Hồ Chí Minh – Biên niên tiểu sử – Tập 5 (Năm 1952 – Tháng 2)

Việt Nam - Hồ Chí MinhTháng 2, ngày 1

Bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Giặc Pháp vụng tính, ký bút danh Đ.X, đăng báo Cứu quốc, số 2004, vạch trần những trò bịp trong thủ đoạn tuyên truyền của thực dân Pháp nhằm khuếch trương những chiến thắng giả tạo của chúng.

– Báo Cứu quốc, số 2004, ngày 1-2-1952.


Tháng 2, ngày 2

Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi lời cảm ơn các cơ quan, đoàn thể, đại biểu các ngành, các giới, các tầng lớp nhân dân đã đến thăm, gửi thư, điện văn chúc mừng Người nhân dịp Tết Nhâm Thìn (1952).

– Báo Cứu quốc, số 2005, ngày 2-2-1952.

Tháng 2, ngày 4

Bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Máy bay Mỹ hết lên mặt, ký bút danh Đ.X, đăng báo Cứu quốc, số 2006, cho biết: không quân Mỹ đang mất dần ưu thế trên chiến trường Triều Tiên, trong khi không quân Trung Quốc cứ tiến bộ mãi và đang giành được ưu thế.

Theo tác giả, chính nhờ hăng hái thi đua ái quốc, tăng gia sản xuất mà các tầng lớp nhân dân Trung Quốc đã ủng hộ Chính phủ được 3.060 chiếc máy bay, nên nhân dân Trung Quốc là người đã góp phần làm cho máy bay Mỹ hết thời “làm vua”.

– Báo Cứu quốc, số 2006, ngày 4-2-1952.

Tháng 2, ngày 5

Chủ tịch Hồ Chí Minh ký:

– Quyết định số 80-QĐ và 81-QĐ, bác đơn xin ân giảm án của hai phạm nhân và ân giảm cho phạm nhân khác từ án tử hình xuống 20 năm khổ sai.

– Bản chụp Sắc lệnh, lưu tại Bảo tàng Hồ Chí Minh.

Tháng 2, ngày 6

Bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Giặc Pháp lúng túng, ký bút danh Đ.X, đăng báo Cứu quốc, số 2008, vạch trần những mâu thuẫn và bế tắc của chính giới Pháp qua cuộc tranh cãi trong Quốc hội Pháp về vấn đề chiến tranh ở Việt Nam. Bài báo nhắc nhở: “Chúng ta quyết chớ chủ quan khinh địch. Chúng ta phải quyết lòng trường kỳ kháng chiến, đánh mạnh, đánh mãi, 5, 3 năm nữa, 9, 10 năm nữa, đánh cho đến thắng lợi hoàn toàn mới thôi”.

– Báo Cứu quốc, số 2008, ngày 6-2-1952.

Tháng 2, ngày 7

Hai bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Tinh thần quốc tế  Tình hình khốn đốn của thực dân Pháp, ký bút danh C.B, đăng báo Nhân dân, số 44.

Qua phong trào đấu tranh của nhân dân Pháp ủng hộ Việt Nam chống chiến tranh xâm lược và việc các đoàn đại biểu ta đi thăm các nước được hoan nghênh nhiệt liệt, bài Tinh thần quốc tế chỉ rõ: “Do ta kháng chiến anh dũng, tinh thần quốc tế của nhân dân thế giới đối với ta ngày càng mặn mà. Tinh thần quốc tế ấy làm cho ta càng kiên quyết kháng chiến cho đến thắng lợi hoàn toàn”.

Trong bài Tình hình khốn đốn của thực dân Pháp, tác giả trích dẫn nhận xét của báo chí Pháp về những thất bại chính trị, quân sự của Pháp ở Việt Nam, “xem đó đã thấy thực dân Pháp rất lúng túng, lực lượng Pháp đã kiệt quệ, tình hình rất có lợi cho ta”.

– Báo Nhân dân, số 44, ngày 7-2-1952.

– Bảo tàng Hồ Chí Minh: Hồ Chí Minh – Những sự kiện, Nxb. Thông tin lý luận, Hà Nội, 1987, tr. 175.

Tháng 2, ngày 9

Bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh nhan đề Tay mình vả miệng mình, ký bút danh Đ.X, đăng báo Cứu quốc, số 2010.

Bài báo dẫn lời giải thích của chính hai tờ báo Mỹ (tờ Compass và Times) về việc vì sao chính quyền Mỹ hốt hoảng trước việc nghe tin lính Mỹ ngừng bắn ở Triều Tiên, để vạch rõ: “Bọn phản động Mỹ cũng như bọn phản động Pháp và bọn phản động khác, chúng gây chiến tranh,bắt dân đi chết, để chúng phát tài. Vì lẽ đó mà Mỹ tìm cách phá hoại cuộc đàm phán ở Triều Tiên”.

– Báo Cứu quốc, số 2010, ngày 9-2-1952.

Tháng 2, ngày 12

Bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: MIG, ký bút danh Đ.X, đăng báo Cứu quốc, số 2012.

Dẫn lại tin đăng trên hai tờ báo lớn nhất ở Mỹ và News Week và U.S. News hồi trung tuần tháng 11-1951 về con số máy bay Mỹ bị thiệt hại ở Triều Tiên (từ ngày 30-6 đến ngày 15-10), số lượng máy bay của quân đội Triều Tiên, nhất là việc sắp tới Nga sẽ dùng máy bay kiểu MIG-19 “bay mau như chớp” thay cho loại MIG-15, bài báo vạch trần tính khoác lác của Mỹ vẫn thường khoe máy bay Mỹ là “vô địch”.

– Báo Cứu quốc, số 2012, ngày 12-2-1952.

Tháng 2, ngày 14

Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi điện văn tới Chủ tịch Mao Trạch Đông nhân dịp kỷ niệm hai năm ngày Chính phủ nước Cộng hòa nhân dân Trung Hoa công nhận và đặt quan hệ ngoại giao với nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.

Cùng ngày, ba bài viết của Người: Tự phê bình và phê bình, Tiết kiệm, Dốt như bò, ký bút danh C.B, đăng báo Nhân dân, số 45.

– Bài Tự phê bình và phê bình, nêu rõ mục đích, phương hướng, trọng tâm, cách làm và những ích lợi, sự cần thiết và những điều cần lưu ý khi tiến hành tự phê bình và phê bình. Phần cuối bài báo, Người lưu ý: “Từ nay, những cuộc tự phê bình và phê bình cần nhằm đúng mấy điểm:

– Đoàn kết chặt chẽ cán bộ trong Đảng, ngoài Đảng và toàn dân.

– Nâng cao tinh thần trách nhiệm, tinh thần thi hành nghiêm chỉnh và triệt để chính sách của Đảng và Chính phủ.

– Theo đường lối quần chúng, vượt mọi khó khăn, để đưa kháng chiến đến thắng lợi hoàn toàn”.

– Trong bài Tiết kiệm, Người giới thiệu kinh nghiệm và kết quả cụ thể của cuộc vận động tiết kiệm ở Trung Quốc.

– Bài Dốt như bò, dẫn chứng việc Chính phủ phản động Braxin ra sắc lệnh cấm “tư tưởng cách mạng” và trong “sổ đen” ghi cả tên nhà đại văn hào Pháp Víchto Huygô (chết từ năm 1885), nhà thi sĩ Braxin là Anvơ (chết từ năm 1871) và việc viên đô đốc hải quân Mỹ viết trong một tờ báo rằng: một nhà khoa học Liên Xô nọ “đang ra sức nghiên cứu bom nguyên tử”, trong khi ấy ông này đã qua đời từ năm 1935. Tác giả mỉa mai, với phản động Mỹ “vì tư tưởng phản động, nên dốt tệ”, “tư tưởng phản động làm cho chúng mù quáng, làm cho chúng dốt như bò”.

– Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2002, t. 6, tr. 412-414

– Báo Nhân dân, số 45, ngày 14-2-1952.

Tháng 2, ngày 15

Chủ tịch Hồ Chí Minh chủ tọa phiên họp Hội đồng Chính phủ để nghe báo cáo của Đại tướng Võ Nguyên Giáp về tình hình chiến sự ở Bắc Bộ trong ba tháng vừa qua, phê duyệt ngân sách năm 1952, bàn việc phát động phong trào thi đua lập công, thông qua đề án chỉnh đốn bộ máy chính quyền trung ương và địa phương, biên chế cơ quan các ngành, các cấp.

Phát biểu kết thúc Hội nghị, Người nhấn mạnh ý nghĩa của các chiến dịch đang triển khai, nhắc nhở cán bộ phải tổ chức thi đua với nhân dân, với bộ đội, thực hiện kế hoạch sản xuất và tiết kiệm là những công tác trọng tâm trong năm 1952 với tinh thần thi đua ái quốc.

Cùng ngày, bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh nhan đề Lính Mỹ chuồn như thỏ, ký bút danh Đ.X, đăng báo  Cứu quốc, số 2014.

Bài báo trích dẫn một số đoạn trong cuốn sách ghi lại những điều tai nghe mắt thấy của bốn nhà báo Pháp sau chuyến đi Triều Tiên trở về nhận xét về chính quyền Lý Thừa Vãn, về tinh thần chiến đấu của quân tình nguyện Trung Quốc, đặc biệt về tâm trạng của lính Mỹ ở Triều Tiên: họ chán ghét chiến tranh, họ đã “chuồn như một bầy thỏ” khi rút về phía nam.

 Bản sao Biên bản Hội đồng Chính phủ, lưu tại Bảo tàng Hồ Chí Minh.

– Báo Cứu quốc, số 2014, ngày 15-2-1952.

Tháng 2, ngày 16

Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi điện văn tới Nguyên soái Xtalin nhân kỷ niệm hai năm ngày Chính phủ Liên Xô công nhận và đặt quan hệ ngoại giao với nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.

– Báo Cứu quốc, số 2015, ngày 16-2-1952.

Tháng 2, ngày 18

Bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh nhan đề Sinh hoạt kiểu Mỹ, ký bút danh Đ.X, đăng báo Cứu quốc, số 2016, đưa ra những con số cụ thể về số công nhân bị tai nạn lao động trong khi làm việc, về số người nghiện rượu ở Mỹ, về số người bị chết rét trong mùa đông vừa qua ở thành phố to nhất, giàu nhất nước Mỹ là Niu Oóc để chứng minh cái gọi là “hạnh phúc”, “văn minh” của đời sống Mỹ.

– Báo Cứu quốc, số 2016, ngày 18-2-1952.

Tháng 2, ngày 20

Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi thư cho Hội nghị cán bộ tài chính, nhấn mạnh lại những nhiệm vụ mà Chính phủ đã giao cho ngành. Người căn dặn các cán bộ tài chính: “Phải ra sức học tập quản lý tài sản quốc gia mà ngành mình phụ trách. Đồng thời phải trau dồi đạo đức cách mệnh: Chí công vô tư, cần kiệm liêm chính. Một lòng một dạ phụng sự Tổ quốc, phụng sự nhân dân, phụng sự kháng chiến”. Và mong rằng các chiến sĩ kinh tế – tài chính ở hậu phương: “Cũng cố gắng thi đua sửa chữa khuyết điểm, phát triển ưu điểm, vượt mọi khó khăn, làm cho mặt trận kinh tế – tài chính của ta cũng thắng lợi như mặt trận quân sự”.

Cùng ngày, bài viết của Người: Mở miệng mắc quai, ký bút danh Đ.X, đăng báo Cứu quốc, số 2018, kể lại câu chuyện đại sứ Mỹ ở Ấn Độ đã phải đi cửa sau để vào diễn thuyết tại Trường đại học Cancútta, đã “tịt miệng, đỏ mặt tía tai, rồi bỏ chuồn” như thế nào trước những câu chất vấn của sinh viên.

Kết luận, tác giả đã mượn lời của viên Chánh án Tối cao Pháp viện Mỹ sang châu Á về báo cáo: “Nhân dân châu Á ghét Mỹ lắm”.

– Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2002, t. 6, tr. 415-416.

– Báo Cứu quốc, số 2018, ngày 20-2-1952.

Tháng 2, ngày 21

Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi thư khen ngợi những thanh niên kiểu mẫu trong quân đội và trong các đội thanh niên xung phong 4). Người căn dặn: “Các cháu được khen tuyệt đối chớ kiêu ngạo tự mãn, mà cần phải cố gắng mãi, tiến bộ mãi, để giữ mãi cái danh dự vẻ vang là thanh niên kiểu mẫu”.

Cùng ngày, ba bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh, ký bút danh C.B, đăng báo Nhân dân, số 46.

– Bài Dinh tê, nêu cách nhìn nhận của tác giả đối với những người vùng kháng chiến chạy vào vùng địch: người “dinh tê” không phải muốn phản bội. Nhưng vì họ kém lòng tin tưởng vào lực lượng tất thắng của dân tộc. Họ thiếu lòng tin tưởng vào sức chịu đựng của mình. Họ không trông thấy xa. Cuối cùng, Người nhắc nhở: Vì vậy, mỗi người tin ở sức mạnh của dân tộc, tin ở sức chịu đựng của mình, kiên quyết vượt mọi khó khăn, thì tương lai mới vẻ vang.

– Bài Thanh niên Trung Quốc, biểu dương tinh thần xung phong đi đầu của thanh niên Trung Quốc trong các phong trào như “chống Mỹ giúp Triều”, tăng gia sản xuất, thực hành tiết kiệm, chống quan liêu, tham ô lãng phí… và khuyên thanh niên Việt Nam nên thi đua với thanh niên Trung Quốc.

– Trong bài Lòng tin tưởng, tác giả khẳng định vì có lòng tin tưởng mà các chiến sĩ cách mạng tiền bối hoạt động trong hoàn cảnh cực kỳ khó khăn nguy hiểm vẫn “trơ như đá, vững như đồng”, góp phần đưa cách mạng đến thành công; mà nhân dân ta, quân đội ta vẫn kiên quyết kháng chiến; mà cán bộ, chiến sĩ ta không sợ gian khổ, quyết hy sinh để giữ gìn Tổ quốc; mà đồng bào ta tự nguyện vui vẻ làm mọi công việc cho kháng chiến. Vì vậy mọi người phải có lòng tin, tin vào tương lai của dân tộc, vào lực lượng nhân dân, vào Đảng và Chính phủ, vào các lãnh tụ, vào những cố gắng của cá nhân mình.

– Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2002, t. 6, tr. 417, 418-419, 420-422.

– Báo Nhân dân, số 46, ngày 21-2-1952.

Tháng 2, ngày 22

Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi điện chúc mừng Nguyên soái Xtalin, nhân dịp kỷ niệm ngày thành lập Hồng quân Liên Xô (23-2).

Tối, Người đến thăm Đại đoàn pháo binh 351 đang trú quân ở khu rừng Bằng Luân (Tuyên Quang).

Người hỏi tỉ mỉ tình hình tư tưởng, sức khỏe, luyện tập của bộ đội, nhắc nhở cán bộ phải thực sự thương yêu và sâu sát đội viên, phải đoàn kết giúp đỡ nhân dân và căn dặn: “Muốn thắng địch phải đưa pháo đi xa, khiêng, kéo pháo vào gần địch mà bắn trăm phát trúng cả trăm thì đồn nào mà không hạ được”.

– Báo Cứu quốc, số 2020, ngày 23-2-1952.

– Pháo binh nhân dân Việt Nam – Những chặng đường chiến đấu, Nxb. Quân đội nhân dân, Hà Nội, 1982, t. 1, tr. 272-273.

Tháng 2, ngày 23

Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi thư cho Hội nghị ngân hàng toàn quốc họp lần đầu tiên ở Việt Bắc sau 10 năm thành lập.

– Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, 40 năm mùa sen nở, Nxb. Sự thật, Hà Nội, 1991, tr. 60.

Tháng 2, ngày 24

Chủ tịch Hồ Chí Minh ký:

– Sắc lệnh số 83/SL, hợp nhất Nha Thông tin và Vụ Văn học nghệ thuật thành Nha Tuyên truyền và Văn nghệ, trực thuộc Thủ tướng phủ. Sắc lệnh quy định cụ thể chức năng và nhiệm vụ của tổ chức này.

– Sắc lệnh số 84/SL, truy tặng Huân chương Quân công hạng nhất cho Trung tướng Nguyễn Bình.

– Bản chụp Sắc lệnh, lưu tại Bảo tàng Hồ Chí Minh.

Tháng 2, trước ngày 25

Chủ tịch Hồ Chí Minh ra chỉ thị gửi cán bộ, bộ đội chủ lực và dân quân du kích sau ngày giặc Pháp đánh rộng ra Hòa Bình. Chỉ thị có đoạn: “Trước kia ta phải đánh lừa địch ra mà đánh. Nay địch tự ra cho ta đánh… Bộ đội chủ lực đánh. Bộ đội địa phương, dân quân du kích cũng đánh… để tiêu diệt sinh lực địch, để đánh tan kế hoạch Thu Đông của chúng”.

– Báo Cứu quốc, số 2021, ngày 25-2-1952.

Tháng 2, ngày 25

Nhân dịp giải phóng tỉnh Hòa Bình, Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi thư khen ngợi Ban Chỉ huy và các chiến sĩ mặt trận Hòa Bình, dân công phục vụ chiến dịch và đồng bào địa phương.

Bức thư có đoạn:

“So với những thắng lợi trước, thắng lợi lần này là khá to. Thắng lợi lần này đã đánh dấu một bước tiến bộ mới của bộ đội ta, và đã làm cho địch phải thất bại nhục nhã trong âm mưu củng cố phòng ngự chuyển lên tiến công, nhưng bộ đội phải luôn luôn cố gắng thi đua giết giặc lập công và ra sức học tập chỉnh huấn, đồng bào phải ra sức thi đua tăng gia sản xuất hơn để tranh lấy thắng lợi to hơn nữa”.

– Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2002, t. 6, tr. 423-424.

Tháng 2, ngày 26

Bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Rước cọp vào nhà, ký bút danh Đ.X, đăng báo Cứu quốc, số 2022.

Qua những lời than phiền của báo Le Monde được trích dẫn đưa vào bài báo, tác giả rút ra kết luận: “Có thể nói: Tuy không mang cái tên thuộc địa, nhưng sự thật thì Pháp đã thành một thuộc địa Mỹ. Đó là vì đại tư bản Pháp, vì bọn thống trị phản động Pháp”.

 “Vì bay rước cọp vào nhà

Nay bị cọp cắn, khóc mà ai thương”.

– Báo Cứu quốc, số 2022, ngày 26-2-1952.

Tháng 2, ngày 29

Bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Cần và Kiệm, ký bút danh Đ.X, đăng báo Cứu quốc, số 2024, nêu rõ nội dung của chữ Cần, chữ Kiệm, quan hệ giữa Cần và Kiệm.

Bài báo nêu gương anh Vương Bích Quát, đốc công một nhà máy giấy đã thực hiện Cần – Kiệm như thế nào và kêu gọi các nhà máy, xí nghiệp hãy noi gương anh Quát.

Trong ngày, Chủ tịch Hồ Chí Minh ký Sắc lệnh số 85/SL, ban hành thể lệ trước bạ về các việc mua bán, cho và đổi nhà cửa, ruộng đất.

– Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2002, t. 6, tr. 425.

– Báo Cứu quốc, số 2024, ngày 29-2-1952.

– Bản chụp Sắc lệnh, lưu tại Bảo tàng Hồ Chí Minh.

Tháng 2, cuối tháng

Kết thúc chiến dịch Hòa Bình, Chủ tịch Hồ Chí Minh tặng cờ thưởng danh dự và tự đánh máy thư khen Tiểu đoàn phòng không 367.

Trong thư có đoạn: “Bác rất vui lòng thay mặt Đảng và Chính phủ thưởng các chú một lá cờ danh dự. Bác cho phép các chú chọn một thành tích to nhất trong chiến dịch Hòa Bình mà thêu vào. Mong các chú luôn luôn cố gắng học tập tiến bộ và thắng trận để xứng đáng với phần thưởng quang vinh này”.

– Lịch sử Quân chủng Phòng không, Nxb. Quân đội nhân dân, Hà Nội, 1991, t. 1, tr. 24.

Tháng 2

Chủ tịch Hồ Chí Minh họp Hội đồng Chính phủ bàn về các vấn đề: quân sự, kinh tế, văn hoá… Kết luận Hội nghị, Người nhấn mạnh ý nghĩa thắng lợi lớn lao của quân và dân ta trong chiến dịch Hoà Bình. Người nhấn mạnh: kế hoạch sản xuất và tiết kiệm là công tác trọng tâm năm 1952.

– Biên bản họp Hội đồng Chính phủ tháng 2-1952, lưu tại Bảo tàng Hồ Chí Minh.

Nguồn: dangcongsan.vn
Vkyno (st)