Bài nói chuyện với Hội nghị Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Hà Tĩnh (15-6-1957)

Thưa các vị đại biểu,

Tôi thay mặt Trung ương Đảng và Chính phủ gửi đến các vị đại biểu và nhân dân Hà Tĩnh lời chào thân ái.

Tôi có mấy ý kiến phát biểu cùng các vị đại biểu:

Trong mấy năm kháng chiến, đồng bào Hà Tĩnh góp một phần xứng đáng: Chỉ trong hai năm 1950 – 1951, Hà Tĩnh đã góp được 700.000 ngày công phục vụ tiền tuyến. Chỉ tính trong bốn năm, đồng bào Hà Tĩnh đã đóng góp hơn 100.000 tấn lương thực. Bộ đội và dân quân du kích Hà Tĩnh đã anh dũng chống địch đột kích ở các vùng ven biển. Về sản xuất, nói chung đồng bào Hà Tĩnh đã có những cố gắng để tự túc và phục vụ một phần cho kháng chiến.

Đặc biệt các bà mẹ chiến sĩ đã có thành tích giúp đỡ anh em thương binh, bệnh binh. Một tỉnh nhỏ như Hà Tĩnh đã có 2.900 anh em thương binh về xã được sự giúp đỡ của nhân dân để sản xuất tự túc. Đó là những thành tích đáng kể. Thành tích đó đã góp phần vào sự thắng lợi vẻ vang của cuộc kháng chiến của nước nhà.

Chính nhờ ta kháng chiến thắng lợi mà địa vị của nước Việt Nam ngày càng được đề cao trên trường quốc tế. Vì ta kháng chiến thắng lợi nên kẻ thù là bọn đế quốc căm ghét chúng ta. Nhưng trái lại, nhân dân các nước bạn và nhân dân yêu chuộng hoà bình thế giới càng kính phục nhân dân Việt Nam, trong đó có nhân dân Hà Tĩnh cũng vẻ vang.

Hoà bình lập lại, đồng bào Hà Tĩnh ra sức sản xuất như đắp đê, đắp đập. Thuỷ nông đã tưới được 9.600 mẫu tây ruộng. Nhờ đó mà sản xuất có nhiều tiến bộ. Trong năm 1956, việc đắp đê, đắp đập chống hạn trong đó kể cả cống Trung Lương, tốn hết 1.300.000 ngày công. Về tổ đổi công, toàn tỉnh đã có trên 3.000 tổ có sinh hoạt. Đó là những điểm tốt.

Về bình dân học vụ, Hà Tĩnh cũng đã có những cố gắng. Xã Cẩm Huy ở huyện Cẩm Xuyên đã xoá nạn mù chữ được Chính phủ tặng thưởng huân chương. Đó là những ưu điểm, những thành tích. Về vấn đề này, Chính phủ đã để một giải thưởng cho thị xã, nhưng đến nay chưa làm xong, đồng bào thị xã phải cố gắng hơn nữa, nhất là anh chị em thanh niên thị xã. Đáng lẽ thị xã phải dẫn đầu để lãnh đạo nông thôn, nhưng trái lại nông thôn lại đi trước thị xã.

Các đại biểu có muốn nghe tôi nói những khuyết điểm không ? (“Có ạ!” – Cả hội trường đồng thanh đáp).

Sau 50 năm (1) , lần đầu tiên tôi trở lại Hà Tĩnh. Tôi là khách, tôi nói thật, có mếch lòng không ?(“Không ạ!” – Cả hội trường đồng thanh đáp). Hà Tĩnh còn có những khuyết điểm:

– Đồng bào nông thôn, nhất là nông dân lao động chưa đoàn kết chặt chẽ, đó là khuyết điểm quan trọng. Chúng ta phải thấy rằng sức mạnh của ta là nhờ sự đoàn kết. Ta đoàn kết chặt chẽ thì lực lượng ta càng mạnh, trái lại đoàn kết lỏng lẻo thì lực lượng càng giảm sút. Tôi mong các đại biểu giúp cho khối đoàn kết nông thôn chặt chẽ hơn.

– ý thức bảo vệ của công còn kém. Nói thì có sách, mách thì có chứng. Như việc bảo vệ rừng, cây cối trồng lên là rất quý báu cho nhân dân, cho nước. Ta thường nói rừng vàng, biển bạc, thế mà đồng bào Hà Tĩnh chẳng những bảo vệ kém mà còn một số lại tự do chặt phá, làm thiệt hại đến lợi ích của nhân dân, của Nhà nước. Chặt phá thì dễ nhưng trồng lên thì khó, phải tốn hết nhiều công, nhiều của.

– Một số đồng bào chưa thật sốt sắng đóng thuế nông nghiệp đúng kỳ hạn đã định. Do đó, mà vừa qua đồng bào Hà Tĩnh thiếu 3.500 tấn thóc thuế nông nghiệp; các thứ thuế khác như công thương nghiệp cũng chưa nạp kịp thời và đầy đủ. Chắc đồng bào Hà Tĩnh cũng như các nơi khác đều muốn phát triển kinh tế, khôi phục nông nghiệp, xây dựng công nghiệp làm cho nước nhà giàu mạnh, nhân dân no ấm. Muốn xây dựng và phát triển kinh tế thì Chính phủ phải thu thuế của nhân dân, lấy của nhân dân để phục vụ nhân dân. Chính phủ ta không phải làm quan, Chính phủ ta làm đày tớ để phục vụ nhân dân. Thu thuế không phải để bỏ vào túi Hồ Chủ tịch và các vị bộ trưởng mà để làm lợi cho nhân dân. Vì vậy, đồng bào nông dân, đồng bào công thương phải hăng hái đóng góp. Cố nhiên Chính phủ không yêu cầu đóng góp quá mức.

Còn về nợ ngân hàng, cần nhận rõ rằng, Chính phủ tổ chức ra ngân hàng là để giúp đỡ cho nhân dân vay vốn phục vụ sản xuất; thế nhưng có người vay rồi không trả được kịp thời, đầy đủ. Toàn tỉnh hiện nay còn thiếu nợ ngân hàng đến 1.700 triệu. Số tiền đó không nhỏ. Một số đồng bào vay rồi không hăng hái trả, như vậy người khác muốn vay nữa thì lấy vào đâu? Chính phủ muốn xây dựng thì lấy tiền đâu? Như vậy là làm thiệt hại chung đến nhân dân, đến Nhà nước. Chính phủ mong đồng bào sòng phẳng để giúp đỡ Chính phủ trong những dịp này.

– Nhân dân ta nói chung cũng như nhân dân Hà Tĩnh nói riêng, có một truyền thống tốt đẹp, nhưng hiện nay về thuần phong mỹ tục bị kém sút. Có một số người còn rượu chè, cờ bạc. Say thì sưa, nói dại, làm dại, ăn cắp, ăn trộm hại đến sản xuất, hại đến tiết kiệm, hại đến đạo đức. Có một số người đồng bóng lạc hậu, mê tín bị những kẻ xấu lợi dụng để xoay tiền. Vì vậy, đồng bào phải cố gắng xây dựng lại thuần phong mỹ tục để hạn chế và tiễu trừ những tệ nạn đó. Về phía Chính phủ, cố nhiên sẽ lấy việc giáo dục làm chính, nhưng có những người giáo dục nhiều không sửa đổi thì Chính phủ phải bắt giam, giam khi chừa hết rượu chè, cờ bạc thì tha. Tôi mong các vị đại biểu, toàn thể đồng bào hãy ra sức phát huy ưu điểm, thành tích, khắc phục khuyết điểm để thu nhiều thành tích hơn trong việc thực hiện kế hoạch Nhà nước năm 1957 và thực hiện sửa sai tốt, nhanh gọn.

Muốn thế chúng ta cần phải:

– Đoàn kết chặt chẽ thành một khối thống nhất. Phải đoàn kết giữa lương và giáo, giữa quân và dân, giữa miền Bắc và miền Nam. Đối với đồng bào miền Nam tập kết, ta cần biết rằng vì nhiệm vụ đấu tranh thống nhất nước nhà, đồng bào tạm thời phải xa quê hương đi với Đảng, với Chính phủ làm nhiệm vụ củng cố miền Bắc. Đó là khí tiết đáng kính trọng của đồng bào miền Nam. Vì vậy, đồng bào miền Bắc phải ra sức đoàn kết chặt chẽ với đồng bào miền Nam. Cố nhiên, đồng bào miền Nam cũng phải ra sức đoàn kết với đồng bào miền Bắc.

– Phải ra sức đắp đê chống lụt, chống hạn, phòng hạn cho kịp thời, nếu không thì mất mùa, nhân dân bị đói rét. Hà Tĩnh đê mới đắp được 50 phần trăm. Đê Đồng Môn 32 phần trăm. Năm nay có thể bão lụt to. Chính phủ đã nói cho đồng bào biết. Lụt thì lút cả làng, lút cả tỉnh, cán bộ đồng bào phải cố gắng đắp đê.

– Về sản xuất, trước mắt là chăm vụ mùa, vụ bát cho tốt, đồng thời phải chú ý hoa màu. Không nên thấy mùa vừa rồi tốt mà chủ quan, mà phải cố gắng sản xuất mọi mặt. Về chăn nuôi, phải cố gắng nhiều, càng nhiều càng tốt.

– Đồng bào hãy sẵn sàng đóng thuế, trả nợ một cách sòng phẳng, tích cực bán nông sản cho Chính phủ. Có như thế Chính phủ mới có sản phẩm đổi lấy các máy móc, nguyên liệu cần thiết cho việc xây dựng, có khả năng để ổn định vật giá, bảo đảm đời sống cho nhân dân.

– Đề cao ý thức bảo vệ tài sản chung của Nhà nước, đồng thời phải giữ gìn an ninh trật tự ở nông thôn. Muốn thế phải xây dựng lại thuần phong mỹ tục.

– Đề cao kỷ luật lao động trong sản xuất, trong công tác. Cần nhận rõ lao động là vinh quang, là vẻ vang. Muốn có thành tích,

phải đề cao kỷ luật lao động.

– Về bình dân học vụ, cần cố gắng hơn nữa, nhất là đồng bào thị xã phải thi đua kịp nông thôn để xoá bỏ nạn mù chữ, nhất là các giáo viên, học sinh và chị em thanh niên phải xung phong gương mẫu. Thanh niên thị xã có quyết tâm không ? (“Quyết tâm!” – Cả hội nghị đồng thanh đáp). Nam nữ thanh niên phải là chủ lực.

Thưa các vị đại biểu, thưa các cụ,

Sở dĩ cách mạng thành công, kháng chiến thắng lợi là nhờ toàn dân ta đoàn kết một lòng, tin tưởng vào tiền đồ của cách mạng, của cuộc kháng chiến.

Ngày nay hoà bình được lập lại, nhưng nước ta còn tạm thời bị chia cắt ra hai miền. Chúng ta phải ra sức củng cố miền Bắc, đấu tranh thống nhất nước nhà.

Tuy nhiên, việc đấu tranh thống nhất nước nhà không phải là dễ dàng, đơn giản. Nhưng nếu toàn dân ta đoàn kết, tin tưởng, quyết tâm thì nhất định thắng lợi cuối cùng sẽ về ta. Nhiệm vụ đấu tranh thống nhất nước nhà là một nhiệm vụ nặng nề, nhưng hết sức vinh quang. Nếu mọi người cố gắng, mọi ngành cố gắng, chúng ta sẽ xây dựng một nước Việt Nam hoà bình, thống nhất, độc lập, dân chủ và giàu mạnh.

Cuối cùng, tôi nhờ các đại biểu chuyển tới đồng bào thị xã và đồng bào trong tỉnh lời chào thân ái.

—————————–

Nói ngày 15-6-1957.
Sách Bác Hồ với quê hương Nghệ Tĩnh, Ban nghiên cứu lịch sử Đảng Nghệ Tĩnh, 1977, tr.70-76.

(1) Hội nghị Giơnevơ: Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao của một số nước họp từ ngày 26-4 đến ngày 21-7-1954 tại Giơnevơ (Thuỵ Sĩ). Hội nghị này được triệu tập theo chủ trương của Hội nghị Béclin nǎm 1954. Chương trình thảo luận của Hội nghị gồm 2 vấn đề: giải quyết hoà bình vấn đề Triều Tiên và lập lại hoà bình ở Đông Dương.

Do thái độ ngoan cố của Mỹ và các nước chư hầu đã tham gia chiến tranh Triều Tiên, cuộc thảo luận về vấn đề Triều Tiên không thu được kết quả.

Ngày 8-5-1954, đúng một ngày sau chiến thắng Điện Biên Phủ, vấn đề chấm dứt chiến tranh lập lại hoà bình ở Đông Dương chính thức được Hội nghị Giơnevơ thảo luận. Phái đoàn Chính phủ ta do đồng chí Phạm Vǎn Đồng làm Trưởng đoàn tham gia Hội nghị với tư thế đoàn đại biểu của một dân tộc chiến thắng.

Tuyên bố chung của Hội nghị và Hiệp định đình chiến ở Đông Dương được ký kết vào ngày 21-7-1954. Các nước tham gia Hội nghị đã cam kết thừa nhận tôn trọng độc lập, chủ quyền, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ của Việt Nam, Lào và Campuchia; quy định quân Pháp phải rút khỏi Đông Dương và mỗi nước Đông Dương sẽ tuyển cử tự do để thống nhất đất nước.

Bản Tuyên bố chung còn ghi rõ, ở Việt Nam, lấy vĩ tuyến 17 làm ranh giới quân sự và chỉ có tính chất tạm thời, không thể coi đó là biên giới chính trị hoặc lãnh thổ và quy định ở Việt Nam cuộc Tổng tuyển cử tự do để thống nhất đất nước sẽ được tiến hành vào tháng 7-1956. Tr.7.

cpv.org.vn

Advertisements