Tại Mỹ có một bảo tàng nghệ thuật dành riêng để triển lãm và nghiên cứu tác phẩm của các cựu chiến binh từng tham chiến tại Việt Nam và gần đây là Iraq.

Thẻ ghi tên của hơn 58.000 quân nhân bị chết trong cuộc chiến tranh tại Việt Nam

Sau khi đã thăm Bảo tàng Nghệ thuật đương đại (MCA) và Viện Nghệ thuật Chicago, đi thẳng về hướng Nam, bạn sẽ nhìn thấy một trong những bộ sưu tập hấp dẫn nhất nhưng lại ít được biết đến nhất tại Chicago. Đó là Bảo tàng Nghệ thuật cựu chiến binh Quốc gia, trước đây là Bảo tàng Nghệ thuật cựu chiến binh Việt Nam – bảo tàng nghệ thuật duy nhất ở Mỹ dành riêng để triển lãm tác phẩm của các cựu chiến binh từng tham gia chiến trường Việt Nam và gần đây là Iraq. Ban đầu, đây là một triển lãm lưu động, nhưng khi Thị trưởng Chicago Richard M. Daley xem triển lãm, ông đã bị sức mạnh của nghệ thuật chinh phục và quyết định thành phố sẽ dành đất để xây dựng bảo tàng cho những hiện vật giá trị đó. Tháng 8.1996, Bảo tàng Nghệ thuật cựu chiến binh Việt Nam chính thức khai trương. Bảo tàng không chỉ trưng bày tác phẩm đơn thuần mà đi kèm nó là câu chuyện của những quân nhân từng tham chiến tại Việt Nam. Mỗi tác phẩm là một câu chuyện và chẳng có cách nào giải thích được sức mạnh mà chúng chuyển tải.

Một số hiện vật tại Bảo tàng

Bước vào phòng trưng bày chính, bạn sẽ bắt gặp bức tượng điêu khắc bằng kim loại thanh nhã, mô phỏng hình ảnh một người lính chuẩn bị “bước ra khiêu vũ với thần chết”, miêu tả sinh động khái niệm lãng mạn về chiến tranh. Bên cạnh đó là bức tượng cao hơn 0,3m được đúc khuôn dùng một phần của xe ba bánh. Trên tầng 2 là thẻ ghi tên của hơn 58.000 quân nhân (cả nam và nữ) đã thiệt mạng trong cuộc chiến tranh ở Việt Nam. Lên tầng 3, người xem có thể xem các bức ảnh và sắp đặt về cuộc chiến tranh ở Iraq.

Bảo tàng thường tổ chức nhiều hoạt động sôi nổi nhờ sự đóng góp của rất nhiều nghệ sỹ cựu chiến binh, sẵn sàng cho mượn hiện vật để triển lãm và bản thân họ cũng lưu giữ nhiều hiện vật giá trị, như bức tượng điêu khắc làm từ những chiếc vòng tay của tù binh của phi công John Borling – đồng đội của Thượng nghị sỹ John McCain, hay chiếc cốc ông dùng lúc bị giam ở Hilton, Hà Nội. Nhiều hiện vật có thể tách ra đứng một mình. Tuy nhiên, trong tổng thể bối cảnh của bảo tàng, chúng có sức hút đặc biệt, khiến người xem không thể cưỡng lại.

Trên đường ra, bạn hãy dừng lại bên bàn phía trước, đề nghị cho xem cuốn sách bìa cứng nói về bảo tàng, Vietnam: Reflexes and Reflections, phát hành năm 1996, năm bảo tàng khai trương. Cuốn sách sẽ đem đến một cái nhìn rộng mở và đầy màu sắc về một bộ sưu tập lớn hơn, cũng như phản ánh về các nghệ sỹ, rất có giá trị về mặt nghiên cứu.

Nhiệm vụ của Bảo tàng Nghệ thuật cựu chiến binh Quốc gia là giúp mọi người hiểu hơn về ảnh hưởng của chiến tranh thông qua các bộ sưu tập, bảo quản và trưng bày các tác phẩm nghệ thuật của các cựu chiến binh từng tham gia những cuộc xung đột của quân đội Mỹ. Với những di sản nghệ thuật và quân sự, bảo tàng giúp công dân và các cựu chiến binh kết nối với nhau, với nhiều trải nghiệm thú vị và ý nghĩa. Gần 2.500 tác phẩm nghệ thuật, từ hội họa đến điêu khắc, ký họa, ảnh, thơ, nhạc… của hơn 250 nghệ sỹ – chiến sỹ, bảo tàng đem đến cho khách tham quan đủ mọi lứa tuổi và màu da cái nhìn về chiến tranh từ chính những người trong cuộc. Hơn thế, bảo tàng cũng là một kênh để các cựu chiến binh thể hiện những trải nghiệm chiến đấu của mình thông qua nghệ thuật.

Khang Duy
daibieunhandan.vn