Bác Hồ với báo chí cách mạng Việt Nam (Bài 3)

Bác Hồ nhà văn hóa, nhà báo, nhà thơ lớn. Suốt đời, Bác Hồ là người cầm bút, chiến đấu trên mặt trận văn hóa, báo chí, với một văn phong đa dạng nhiều sắc thái, mà điều nổi bật là tính quần chúng, cách suy nghĩ và diễn đạt dân gian, dễ hiểu, đi sâu trong lòng người, gợi mở những tư tưởng lớn lao, thúc đẩy những việc làm tốt đẹp, bằng những lời lẽ bình dị giàu hình tượng.

Trong một bài viết hoặc bài nói, Bác Hồ không chỉ chú ý từng câu, từng chữ mà còn chú ý nói cái gì trước, cái gì sau, có khi cái đó là điều quan trọng nhất. Những bài báo của Bác Hồ là những mẫu hình về cách viết, mỗi câu chữ khơi dậy những âm vang sâu thẳm trong tâm hồn người đọc. Câu văn của Bác Hồ cô đọng, chứa chan tư tưởng, tình cảm và đi thẳng vào khối óc và trái tim mọi tầng lớp nhân dân.Trên con đường cứu nước, Bác Hồ luôn luôn quan tâm đến công tác báo chí. Bác Hồ coi báo chí như là phương tiện, như là vũ khí sắc bén và sử dụng nó rất tài tình, hiệu quả trong các chặng đường, đấu tranh cách mạng. Bác Hồ vừa là chiến sỹ cách mạng kiên cường, vừa là nhà báo tiên phong mẫu mực và tài năng, có công lao to lớn khai sáng báo chí cách mạng Việt Nam. Qua báo chí của Bác Hồ những thanh niên yêu nước đã giác ngộ cách mạng, đến với chủ nghĩa Mác-Lê nin, trở thành lớp chiến sỹ cộng sản đầu tiên của Đảng Cộng sản Việt Nam.Bác Hồ nói: “… Theo lời dạy của Lê nin, tờ báo là công cụ tuyên truyền, cổ động, tổ chức và lãnh đạo, cho nên mình cố gắng ra một tờ báo ngay và phải làm rất bí mật vì luôn luôn có mật thám của Pháp, Nhật và Bảo Đại rình mò”… Điều đó đã nói lên Bác Hồ người chiến sỹ tiên phong trên mặt trận báo chí, đồng thời là người chiến sỹ cách mạng trung kiên. Làm báo, không phải là hoạt động nghề nghiệp thuần túy, đối với Bác Hồ, sự nghiệp báo chí gắn liền với sự nghiệp cách mạng. Bác Hồ là nhà báo – nhà cách mạng đầu tiên, khai sáng dòng báo chí cách mạng Việt Nam. Bác Hồ luôn đặt vấn đề “Viết cho ai”, “Viết để làm gì”, để định hướng nội dung, phương thức, sáng tạo các tác phẩm báo chí và xây dựng những tờ báo cách mạng.Viết văn, viết báo đối với Bác Hồ là sự rèn luyện rất công phu, viết sao cho ngắn gọn và súc tích. Những bài báo của Bác Hồ trong thời gian 1922-1926 đăng trên báo “Người cùng khổ”, “Đời sống công nhân”, “Nhân Đạo”, “Tạp chí đỏ” và nhiều báo và tạp chí khác là những bài xuất sắc về cả nội dung và bút pháp. Trong những bài báo này, Bác Hồ vừa tố cáo tội ác của bọn thực dân, vừa ủng hộ phong trào đấu tranh của nhân dân Trung Quốc, Nhật Bản, Pháp, An giê ri v.v… Bác Hồ thông cảm nỗi tủi nhục, đau khổ của người dân mất nước, nhất là của người da đen và lên án cái gọi là “Văn minh Mỹ”. Bản án chế độ thực dân Pháp của Bác Hồ là một bản cáo trạng chế độ nô lệ hiện đại hóa của Pháp đã hạ con người xuống hàng súc vật. ở các nước thuộc địa “Công lý không phải cho con người và cho công dân, mà công lý cho diều hâu và cá mập”.Đại hội của Hội Nhà báo Việt Nam lần thứ III, Bác Hồ chỉ rõ: “Nhiệm vụ của báo chí là phục vụ nhân dân, phục vụ cách mạng. Đó là nhiệm vụ của toàn Đảng, toàn dân ta, cũng là nhiệm vụ của báo chí ta”. Bác Hồ khẳng định: “Cán bộ báo chí cũng là chiến sỹ cách mạng. Cây bút, trang giấy là vũ khí sắc bén của họ”. Vì nhiệm vụ của báo chí, vì “duyên nợ” với báo chí, dẫu phải gánh vác lo toan trăm công nghìn việc Bác Hồ luôn luôn quan tâm, gắn bó với báo chí, công tác báo chí. Bác Hồ đã từng sáng lập tổ chức, đóng góp tích cực hàng chục tờ báo cách mạng trong và ngoài nước. Riêng báo Nhân Dân từ số đầu ra ngày 11-3-1951 đến ngày Bác Hồ đi vào cõi vĩnh hằng, Bác Hồ viết đến 1.188 bài báo. Bác Hồ đã chính thức đặt tên cho báo Quân đội nhân dân từ lúc mới ra đời. Hầu hết các báo đều được Bác Hồ quan tâm theo dõi, góp ý xây dựng từ những tờ báo có tên tuổi đến những tờ báo của thiếu niên, nhi đồng ở một tỉnh lẻ.Bác Hồ mang nhiều bút danh, song khi đọc nghiền ngẫm, chúng ta thấy tỏa sáng riêng một phong cách Hồ Chí Minh, ngôn ngữ báo chí, phong cách diễn đạt, nội dung, lượng thông tin hàm chứa tính trung thực trong giản dị, sự uyên thâm vốn cổ, ca dao, tục ngữ, phương ngôn, Bác Hồ thường căn dặn các nhà báo phải luôn luôn trung thực, coi đó một tiêu chuẩn đạo đức của người làm báo, “không biết rõ, hiểu rõ, chớ nói, chớ viết. Khi không có gì cần nói, không có gì cần viết chớ nói, chớ viết càn”. Bác Hồ còn nhắc nhở “Không nên chỉ nói cái tốt mà giấu đi cái xấu. Nhưng phê bình phải đúng đắn. Nếu cái hay cái tốt thì phải có chừng mực, chớ phóng đại… phê bình phải phê bình thật thà, chân thành, đúng đắn”.Đối với báo chí và người làm báo, Bác Hồ yêu cầu lấy phê bình và tự phê bình để rèn luyện, tiến bộ, điều quan trọng là lắng nghe ý kiến phê bình của quần chúng: “Các nhà báo cũng cần khuyến khích quần chúng góp ý kiến và phê bình mình để tiến bộ mãi”. Quần chúng nhân dân đó là đối tượng phục vụ của báo chí theo quan điểm của Bác Hồ. Bác Hồ luôn luôn căn dặn khuyên bảo, tâm tình với các nhà báo phải biết “nghe”, biết “hỏi”, biết “thấy”, biết “xem” và biết “nghĩ”, đó là những kinh nghiệm dầy dạn về các “Công đoạn”, các thao tác để có được những tác phẩm báo chí thực sự bổ ích và thiết thực cho nhân dân, cho cách mạng.Bác Hồ muôn vàn kính yêu, người thầy, nhà báo Việt Nam vĩ đại, mãi mãi sống giữa lòng nhân dân, sống giữa tâm khảm các nhà báo Việt Nam. Chúng ta con cháu Bác Hồ, đi theo con đường của Bác, luôn luôn suy ngẫm học tập tấm gương đạo đức, phong cách làm báo của Bác Hồ. Mỗi nhà báo là chiến sỹ cách mạng. Tự rèn luyện, tự phấn đấu có nhiều tác phẩm báo chí hay phục vụ nhân dân, phục vụ cách mạng, vì mục tiêu dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh.

baobacninh.com.vn

Advertisements