hoạt động này được xác lập kỷ lục “Lễ hội có nhiều tác phẩm nghệ thuật tạo hình từ trái cây nhất Việt Nam”.


Tác phẩm được làm từ hàng trăm nghìn hạt gạo, vừng, đậu, kê và các loại củ, quả khác nhau để tạo chân dung Bác, bến cảng Nhà Rồng… .

Hình ảnh bến Cảng Nhà Rồng
Tác phẩm mang tên “Bến cảng Nhà Rồng nơi Bác ra đi tìm đường cứu nước” của nghệ nhân Phan Hồng Dũng đến từ Hóc Môn, TP HCM.

Đông đảo du khách tham quan
Đông đảo du khách tham quan dừng chân ngắm những tác phẩm từ trái

Nguoi dan ong dung ngam cac tac pham
Người đàn ông ngắm đi ngắm lại những tác phẩm trưng bày.

Hội thi tạo hình nghệ thuật
Tác phẩm “Ngàn năm nhớ mãi ơn Người” của một nghệ nhân đến từ quận 12, TP HCM.


Chiếc tàu “Latouche – Treville” khi Người bắt đầu hành trình tìm đường cứu nước.


Tác phẩm “Người là danh nhân của thế giới” của nghệ nhân Nguyễn Thành Giàu.


Tác phẩm “Dân tộc Việt Nam nhớ mãi bước chân Người” của tác giả Nguyễn Hoàng Thanh đến từ Vũng Tàu.


Ngoài chủ đề ca ngợi công ơn của Người, nhiều tác phẩm nghệ thuật khác cũng khác họa sinh động sự trù phú, vẻ đẹp của quê hương đất nước Việt Nam.

Theo VNExpress

hcmpc.com.vn

Hẹn gặp lại Sài Gòn

Năm 1990, kỷ niệm 100 năm ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh, Thành ủy Thành phố Hồ Chí Minh cấp kinh phí đầu tư sản xuất bộ phim truyện nhựa màu đầu tiên về tuổi trẻ của Bác Hồ lấy tựa đề, Hẹn gặp lại Sài Gòn.

Cảnh Nguyễn Tất Thành và bạn Út Huệ viếng mộ mẹ ở núi Bân

Trong bộ phim “Hẹn gặp lại Sài Gòn” (kịch bản Sơn Tùng, đạo diễn Long Vân dàn dựng năm 1990), hình ảnh Bác Hồ thời trẻ gây ấn tượng sâu sắc với diễn xuất của NSƯT Tiến Hợi và NS Thu Hà. Bộ phim kể về những năm tháng Bác Hồ cùng gia đình sống và học tập ở Huế giai đoạn 1895 – 1901 và 1906 – 1909, sau đó Nguyễn Tất Thành vào Phan Thiết dạy học và vào Sài Gòn tìm cách ra nước ngoài để tìm đường cứu nước.

Với nội dung kịch bản Hẹn gặp lại Sài Gòn kể lại câu chuyện về cuộc đời chàng thanh niên Nguyễn Tất Thành khi 20 tuổi với đầy hoài bão, đầy ước mơ và chất chứa nỗi đau giống nòi, nỗi đau mất nước. Khi đó, một trong những tiêu chí hàng đầu của đạo diễn khi tìm chọn diễn viên là ngoại hình càng giống Bác hồi trẻ càng tốt.

Việc tìm kiếm khá khó khăn, đoàn làm phim mất nhiều tháng trời mà chưa chọn được diễn viên như ý. Sau đó, đạo diễn Long Vân nhận được thông tin, diễn viên Tiến Hợi vừa vào vai Bác Hồ trong vở kịch nói “Đêm trắng” có ngoại hình và tác phong khá giống Bác. Và cuối cùng, diễn viên Tiến Hợi đã thuyết phục được vị đạo diễn khó tính không chỉ bởi ngoại hình, tác phong mà còn bởi tình cảm yêu kính chân thành của người nghệ sỹ dành cho nhân vật và cho vai diễn Bác Hồ.

Để có thể vào vai Nguyễn Tất Thành, nghệ sĩ Tiến Hợi không chỉ chờ đợi bàn tay hóa trang, vào sức diễn của một diễn viên, Tiến Hợi còn tìm đọc những tài liệu lịch sử, sách, truyện về cuộc đời Bác. Theo lời kể của nghệ sĩ Tiến Hợi, anh còn tìm nghe những băng ghi âm các bài nói chuyện của Bác, để tập nói theo giọng của Bác… Bằng tất cả tình cảm yêu kính dành cho Bác, bằng sự nỗ lực, tìm tòi của bản thân, với ngoại hình và giọng nói có được, Tiến Hợi đã có được vai diễn ấn tượng, để lại nhiều dấu ấn xúc động cho người xem qua bộ phim Hẹn gặp lại Sài Gòn.

Trân trọng giới thiệu với quý vị và các bạn bộ phim: Hẹn gặp lại Sài Gòn

Nguồn: YouTube

Triển lãm “Chủ tịch Hồ Chí Minh với Trung Quốc”

Đội viên Thiếu niên Tiền phong Trung Quốc nhờ Bác Hồ chuyển thư tới các bạn nhỏ Việt Nam năm 1957

Cục Văn thư và Lưu trữ Nhà nước, Bảo tàng Hồ Chí Minh và Tổng cục Lưu trữ Nhà nước Trung Quốc đồng tổ chức Triển lãm tài liệu lưu trữ Chủ tịch Hồ Chí Minh diễn ra từ nay đến hết ngày 15-6-2007, tại Bảo tàng Hồ Chí Minh (19 Ngọc Hà, Hà Nội).

Triển lãm mang chủ đề “Chủ tịch Hồ Chí Minh với Trung Quốc” trưng bày hơn 300 tài liệu, hình ảnh và hiện vật phản ánh sinh động hoạt động của Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Trung Quốc; mối quan hệ hữu nghị của Đảng và nhân dân hai nước Việt Nam – Trung Quốc và hình ảnh Chủ tịch Hồ Chí Minh trong lòng nhân dân Trung Quốc. Trong đó, có nhiều tài liệu lần đầu tiên được giới thiệu với công chúng thủ đô.

Có thể thấy, những tài liệu, hình ảnh được trưng bày tại Triển lãm “Chủ tịch Hồ Chí Minh với Trung Quốc” đã tái hiện một cách chân thực và sinh động quan hệ mật thiết giữa Chủ tịch Hồ Chí Minh với các nhà lãnh đạo tiền bối như Mao Trạch Đông, Chu Ân Lai, Lưu Thiếu Kỳ, Đặng Tiểu Bình của Trung Quốc; tình cảm giữa Chủ tịch Hồ Chí Minh với nhân dân Trung Quốc. Những hình ảnh ấy tô đậm thêm tình hữu nghị vừa là đồng chí vừa là anh em giữa hai Đảng, hai nước và nhân dân Trung – Việt.

Nội dung triển lãm gồm 3 phần, được sắp xếp theo các mốc quan trọng:

Chủ tịch Hồ Chí Minh đón tiếp Thủ tướng Trung Quốc Chu Ân Lai năm 1960

Phần thứ nhất khái quát thời kỳ Chủ tịch Hồ Chí Minh xây đắp nền móng quan hệ hữu nghị Việt Nam – Trung Quốc (1890 – 1945). Phần này bao gồm những tài liệu về quê hương, đất nước và về hoạt động của Nguyễn Ái Quốc cùng những người bạn Trung Quốc như: Chu Ân Lai, Trương Thái Lôi, Lý Phú Xuân… tại Pháp và Liên Xô (1919 – 1924); những hoạt động cách mạng của Người tại Trung Quốc (1924 – 1931) và những hoạt động cùng nhân dân Trung Quốc đấu tranh chống chủ nghĩa phát xít tại Trung Quốc (1938 – 1944).

Phần hai giới thiệu các tài liệu lưu trữ phản ánh quan hệ hợp tác hữu nghị giữa nhân dân Việt Nam và Trung Quốc trong sự nghiệp đấu tranh chống thực dân và đế quốc, giữ vững độc lập dân tộc và xây dựng đất nước (1945 – 1969).

Phần ba phản ánh một số sự kiện tiêu biểu về quan hệ hợp tác hữu nghị Việt Nam – Trung Quốc trong thời gian gần đây qua các chuyến viếng thăm lẫn nhau của các đoàn đại biểu lãnh đạo cấp cao của Đảng, Chính phủ hai nước, tiếp tục phát triển tình hữu nghị Việt – Trung mãi mãi xanh tươi, đời đời bền vững.

Ban tổ chức cho biết thêm, triển lãm sẽ được tổ chức lần lượt vào tháng 5 và tháng 10 tại thành phố Hà Nội và Bắc Kinh. Đợt tổ chức tại Bắc Kinh vào tháng 10 tới, Trung Quốc sẽ chọn địa điểm tổ chức triển lãm này tại “Trung Hoa thế kỷ đàm” – công trình đánh dấu mốc cho thế kỷ mới, nằm trên tuyến đường Trường An ở Bắc Kinh – “con đường đẹp nhất” Trung Quốc.

Theo M. NGUYỆT – Sài Gòn giải phóng

vietbao.vn

Những cuốn sách hay về Bác Hồ (2)

Tên Người là Hồ Chí Minh. Trẻ em Việt Nam gọi Người với cái tên thân thương là Bác Hồ. Nhân dịp kỷ niệm 120 năm ngày sinh của Bác, chuyên mục Sách hay báo Ngoisao tiếp tục giới thiệu với độc giả yêu sách những tác phẩm đáng chú ý viết về người lãnh tụ vĩ đại của đất nước.

>> Những cuốn sách hay về Bác Hồ (1)

9. Theo chân Bác
– Tác giả: Tố Hữu – Văn Thơ
– Số trang: 40
– Giá bán: 25.000 đồng

Đây là tập thơ viết để tưởng nhớ Bác.

Tháng năm ơi, có thể nào quên
Hàng bóng cờ tang thắt dải đen
Rủ nhau giữa lòng đau. Ta nhớ mãi
Cuộc đời như ngọn lửa đầu tiên

Tôi viết bài thơ mừng thọ Bác
Năm nay vừa tuổi tám mươi tròn
Chắc như thường lệ, Người đi vắng
Để mọi lời ca tặng nước non.

Tôi viết bài thơ cho các con
Mai sau được thấy Bác như còn
Phơ phơ tóc bạc, chòm râu mát
Đôi dép mòn đi, in dấu son.

10. Cháu Bác Hồ
– Tác giả: Lâm Quang Ngọc
– Số trang: 68
– Giá bán: 8.000 đồng

Cháu Bác Hồ là câu chuyện cảm động mà nhà văn Lâm Quang Ngọc viết cách đây đã trên 40 năm. Trải qua mấy chục năm như vậy nhưng tình cảm trong trẻo, hồn nhiên của cháu bé làng quê ngày chống Pháp cùng với đám bạn bè đối với Bác kính yêu thì vẫn tươi mới và đầy xúc động.

“Ngọc theo mẹ tản cư, đến ở nhờ nhà mẹ con Duẫn. Nhà Duẫn rất nghèo, Duẫn phải đi chăn trâu mướn cho địa chủ. Một hôm, có bộ đội hành quân qua làng. Duẫn và Ngọc được một anh bộ đội kể cho nghe chuyện Bác Hồ, chuyện Kim Đồng… Từ đó hình ảnh Bác Hồ và Kim Đồng cứ khắc sâu vào tâm trí các em.

Duẫn muốn viết được thư cho Bác Hồ nên đã cố học chữ. Lần khác, anh bộ đội quen biết lại trở về làng, đem cho các em một tấm ảnh Bác. Cả đám trẻ chăn trâu em nào cũng muốn viết được thư cho Bác nên đã tổ chức học chữ trong những lúc đi chăn trâu. Nhưng rồi một hôm địch đến đốt phá làng. Duẫn theo người lớn chạy giặc, chợt nhớ đến bức ảnh Bác, em rủ Ngọc chạy về lấy. Lúc trở ra Duẫn bị trúng đạn của địch những vừa lúc ấy bộ đội ta kéo về làng chống càn…

11. Thư ký Bác Hồ kể chuyện – Từ Hà Nội đến chiến khu Việt Bắc
– Tác giả: Vũ Kỳ
– Số trang: 120
– Giá bán: 12.000 đồng

Bàn luận về tác phẩm của Vũ Kỳ – nguyên thư ký của Chủ tịch Hồ Chí Minh, nhà văn Dương Trung Quốc viết: Chúng ta nói nhiều đến việc bảo tồn các di tích lịch sử, cái mà ngày nay người ta hay dùng thuật ngữ “di sản vật thể”, nhưng không mấy ai quan tâm đến một di sản vô cùng quý giá khác, thuộc phạm trù “phi vật thể”, đó là ký ức của con người. Một phế tích dù có to lớn đến mấy, một khi có tiền, có kỹ thuật và có thời gian thì đều phục dựng lại được. Nhưng mỗi con người một khi đã nằm xuống thì mãi mãi mọi cái ở trong đầu con người ấy sẽ tan biến và không bao giờ có thể lấy lại được nữa. Chẳng có người từng ví, mỗi người gia nằm xuống là mất đi một pho sách quý. Mà với Vũ Kỳ, hẳn đó phải là một pho sách rất quý. Bởi lẽ như một định mệnh, cuộc đời ông gắn bó với tên tuổi của một còn người gắn với cả cả một thời đại lịch sử của dân tộc, một người đã được thế giới đánh giá là góp phần làm thay đổi diện mạo hành tinh của chúng ta trong thế kỷ XX. Đó là chủ tịch Hồ Chí Minh.

12. Người ném bóng một mình
– Tác giả: Phạm Đức
– Số trang: 68
– Giá bán: 5.000 đồng

Tập sách là những câu chuyện nhỏ hết sức cảm động về Bác Hồ được nhà thơ Phạm Đức ghi lại chân thực, đằm thắm qua lời kể của đồng chí Vũ Kỳ.

13. Nhật ký trong tù

– Tác giả: Hồ Chí Minh
– Số trang: 360
– Giá: 35.000

Nhà văn Vũ Quần Phương từng nhận định: Chủ tịch Hồ Chí Minh là một nhà cách mạng. Thơ đối với Người chỉ là một thú chơi, hay một phương tiện cổ động cách mạng. Tập thơ nổi tiếng nhất của Người Nhật ký trong tù cũng ra đời như một sự bất đắc dĩ. Trong tù, không làm gì được thì làm thơ:

Ngâm thơ ta vốn không ham
Nhưng vì trong ngục biết làm chi đây?
Ngày dài ngâm ngợi cho khuây
Vừa ngâm vừa đợi đến ngày tự do

Thơ ghi nhật ký, mà nhật ký thì không bỏ những việc thường ngày. Hồ Chí Minh trung thực với chính mình. Người ghi đủ, từ việc thanh nhã ngắm trăng, thổi sáo đến việc gãi ghẻ, việc ngồi trên hố xí… rất chi là khó nói. Ấy thế mà thành thơ, mà nên thơ. Cách hành xử của con người, ngay trong những việc tầm thường nhất, cũng bộc lộ phẩm cách. Phẩm cách lớn Hồ Chí Minh đã tạo chất thơ mới lạ, đầy bất ngờ cho những việc tầm thường ấy. Bài thơ Mới đến nhà lao Thiên Bảo có bốn câu thì ba câu rưỡi chưa thấy thơ, chỉ toàn lượng thông tin: đi bộ 53 cây số một ngày, rách tan một đôi giày, quần áo đẫm nước mưa, đến nơi, phòng giam chật, không chỗ ngủ, đành phải leo tạm lên ngồi trên hố xí, nhưng đến ba chữ cuối đợi ngày mai, thì chúng ta gặp thơ: Xí khanh tượng tọa đãi triêu lai. Đợi ngày mai nghĩa đen là đợi cho qua cái đêm cụ thể đó, nghĩa bóng gần là đợi lúc được ra tù, nghĩa xa là đợi vận hội mới của cách mạng, là tính đường đi nước bước cho ngày mai của đất nước. Chất thơ mới và cao là ở đó… Đấy cũng là một phương châm sống trong tù Thân thể ở trong lao/Tinh thần ở ngoài lao đã được đề trên bìa tập nhật ký.

Bài thơ mộc mạc này còn mang một ý nghĩa cách tân cho thơ hiện đại. Ấy là sự mở rộng phạm vi cái nên thơ. Đâu cứ phải mây gió trăng hoa tuyết núi sông… mới có thể vào thơ, thành thơ, mà bất cứ nơi nào có vui buồn của con người thì đều có thể thành thơ. Những người quen đọc thứ thơ mỹ tự chắc không khỏi giật mình khi đọc:

Đau khổ chi bằng mất tự do
Đến buồn đi ỉa cũng không cho
Cửa tù khi mở, không đau bụng
Đau bụng thì không mở cửa tù.

Nhưng thử hỏi có ví dụ nào nói đến đáy nỗi nhục nhã khi bị mất tự do như câu thơ này không? Dòng chữ nối tiếng chạy trên đá hoa cương trong lăng Người “Không có gì quý hơn độc lập tự do” chính là đã kết tinh từ những cảnh ngộ mà đời người đã trải, thơ Người đã tả…

14. Hồi ký về Bác Hồ
– Tác giả: Nhiều tác giả
– Số trang: 140
– Giá bán: 16.000 đồng

Nhớ lại thời trên chiến khu, có những buổi hoàng hôn se lạnh, cánh rừng chiều u tịch, Bác vun lá cây khô thành một đống nhỏ, châm lửa đốt, rồi một mình trầm ngâm suy tưởng trước những lưỡi lửa chập chờn ngày càng hồng lên trong bóng đêm dần buông xuống.

Nhớ lại Hà Nội thời chống Mỹ, cuối buổi làm việc thứ ba trong ngày, gần 23 giờ, mọi người ra về cùng vợ con, gia đình, nhà sàn của Bác vẫn chiếu ra ánh đèn, nơi ấy có lần Bác bảo đồng chí giúp việc dẫu đã khuya cũng đừng tắt đài đi, cứ để đấy có tiếng người cho đỡ vắng.

Bác đã nghĩ gì trước những lưỡi lửa chiến khu và trong ánh đèn Hà Nội, về những công việc hàng ngày, về những con người quanh mình, về dân tộc, về thế giới, về cái mênh mông sâu thẳm của đời người?

Và còn nữa muôn vàn những điều về Bác Hồ mà có lẽ chúng ta còn chưa biết đến. Tất cả đã được ghi lại trong những trang hồi ký của nhiều tác giả Hồi ký về Bác Hồ.

15. Hồ Chí Minh – Tên Người là cả một niềm thơ
– Tác giả: Nhiều tác giả
– Số trang: 152
– Giá: 20.000 đồng

Từ con người vốn thật đẹp trong cuộc đời, Bác Hồ đã đi vào thơ ca và trở thành một hình tượng nghệ thuật có sức rung động và toả sáng mạnh mẽ. Đó là con đường đi của quy luật điển hình hoá trong thơ. Và thơ ca đã đem đến cho chúng ta một hình tượng Bác Hồ đẹp đẽ sinh động, đạt đến mức điển hình, bởi vì ở hình tượng Bác, vừa có những phẩm chất chung ưu tú của người lãnh tụ, đồng thời lại mang nét riêng của Bác, mang phong thái Hồ Chí Minh. Và ở những tác phẩm thành công, thì hai yếu tố riêng – chung đó đã hoà làm một trong con người tuyệt đẹp ấy, con người mà sự hài hoà đã trở thành nét bản chất tự nhiên trong cuộc sống.

Đề tài Bác Hồ là một sự hấp dẫn lớn đối với các thi sĩ, là nguồn cảm hứng sáng tạo không bao giờ cạn, là dòng sông thơ tuôn chảy mãi không ngừng và hoà tan trong trái tim của mỗi người dân Việt Nam và bạn bè khắp năm châu.

Hồ Chí Minh – tên Người là cả một niềm thơ gồm 50 bài thơ hay viết về Bác Hồ, được sắp xếp theo thứ tự thời gian hy vọng sẽ mang lại cho độc giả một món quà tinh thần quý giá.

ngoisao.net

Những cuốn sách hay về Bác Hồ (1)

Tên Người là Hồ Chí Minh. Trẻ em Việt Nam gọi Người với cái tên thân thương là Bác Hồ. Nhân dịp kỷ niệm 120 năm ngày sinh của Bác, chuyên mục Sách hay báo Ngoisao xin giới thiệu với độc giả yêu sách những tác phẩm đáng chú ý viết về người lãnh tụ vĩ đại của đất nước.

1. Búp sen xanh
– Tác giả: Sơn Tùng
– Số trang: 356
– Giá: 45.000 đồng

Nói về cuốn sách này, cố thủ tướng Phạm Văn Đồng đã viết:

Chúng ta có một khẩu hiệu rất đúng, rất hay: “Chủ tịch Hồ Chí Minh vĩ đại sống mãi trong sự nghiệp của chúng ta”. Đúng như vậy, Hồ Chủ tịch sống mãi trong tư tưởng và tình cảm lớn, trong toàn bộ hoạt động cách mạng của nhân dân Việt Nam, của mọi người chúng ta. Đồng thời Hồ Chủ tịch cũng sống mãi trong những tác phẩm văn học và nghệ thuật có giá trị diễn tả một cuộc đời đã trở thành lịch sử, những trang sử đẹp nhất và vẻ vang nhất của dân tộc.

Tôi muốn nói đôi điều về cuốn tiểu thuyết “Búp sen xanh” của nhà văn Sơn Tùng, mà nhiều độc giả, nhất là trong giới thanh, thiếu niên ưa thích; và báo chí nước ta đã đăng những bài bình luận và đánh giá mà theo tôi biết, tác giả rất chú trọng. Cuốn sách “Búp sen xanh” nêu lên một vấn đề: ở đây tiểu thuyết và lịch sử có thể gặp nhau không? Vấn đề này các đồng chí hoạt động trong lĩnh vực văn học và nghệ thuật và nói chung tất cả chúng ta cần suy nghĩ để có thái độ. Song ở đây cũng vậy, lời nói có trọng lượng rất lớn thuộc về người đọc, nghĩa là nhân dân.

2. Cha và con
– Tác giả: Hồ Phương
– Số trang: 380
– Giá: 60.000 đồng

Với hơn 300 trang sách, Cha và con khắc họa chân dung Bác Hồ từ khi là cậu bé 10 tuổi đến khi quyết định ra đi tìm đường cứu nước. Không gian mở rộng từ làng Sen, làng Chùa (Nam Đàn, Nghệ An), kinh đô Huế, Bình Khê, Phan Thiết – nơi cụ thân sinh của Bác dạy học đến Sài Gòn – nơi chàng trai Nguyễn Tất Thành nhận thức được rằng “muốn đánh Pháp phải hiểu được Pháp” và lên đường xuất dương.

Viết về một thời kỳ lịch sử còn đậm đặc chất phong kiến, nhưng nhà văn Hồ Phương chọn cách thể hiện nhanh, khá hiện đại, mang màu sắc điện ảnh.

Tự bạch về tác phẩm này, Hồ Phương viết: “Đã từ lâu tôi rất muốn được viết một cái gì đó về Bác Hồ. Nhưng phải tới gần đây mới có đủ điều kiện để đặt bút. Tôi đã viết về Bác với tất cả tấm lòng kính trọng và yêu quý. Tôi cố gắng tìm cho mình một cái nhìn mới với những tìm tòi mới, khám phá mới dù còn nhỏ bé của mình để viết về Bác thông qua thể loại tiểu thuyết. Đây hoàn toàn không phải “truyện ký danh nhân” hoặc “tiểu sử danh nhân”. Tôi hy vọng rằng tiểu thuyết sẽ mang được những rung cảm, những suy nghĩ, những tìm tòi và sáng tạo văn học của mình…”.

3. Từ làng Sen
– Tác giả: Lê Lam – Sơn Tùng
– Số trang: 36
– Giá bán: 20 000 đồng

Tên Người là Hồ Chí Minh. Trẻ em Việt Nam gọi Người là Bác Hồ.

Nói cho đúng, Người có nhiều tên gọi. Hồ Chí Minh là một trong vô số những tên do Người tự đặt cho mình để thoát khỏi sự theo dõi ráo riết của cảnh sát nhiều nước.
Chính là Người đã làm nên Điện Biên Phủ, chiến thắng đã giành lại nền độc lập cho nước Việt Nam. Người đã theo đuổi cho đến hơi thở cuối cùng cuộc đấu tranh chống chủ nghĩa thực dân mới.

Không nhân nhượng về nguyên tắc, mềm dẻo và thực tế trong thực hiện, là nhà thơ tùy hứng, bạn thân của trẻ con và những con người bình thường, Người được nhân dân cả nước tôn sùng và có uy tín quốc tế thực sự. Tổ chức LHQ về khoa học, giáo dục, văn hóa (UNESCO) đã kỷ niệm 100 năm ngày sinh của Người vào năm 1990 trên toàn thế giới.

Cuốn sách tranh Từ Làng Sen có quan hệ khăng khít với Búp Sen Xanh, gồm 25 bức tranh mà mỗi bức là một cảm thụ, một thi hứng với một ý tứ đã đúc kết nên hình ảnh trọn vẹn. Những hình ảnh đó chính là gia đình, quê hương, trường học và các sự kiện nóng bỏng trên khắp đất nước đã tạo nên cốt cách, tâm hồn, tư tưởng và chí hướng tìm đường cứu nước của Bác.

Hai tác giả của Từ Làng Sen rất tâm huyết khắc họa dăm ba “giọt nước nhỏ” trong Biển-Cả-Bác-Hồ để cùng các em nhỏ tưởng nhớ và biết ơn Người.

4. Bác Hồ – Người cho em tất cả
– Tác giả: Anh Chi và Ban biên tập Kỹ – Mỹ thuật
– Số trang: 56
– Giá bán: 30.000 đồng

“Ai yêu Bác Hồ Chí Minh hơn chúng em nhi đồng. Ai yêu Bác Hồ Chí Minh hơn thiếu nhi Việt Nam…” Các vị lãnh tụ nào gần gũi với thiếu nhi hơn Bác của chúng em? Bao năm qua, những lời hát luôn ngân vang trong hàng triệu trái tim nhiều thế hệ tuổi thơ cả nước.

Bác Hồ – Người cho em tất cả là tuyển chọn một số ca khúc nổi tiếng của các nhạc sĩ Phạm Tuyên, Phong Nhã, Hà Hải, Hoàng Long, Hoàng Lân, Phan Huỳnh Điểu… Mỗi giai điệu, lời ca được các nhạc sĩ thể hiện theo màu sắc riêng nhưng tất cả đều dạt dào tấm lòng kính yêu Bác.

5. Hồ Chí Minh đẹp nhất tên Người
– 
Tác giả: Anh Chi và Ban biên tập Kỹ – Mỹ thuật
– Số trang: 64
– Giá bán: 30.000 đồng

“Cả cuộc đời vĩ đại của Hồ Chủ tịch là tấm gương mãi mãi sáng ngời chí khí cách mạng kiên cường, tinh thần độc lập tự chủ, lòng yêu nhân dân thắm thiết, đạo đức chí công vô tư, tác phong khiêm tốn, giản dị…”

Với con mắt nghệ thuật, tài hoa, ẩn chứa tràn đầy cảm xúc về Bác, các nhà nhiếp ảnh đã ghi lại những sự kiện đấy ý nghĩa mang dấu ấn lịch sử về cuộc đời và sự nghiệp Cách mạng của Bác. Hy vọng cuốn sách sẽ là món quà ấm áp gửi đến bạn đọc trong những ngày cả nước đang hướng về Hồ Chủ tịch.

6. Bác Hồ viết di chúc và di chúc của Bác Hồ
– Tác giả: Vũ Kỳ
– Số trang: 164
– Giá: 25.000

Cuốn hồi ký của Vũ Kỳ viết kể lại những tháng ngày sống và làm việc cùng Bác.

7. Bác Hồ kính yêu
– Tác giả: Nhiều tác giả
– Số trang: 140
– Giá: 24.000

Tình cảm của Bác với đồng bào, đồng chí, với nhân loại thật bao la, mênh mông. Nhưng riêng với thiếu nhi chúng ta, Bác còn thương yêu thắm thiết hơn ai hết. Trong cuộc đời cách mạng, Bác hết lòng chăm sóc và dạy dỗ lớp mầm non của Tổ quốc, và cho đến khi sắp qua đời, Bác còn để lại cho các cháu “muôn vàn tình thương yêu”.

Càng nhớ ơn và kính yêu Bác bao nhiêu, chúng ta càng muốn biết những chuyện về đời hoạt động cách mạng của Bác, để học tập noi gương Bác, rèn luyện trở thành những chiến sĩ trung thành và xuất sắc, kế tục sự nghiệp vĩ đại của Bác. Bác Hồ kính yêu là một tuyển tập các mẩu chuyện về Bác và cuộc đời hoạt động cách mạng của vị lãnh tụ.

8. Lăng Bác Hồ
– Tác giả: Tô Hoài
– Số trang: 116
– Giá: 16.000

Nhà văn Tô Hoài với tầm hiểu biết sâu sắc về quá trình xây dựng Lăng Bác Hồ đã thể hiện một cuốn sách đặc biệt cho thiếu nhi.

Còn tiếp…

***

ngoisao.net

Vượt qua bến Thượng Hải

Vẫn còn nhiều hạn chế trong cách xây dựng, song bộ phim điện ảnh mới nhất về Chủ tịch Hồ Chí Minh đã có sự sáng tạo về thể loại và trau chuốt hơn về mặt hình ảnh, âm thanh.

NhocStylePro764

Chủ tịch Hồ Chí Minh công du nước ngoài

(Dân trí) – Sau chiến thắng Điện Biên Phủ năm 1954, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã có một loạt các chuyến thăm tới các nước xã hội chủ nghĩa và nhân dân thế giới. Chuyến thăm đầu tiên của Người năm 1955 đến Liên Xô, Trung Quốc, Mông Cổ.

Sau đó vào năm 1957, 1958 là các chuyến thăm tới các nước xã hội chủ nghĩa Đông Âu, Ấn Độ và Myanma.

Trong di chúc, Người viết: Sau ngày đất nước thống nhất sẽ thay mặt nhân dân ta thăm và cảm ơn các nước anh em xã hội chủ nghĩa, và các nước bầu bạn khắp 5 châu đã tận tình ủng hộ và giúp đỡ công cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước của nhân dân ta.

Nhưng ước muốn của Người đã không thể thành hiện thực…

Dân trí may mắn có cơ hội xem những bức ảnh ghi lại những chuyến thăm nước ngoài chính thức của Chủ tịch Hồ Chí Minh trong khoảng thời gian từ năm 1955 – 1958.

Những bức ảnh được in trong cuốn sách ảnh bằng tiếng Anh, thuộc sở hữu của bà Nguyễn Thị Liên, nguyên Tỉnh ủy viên, Bí thư Huyện ủy Thống Nhất, tỉnh Đồng Nai và đã được chuyển lại cho nhà sưu tập sách Phạm Chí Thiện ở Kẻ Sặt, Hải Dương.

Mời bạn đọc cùng chiêm ngưỡng:

Lãnh đạo Xô Viết chào mừng Chủ tịch Hồ Chí Minh tới thăm tại sân bay.

Chủ tịch Mao Trạch Đông chào đón Chủ tịch Hồ Chí Minh tại sân bay.

Bác dắt tay một em bé trong chuyến thăm Trung Quốc.

Bác Hồ trong trang phục truyền thống của Mông Cổ.

Chủ tịch Hồ Chí Minh tại sân bay Ulanbator (Mông Cổ).

Chủ tịch Hồ Chí Minh được đón tiếp tại sận bay Pyongyang (Bình Nhưỡng) – CHDCND Triều Tiên

Chủ tịch Hồ Chí Minh thăm một hợp tác nông nghiệp Kochang, ở Kangsu, phía nam Pyongyang.


Chuyến thăm Ấn Độ vào tháng 2 năm 1958 của Chủ tịch Hồ Chí Minh

Bác bơi trên con thuyền truyền thống của Myanma

Bác Hồ nhận bằng danh dự tiến sĩ luật tại Myanma

Bác Hồ nhảy điệu nhảy truyền thống của Albania

Em bé Đức tặng hoa cho Người

Người dân Đức tặng Chủ tịch Hồ Chí Minh hoa hồng.

Hoàng Giang

dantri.com.vn

Người trồng cây vĩ đại

Trong Di chúc, Bác dặn trồng nhiều cây ở những nơi lưu niệm Người, không nên dựng bia đá, tượng đồng - Ảnh tư liệu

Nếu không phải đi tìm Độc Lập, Tự Do cho Tổ quốc
Có lẽ, Bác của chúng ta muốn làm một người trồng vườn
Hãy nhìn những bức ảnh Người trồng cây
Ta thấy những nụ cười đẹp nhất
Và hãy vào thăm Ngôi nhà của Bác
Chung quanh là cả một rừng cây
Thiên nhiên tươi xanh như cuộc đời của Bác
Bảy mươi chín mùa xuân chẳng bận bụi trần!

Trên đường đi tìm hạnh phúc cho nhân dân
Người đã ươm trồng bao thế hệ
Để mãi mãi rừng cây ngăn sóng bể
Mỗi cây xanh thành cọc nhọn Bạch Đằng!

Bùi Công Bính

baonamdinh.com.vn