Thư viện

Nói chuyện với học sinh và giáo viên Trường phổ thông cấp III Chu Vǎn An (Hà Nội) (31-12-1958)

Do các cháu cố gắng, do các thầy, các cô giáo cố gắng, nǎm nay, nhất là mấy tháng gần đây các cháu có những tiến bộ khá.

Tác phong, kỷ luật, tư tưởng tiến bộ, như thế là tốt.

Tham gia lao động như thế là tốt.

Trước nói: lao động là vẻ vang. Nhưng các cháu hiểu: anh lao động, tôi vẻ vang. Nay hiểu: mình lao động, mình vẻ vang. Vì các cháu, các thầy, các cô trực tiếp lao động nên tinh thần đối với lao động cũng có khác.

Trước: các cháu chưa biết khó nhọc của công nhân, nông dân. Bây giờ: các cháu biết lao động của công nông cần cù, khó nhọc.

Trước: các cháu cơm đến thì ǎn, áo đến thì mặc.

Bây giờ: biết rõ làm ra cơm áo là khó nhọc.

Trước: không biết vì sao phải cần kiệm.

Nay hiểu rõ là lao động khó nhọc mới có cơm ǎn, áo mặc, nên biết vì sao phải cần kiệm. Như thế là tư tưởng biến đổi.

Trước khinh lao động chân tay. Bây giờ trọng lao động chân tay và người lao động. Như thế là tư tưởng biến đổi.

Do đó, tác phong của các cháu cũng thay đổi.

Trước: Đi học về vứt sách, ǎn cơm rồi chơi không làm việc nhà, vì cho mình là cô là cậu học trò, nhất là học trò trường Bưởi là oai lắm.

Bây giờ các cháu đã ngǎn nắp trật tự hơn.

Cũng do như thế mà chí khí các cháu tốt hơn.

Bác nói các cháu chớ giận.

Trước: các cháu ǎn bám bố mẹ.

Bây giờ bước đầu ít nhiều các cháu đã biết tự lực cánh sinh như làm vườn, làm mộc… Các cháu học tập những người lao động, các cháu không muốn ǎn bám bố mẹ, ǎn bám xã hội.

Trước: các cháu chỉ học trong sách.

Bây giờ: học và thực hành kết hợp với nhau.

Ví dụ: trước kia học về nông học, thầy và trò chỉ học trong sách vở.

Bây giờ: các cháu về nông thôn, cày cấy, trồng trọt, làm phân. Như thế là học kết hợp với hành.

Do lao động, tri thức tǎng thêm.

Do lao động, sức khoẻ tǎng hơn.

Đó là kết quả của lao động sản xuất.

*

*     *

Xã hội chủ nghĩa là cái gì? Các cháu có hiểu không?

Xã hội chủ nghĩa là tất cả mọi người phải ra sức lao động xây dựng chủ nghĩa xã hội; chủ nghĩa xã hội xây dựng được mọi người mới sung sướng, ấm no.

Trường học của ta là trường học xã hội chủ nghĩa. Trường học xã hội chủ nghĩa là thế nào?

Nhà trường xã hội chủ nghĩa là nhà trường:

– Học đi với lao động.

– Lý luận đi với thực hành.

– Cần cù đi với tiết kiệm.

*

*     *

Muốn xã hội chủ nghĩa, phải có:người xã hội chủ nghĩa. Muốn có người xã hội chủ nghĩa, phải có tư tưởng xã hội chủ nghĩa.

Tư tưởng xã hội chủ nghĩa trái hẳn với cá nhân chủ nghĩa. Cái gì không phải xã hội chủ nghĩa là cá nhân chủ nghĩa.

Cá nhân chủ nghĩa đẻ ra hàng trǎm tính xấu như siêng ǎn, biếng làm, kèn cựa, nghĩ đến mình không nghĩ đến đồng bào, tham danh lợi, địa vị, v.v..

Các thầy, các cô giáo, các cháu cần luôn luôn bồi dưỡng tư tưởng xã hội chủ nghĩa, đấu tranh tiêu diệt cá nhân chủ nghĩa.

Bác được nghe báo cáo nǎm nay các cháu tiến bộ hơn nǎm ngoái, tiến bộ về học tập, lao động, kỷ luật, trật tự và tác phong.

Đó là tiến bộ bước đầu. Như thế là tốt.

Bác mong các thầy giáo, cô giáo đoàn kết cố gắng tiến bộ hơn nữa.

Tương lai đẹp đẽ là của tất cả mọi người. Mọi người phải cố gắng. Bác mong nǎm sau các cháu tiến bộ hơn. Các cháu phải xứng đáng là chủ nhân tương lai của nước Việt Nam hoà bình – thống nhất – độc lập – dân chủ và giàu mạnh. Các cháu có làm được không? (Có) – Có chắc không? (Có) – Có quyết tâm không? (Quyết tâm). Thế thì tốt.

—————————

Nói ngày 31-12-1958.
Bản đánh máy, có bút tích sửa chữa, lưu tại Bảo tàng Hồ Chí Minh.
cpv.org.vn

Nói chuyện với cán bộ, bộ đội, công nhân, nhân viên tham gia xây dựng Viện bảo tàng Cách mạng Trung ương (5-1-1959)

Viện bảo tàng Cách mạng cũng như một cuốn sử. Nó cho ta thấy rõ ông cha ta đã khó nhọc như thế nào mới xây dựng nên đất nước tươi đẹp ngày nay; Đảng và các chiến sĩ cách mạng đã hy sinh như thế nào, nay mới có tự do, có độc lập, có công nghiệp, có nông nghiệp phát triển.

Liên Xô, sau khi cách mạng thành công đã phải thắt lưng buộc bụng 18 nǎm để kiến thiết. Cho nên từ một nước kinh tế thuộc loại lạc hậu nhất ở châu Âu đến nay Liên Xô đã vượt Mỹ là nước mạnh nhất phe đế quốc về nhiều ngành, nhất là về khoa học và kỹ thuật. Liên Xô đã có vệ tinh, có tên lửa vũ trụ. Nǎm 1924, tức là bảy nǎm sau khi Cách mạng Tháng Mười thành công, lúc đó đời sống của nhân dân Liên Xô còn khổ hơn ở nước ta hiện nay nhiều, cái gì cũng thiếu, chỉ có một cái là thừa, rất thừa: đó là tinh thần; chính vì thế mà Liên Xô mới có ngày nay.

Hoàn cảnh Việt Nam hiện nay tuy còn nhiều khó khǎn nhưng vẫn có nhiều thuận lợi hơn Liên Xô hồi sau Cách mạng Tháng Mười. Anh chị em phải noi gương Liên Xô, noi gương các chiến sĩ cách mạng mà công lao còn ghi cụ thể ở Viện bảo tàng này.

———————————-

Nói ngày 5-1-1959.
Sách Hồ Chí Minh Toàn tập, xuất bản lần thứ nhất, Nxb Sự thật, Hà Nội, 1989, t.8, tr.254-255.
cpv.org.vn

Nói chuyện tại nông trường quân đội An Khánh (10-1-1959)

Nông trường quân đội cũng như nông trường quốc doanh phải đi đầu trong sản xuất nông nghiệp, phải thi đua làm gương mẫu trong nhân dân và chú ý giúp đỡ nhân dân. Nông trường phải làm thế nào cho mức thu hoạch chẳng những đủ chi phí cho nông trường mà còn có nhiều lãi nữa. Muốn thế, mọi người phải cố gắng tǎng gia sản xuất, thực hành tiết kiệm. Cán bộ phải tham gia lao động, bộ đội, công nhân tham gia quản lý nông trường; cần biết tổ chức khéo và kịp thời phổ biến những kinh nghiệm tốt, để đưa nǎng suất lên đều.

Hiện nay vẫn còn một số tư tưởng lệch lạc trong anh em như cho lao động trí óc vẻ vang hơn lao động chân tay, hay là làm trong nhà máy vẻ vang hơn ở nông trường, nông thôn. Cần phải xác định rõ bất kỳ lao động nào ích nước, lợi dân cũng đều vẻ vang cả. Cần gạt bỏ tư tưởng cá nhân chủ nghĩa, vì tư tưởng cá nhân chủ nghĩa đẻ ra nhiều cái xấu như lười biếng, tham ô, đòi hưởng thụ, kèn cựa, địa vị… Muốn tiến lên chủ nghĩa xã hội thì phải có con người xã hội chủ nghĩa, muốn có con người xã hội chủ nghĩa phải có tư tưởng xã hội chủ nghĩa, muốn có tư tưởng xã hội chủ nghĩa phải gột rửa tư tưởng cá nhân chủ nghĩa.

Cán bộ, bộ đội, công nhân ở nông trường không được thoả mãn với thắng lợi vụ mùa vừa qua, vì đấy mới chỉ là thành tích bước đầu. Cần phải cố gắng hơn nữa để vụ Đông – Xuân đạt nǎng suất cao hơn nữa, phải quyết tâm thực hiện cho kỳ được mức thi đua của nông trường đã đề ra. Các đảng viên, thanh niên lao động và cán bộ phải gương mẫu trong sản xuất, giúp đỡ, lôi cuốn anh chị em ngoài Đảng, ngoài Đoàn cùng tiến bộ.

———————————-

Nói ngày 10-1-1959.
Báo Nhân dân, số 1767, ngày 14-1-1959.
cpv.org.vn

Nói chuyện tại Hội nghị tổng kết công tác thuỷ lợi toàn miền Bắc (10-1-1959)

Công tác thuỷ lợi là một công tác rất quan trọng, cán bộ thuỷ lợi trong mấy nǎm qua đã có cố gắng đạt nhiều thành tích. Nhưng cũng còn nhiều khuyết điểm, khuyết điểm lớn nhất là thiếu chí khí làm chủ nước nhà, thiếu tinh thần trách nhiệm.

Nǎm ngoái, các địa phương làm hơn 100 cái cống, sau khi kiểm tra có nhiều cái hỏng. Trách nhiệm ấy là do cán bộ quan liêu, thiếu tinh thần phụ trách mà làm thiệt hại tiền bạc của Nhà nước, công sức của nhân dân.

Có một số tư tưởng lệch lạc hiện nay như một số cán bộ chỉ muốn làm công trình thuỷ lợi hạng lớn, lo không thực hiện được chỉ tiêu bình quân mỗi người làm 10 thước khối đất trong vụ Đông – Xuân này, sợ không đắp được 20 triệu thước khối đất đê trong nǎm 1959, hoặc muốn tháo nước cày ải, không thông việc để nước cày dầm.

Cán bộ phải đi đúng đường lối quần chúng, tất cả mọi việc đều lấy chính trị làm đầu. Cần thực hiện đúng phương châm của Đảng và Chính phủ: giữ nước là chính, thuỷ lợi hạng nhỏ là chính và nhân dân tự làm là chính. Giữ nước là biện pháp tích cực, chủ động để chống hạn hán, chống úng thuỷ và chống lụt. Vụ Đông – Xuân này, những nơi có thói quen cày ải lâu đời mà xét thấy không có nguồn nước đảm bảo, thì phải kiên trì giải thích cho nhân dân thấy rõ lợi ích: thêm phân bón cho lúa tốt, còn hơn để ải mà không có nước cấy lúa. Cần phát triển thật nhiều công trình thuỷ lợi hạng nhỏ, vì có thể làm được rộng khắp, hợp với sức dân, tốn ít mà có hiệu quả nhanh và nhiều.

Trên cơ sở thuỷ lợi hạng nhỏ là chính, cần giúp đỡ địa phương làm những công trình thuỷ lợi hạng vừa, tận dụng những công trình lớn sẵn có. Nhà nước sẽ làm thêm một ít công trình hạng lớn ở những nơi thật cần thiết. Trong việc xây dựng thuỷ lợi, cần phát động và dựa vào lực lượng quần chúng là chính.

Để làm tốt những việc trên đây,đi đôi với việc đẩy mạnh phong trào hợp tác hoá, các cấp uỷ phải tǎng cường lãnh đạo công tác thuỷ lợi chặt chẽ hơn nữa; toàn Đảng tham gia động viên phong trào và cùng nhân dân thực hiện. Điểm mấu chốt là lãnh đạo tư tưởng, làm cho cán bộ và nhân dân thông suốt đường lối, phương châm công tác thuỷ lợi mới.Nước là khâu quan trọng bậc nhất. Cán bộ phải đi sát thực tế, thường xuyên đấu tranh chống tư tưởng lạc hậu và bảo thủ, phát huy tư tưởng tiên tiến. Cán bộ chính trị phải biết kỹ thuật, cán bộ kỹ thuật phải biết chính trị. Chính trị và kỹ thuật phải kết hợp với nhau, không thể tách rời nhau được.

Việc quan trọng trước mắt là đẩy mạnh phong trào làm công tác thuỷ lợi, ra sức chống hạn và phòng hạn, phục vụ sản xuất Đông- Xuân.

Cán bộ hãy cùng nhân dân “vắt đất ra nước, thay trời làm mưa”, quyết tâm đảm bảo có đủ nước cho vụ Đông – Xuân. Cần kết hợp với phong trào hợp tác hoá và phong trào sản xuất chung, lấy phong trào thuỷ lợi Đông – Xuân này làm đà cho việc hoàn thành và hoàn thành vượt mức kế hoạch cả nǎm 1959; và làm cho kế hoạch ba nǎm thành công tốt đẹp.

————————————

Nói ngày 10-1-1959.
Báo Nhân dân, số 1767, ngày 14-1-1959.
cpv.org.vn

Nói chuyện tại lớp nghiên cứu chính trị Trường đại học nhân dân (10-1-1959)

Thời đại chúng ta là thời đại vẻ vang, thời đại thắng lợi của chủ nghĩa xã hội, của độc lập dân tộc, của hoà bình dân chủ; là thời đại suy yếu của chủ nghĩa đế quốc. Nǎm 1958 vừa qua đã chứng tỏ điều đó. Lực lượng xã hội chủ nghĩa, dân tộc giải phóng và hoà bình dân chủ đang phát triển nhanh chóng và đã mạnh hơn hẳn lực lượng đế quốc. Chắc chắn rằng nǎm 1959, bọn đế quốc sẽ gặp những khó khǎn và thất bại mới, phe hoà bình, dân chủ và xã hội chủ nghĩa sẽ có những thắng lợi mới.

Cán bộ trong khi học tập nghiên cứu như nghiên cứu về xã hội, con người và sự vật thì phải xem xét toàn diện, xem quá khứ, nhất là xem hiện tại để hiểu biết và suy đoán tương lai. Có thế mới nhận định tình hình, mới nhận xét sự việc xảy ra được đúng đắn.

Mọi người phải nêu cao tinh thần làm chủ nước nhà, ra sức thi đua, nâng cao trình độ chính trị và khoa học, phục vụ nhân dân, xây dựng Tổ quốc, góp phần xứng đáng vào công cuộc cách mạng xã hội chủ nghĩa ở miền Bắc và thực hiện thống nhất nước nhà.

Chúc anh chị em cán bộ cố gắng đoàn kết, phát huy tự do tư tưởng, thành khẩn phê bình giúp đỡ nhau học tập tiến bộ và thành công.

———————————-

Nói ngày 10-1-1959.
Báo Nhân dân, số 1767, ngày 14-1-1959.
cpv.org.vn

Bài nói tại Hội nghị cán bộ Đoàn Thanh niên Lao động Việt Nam (19-1-1959)

Bác được nghe báo cáo là Đoàn thanh niên khai hội. Bác đến thǎm các cháu. Gần đây thanh niên có tiến bộ, Bác thay mặt Trung ương Đảng và Chính phủ khen các cháu.

Về nhiệm vụ của thanh niên, nam nữ thanh niên phải làm sao thực hiện được tốt khẩu hiệu:

Việc gì khó có thanh niên,

Ở đâu khó có thanh niên .

Nǎm 1959 là nǎm bản lề của kế hoạch 3 nǎm, phải đẩy mạnh sản xuất về công nghiệp, nông nghiệp và đẩy mạnh phát triển vǎn hoá. Nam nữ thanh niên gánh phần quan trọng trong việc thực hiện các nhiệm vụ đó, như ở nông thôn phải đẩy mạnh phong trào hợp tác hoá, ở xí nghiệp đẩy mạnh công tác phát động công nhân viên chức cải tiến chế độ quản lý xí nghiệp. Nhân đây Bác khen thanh niên nông thôn đã cố gắng tham gia phong trào đổi công hợp tác đẩy mạnh sản xuất.

Trong việc thực hiện ba cuộc cải tạo: cải tạo nông nghiệp, thủ công nghiệp và công thương nghiệp tư bản tư nhân, thanh niên cũng phải đóng góp phần quan trọng. ở Trung Quốc, trong việc cải tạo tư bản tư nhân, thanh niên có tác dụng tuyên truyền bố mẹ, bà con anh em mình thực hiện tốt chính sách của Đảng và Chính phủ.

Nói chung thanh niên phải chuẩn bị làm người chủ nước nhà. Muốn thế phải ra sức học tập chính trị, kỹ thuật, vǎn hoá, trước hết phải rèn luyện và thấm nhuần tư tưởng xã hội chủ nghĩa, gột rửa cá nhân chủ nghĩa; muốn thế Đoàn thanh niên phải củng cố và phát triển hơn nữa.

ở Liên Xô, Trung Quốc số lượng đoàn viên thanh niên cộng sản nhiều hơn số lượng đảng viên. Đoàn Thanh niên Cộng sản Lênin Liên Xô có 18 triệu đoàn viên, Đảng Cộng sản Liên Xô có 8 triệu 239 nghìn đảng viên. Đoàn Thanh niên Cộng sản Trung Quốc có 20 triệu đoàn viên. Đảng Cộng sản Trung Quốc có 10 triệu 730 nghìn đảng viên. Còn ở ta thì số lượng đảng viên và đoàn viên xấp xỉ nhau, nên phải cố gắng phát triển hơn nữa Đoàn thanh niên.

Trong mọi việc, thanh niên phải làm đầu tàu, xung phong gương mẫu. Thanh niên hǎng hái là tốt nhưng chớ xa rời quần chúng, xa rời thì không làm được đầu tàu – đầu tàu rời toa là vô dụng. Xung phong gương mẫu là mình làm tốt và giúp đỡ cho người khác cũng làm tốt. Phải cố gắng làm gương mẫu, làm đầu tàu, không tách rời quần chúng.

Tóm lại, Đoàn thanh niên phải củng cố tốt, phát triển tốt để góp phần xây dựng miền Bắc tiến lên chủ nghĩa xã hội và đấu tranh cho thống nhất nước nhà. Bác mong Hội nghị có chương trình bàn bạc thiết thực, trước mắt là đẩy mạnh sản xuất Đông – Xuân thắng lợi. Vụ mùa vừa qua, thanh niên đã góp phần khá; vụ sản xuất Đông – Xuân, thanh niên phải làm khá hơn nữa. Vụ sản xuất Đông – Xuân thắng lợi sẽ giúp cho việc phát triển kinh tế trong mọi ngành. Thanh niên phải xung phong trong sản xuất nông nghiệp. Trong công nghiệp, thanh niên phải xung phong thực hiện cải tiến quản lý xí nghiệp đẩy mạnh sản xuất.

Cuối cùng, Bác mong các cháu làm tốt các việc ấy rồi báo cáo thành tích cho Bác. Bác sẽ đề nghị Trung ương Đảng và Chính phủ khen thưởng.

—————————–

Nói ngày 19-1-1959.
Sách Hồ Chủ tịch bàn về giáo dục, Nxb. Giáo dục, Hà Nội, 1962, tr.213-215.
cpv.org.vn

Nói chuyện với cán bộ và sinh viên Việt Nam ở Mátxcơva (1-2-1959)

Bác đã tham gia nhiều đại hội cộng sản như Đại hội Đảng Cộng sản Pháp, Đại hội của Quốc tế Cộng sản, như Hội nghị các đảng các nước anh em trong phe chủ nghĩa xã hội và Hội nghị của tất cả các Đảng cộng sản và công nhân thế giới. Đại hội, Hội nghị nào cũng đều có không khí trang nghiêm, phấn khởi và đấu tranh, nhưng Đại hội lần thứ XXI này của Đảng Cộng sản Liên Xô, ngoài những tính chất ấy còn có tính chất vui mừng, thắng lợi, thắng lợi hiện tại và thắng lợi to lớn hơn nữa trong tương lai, thắng lợi của Liên Xô và thắng lợi của tất cả các Đảng các nước… Không những mỗi người dân, mỗi đảng viên cộng sản và công nhân Liên Xô tin tưởng, mà tất cả đại biểu các đảng anh em các nước đều rất tin tưởng. Kế hoạch 7 nǎm của Liên Xô nhất định hoàn thành thắng lợi. Trong Đại hội, các đồng chí thay mặt các xí nghiệp, nông trang tập thể đều nói sẽ hoàn thành kế hoạch sớm hơn hạn định. Có người, có ngành nói rằng kế hoạch 7 nǎm của mình sẽ hoàn thành trong ba hay bốn nǎm.

Mấy ngày nay, các đồng chí Trung ương Đảng Liên Xô, 1.375 đại biểu của Đại hội, thật ra là 1.375 chiến sĩ và anh hùng lao động của các ngành, các địa phương ở Liên Xô, thay mặt hơn tám triệu đảng viên cộng sản Liên Xô, cùng nhau họp mặt với các đại biểu của 70 đảng anh em, già có, trẻ có, cũ có, mới có, tất cả đều là cộng sản. Hơn tám triệu đảng viên cộng sản Liên Xô, cùng với 25 triệu đảng viên cộng sản của 70 đảng khắp thế giới, cộng lại là 33 triệu đảng viên cộng sản, đó là một đội quân rất to lớn. Các cô, các chú hãy tưởng tượng ra một cảnh rất vui vẻ: Cảnh tượng một gia đình anh em trong một nhà chỉ có một xu hướng, một mục đích xây dựng xã hội xã hội chủ nghĩa tiến lên chủ nghĩa cộng sản, xây dựng hạnh phúc trên toàn thế giới.

Các cô, các chú đều biết Lênin đã nêu câu hỏi: chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa tư bản, ai thắng ai? Câu trả lời trước đây là: chủ nghĩa xã hội, chủ nghĩa cộng sản sẽ thắng. Nhưng câu trả lời bây giờ là chủ nghĩa xã hội đã thắng và thắng một cách quyết định, không ai chối cãi được. Chính dư luận các nước tư bản cũng phải nhận như thế. Ban tính toán của Liên hợp quốc cũng phải thừa nhận như thế. Theo ban ấy, trong tổng sản lượng công nghiệp của thế giới, nǎm 1917 Liên Xô chiếm có 3%, nǎm 1937 Liên Xô tiến lên 10%, đến nǎm ngoái phe các nước xã hội chủ nghĩa đã chiếm hơn 1 phần 3.

Các cô, các chú học ở ngoài, đọc báo chí nhiều chắc hiểu nhiều. Nhân dân lao động nước ta đọc ít, biết ít, nhưng nhân dân lao động ta hiểu về Đại hội lần thứ XXI một cách giản đơn mà rất khoa học. Nhân dân ta tin lời Đảng ta nói, tin Liên Xô, Liên Xô phóng vệ tinh nhân tạo đầu tiên, lại phóng ba lần thành công, vừa rồi lại phóng tên lửa vũ trụ thành công, thế là Liên Xô thật giỏi. Nhân dân ta hiểu rằng sau này ít nǎm nữa, ta cũng sẽ tiến, ta cũng sung sướng và ta cũng sẽ tiến bộ như các nước anh em.

Hội nghị Trung ương Đảng ta, Đại hội Đảng Trung Quốc cũng như Đại hội Đảng Liên Xô đều nói rằng muốn xây dựng chủ nghĩa xã hội, chủ nghĩa cộng sản, phải xây dựng con người xã hội chủ nghĩa, con người cộng sản chủ nghĩa. Muốn có con người xã hội chủ nghĩa, cộng sản chủ nghĩa thì phải xây dựng tư tưởng xã hội chủ nghĩa, cộng sản chủ nghĩa. Mà muốn có tư tưởng xã hội chủ nghĩa, cộng sản chủ nghĩa thì phải gột sạch chủ nghĩa cá nhân, gột sạch tư tưởng tư sản. Chúng ta phải cố gắng giúp nhau làm cho tư tưởng xã hội chủ nghĩa đánh thắng tư tưởng cá nhân chủ nghĩa. Mọi người đều phải có tư tưởng “mình vì mọi người, mọi người vì mình”.

Các cô, các chú, các cháu hay hỏi bao giờ thì thống nhất. Câu ấy khó trả lời mà cũng rất dễ trả lời. Nếu hỏi ngày nào, tháng nào thống nhất thì khó. Nhưng ta nhất định thống nhất. Trước đây, ta kháng chiến, đánh lại kẻ địch lúc chúng đang mạnh hơn ta. Vậy mà ta thắng lợi. Đó là vì ta đoàn kết và quyết tâm. Bây giờ ta mạnh, ta càng nhất định thắng lợi, miễn là ta cũng đoàn kết và quyết tâm. Muốn thống nhất nhanh thì mọi người phải làm trọn và làm vượt mức nhiệm vụ giao cho mình. Ai ai cũng làm được như thế về cả ba mặt: chính trị, kinh tế, đoàn kết thì ta thắng, địch thua, mà ta thắng, địch thua là thống nhất được.

Liên Xô là cái đầu tàu thật vĩ đại. Liên Xô tiến bộ thì các nước xã hội chủ nghĩa tiến bộ, nước ta tiến bộ. Nói chung chủ nghĩa đế quốc như mặt trời đã về tây mà chủ nghĩa cộng sản như mặt trời mới mọc. Tương lai của ta rất vẻ vang. Các cô, các chú là những người chủ xây dựng đất nước. Muốn làm chủ cho tốt thì phải học tốt, lao động tốt, sau này là công dân xã hội chủ nghĩa, cộng sản chủ nghĩa, tạo nên một thế giới xã hội chủ nghĩa, cộng sản chủ nghĩa, không có người bóc lột người, mọi người sung sướng, vẻ vang, tự do, bình đẳng, xứng đáng là thế giới của loài người. Các cô, các chú phải xứng đáng trong thế giới ấy.

—————————-

Nói ngày 1-2-1959.
Sách Hồ Chí Minh Toàn tập, xuất bản lần thứ nhất, Nxb Sự thật, Hà Nội, 1989, t.8, tr.281-284.
cpv.org.vn

Nói chuyện với thiếu nhi Việt Nam ở Mátxcơva (11-2-1959)

Tết bây giờ khác trước rồi. Mùa xuân của chúng ta không phải là ba tháng mà dài hơn. Gia đình, họ hàng của ta cũng đông hơn trước rất nhiều vì gia đình ta là gia đình cộng sản chủ nghĩa. Bác không những chúc Tết các cháu mà Bác chúc Tết tất cả các cháu nhi đồng trong đại gia đình đó. Bác chúc các cháu mạnh khoẻ, cố gắng học tốt, lao động tốt, đoàn kết tốt. Bác dặn các cháu nghe lời cô giáo, thầy giáo, yêu và kính cô giáo, thầy giáo, đoàn kết với nhau, đoàn kết với các cô chú Liên Xô giúp việc, đoàn kết với thanh niên, thiếu niên và nhi đồng Liên Xô. Bác nhắc các cháu cố gắng học tập để sau này về phục vụ nhân dân, phục vụ Tổ quốc, góp sức xây dựng chủ nghĩa xã hội và đấu tranh thực hiện thống nhất nước nhà, để xứng đáng là người đã được Đảng, Chính phủ, nhân dân và thầy giáo Liên Xô sǎn sóc, dạy bảo, để tiếp tục sự nghiệp đấu tranh cho chủ nghĩa xã hội, cho chủ nghĩa cộng sản mà các cháu đang làm và sau này các cháu phải làm.

——————————

Báo Nhân dân, số 1794, ngày 11-2-1959.
cpv.org.vn

Nói chuyện tại Hội nghị cán bộ phụ trách thiếu nhi toàn miền Bắc (19-2-1959)

Công tác giáo dục thiếu niên, nhi đồng rất quan trọng, đó là nhiệm vụ đào tạo thế hệ tương lai cho Tổ quốc.

Một cháu thiếu niên bây giờ 10 tuổi thì 7 nǎm sau sẽ 17 tuổi, hoặc bây giờ 15 tuổi thì lúc đó sẽ 22 tuổi. ở Liên Xô có kế hoạch 7 nǎm. Sau kế hoạch 7 nǎm, thì thiếu niên, nhi đồng ở Liên Xô sẽ thành người trực tiếp xây dựng chủ nghĩa cộng sản. ở ta thì 7 nǎm sau các cháu thiếu niên sẽ thành người trực tiếp xây dựng chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa cộng sản chứ không phải bắt đầu như ta đang làm hiện nay. Vì vậy lúc đó các cháu cần phải có tư cách, đạo đức của người xã hội chủ nghĩa, cộng sản chủ nghĩa. Các cô các chú chính đang phụ trách đào tạo lớp người của xã hội chủ nghĩa và cộng sản chủ nghĩa đấy. Cho nên công tác của các cô các chú rất nặng nề và vẻ vang.

Bác có được nghe báo cáo là các cháu thiếu nhi biết đoàn kết, ham học tập, ham lao động, trong sạch và thật thà (như nhặt được của rơi thì đem trả), các cháu biết yêu nước, biết ghét đế quốc, v.v.. Đó là thành tích của các cô, các chú, của gia đình và nhà trường.

Giáo dục thiếu niên, nhi đồng là trách nhiệm của các cô, các chú, của gia đình, của nhà trường, của đoàn thể, của xã hội. Trẻ em trong như tấm gương, cái tốt dễ tiếp thu, cái xấu cũng dễ tiếp thu. Nếu nhà trường dạy tốt mà gia đình dạy ngược lại, sẽ có những ảnh hưởng không tốt tới trẻ em và kết quả cũng không tốt. Cho nên muốn giáo dục các cháu thành người tốt, nhà trường, đoàn thể, gia đình, xã hội đều phải kết hợp chặt chẽ với nhau.

Các cô các chú có phần thành tích, thì cũng có trách nhiệm trước những khuyết điểm, nhược điểm của phong trào:

– Ví dụ như ở xã, các cháu còn chưa biết giữ vệ sinh nên hay đau mắt hột, v.v…

– Hay có nơi dạy trẻ thành ra những “ông cụ non”. Đối với trẻ em là phải giáo dục thế nào cho các cháu biết đoàn kết, ham học, ham làm, nhưng phải làm sao cho các cháu giữ được tính chất của trẻ con. Phải làm sao cho trẻ em có kỷ luật nhưng vẫn vui vẻ, hoạt bát chứ không phải là khúm núm, đặt đâu ngồi đấy.

– Lại có các cô các chú còn cho rằng: phụ trách các cháu là không vẻ vang, không có tiền đồ. Như thế là không đúng. Bất kỳ làm công việc gì có ích cho nhân dân, cho Tổ quốc đều là vẻ vang, đều có tiền đồ cả.

Các cô, các chú làm tròn được nhiệm vụ sǎn sóc, giáo dục các cháu, thành lớp người tốt của xã hội tương lai, là rất vẻ vang. Không phải cứ được đǎng báo hay có huân chương mới là vẻ vang.

Phải giáo dục cho các cháu đạo đức cộng sản, biết yêu nước, yêu đồng bào, yêu lao động, yêu kỷ luật, v.v… Khi giáo dục phải thiết thực không được làm cho các cháu thành những “con vẹt”, làm sao cho các cháu khi chơi là được học, mà trong khi học vui vẻ như được chơi.

Trẻ em hay bắt chước, cho nên thầy giáo, cán bộ phụ trách, v.v. phải gương mẫu từ lời nói đến việc làm. Nếu các cô các chú bảo: “Các em phải siêng làm” nhưng các cô các chú lại đi ngủ, hoặc dạy “các em phải thật thà”, nhưng các cô các chú lại nói sai, hay bảo “các em phải giữ vệ sinh chung”, nhưng các cô các chú bẩn, như thế là không được.

Dạy các cháu thì nói với các cháu chỉ là một phần, cái chính là phải cho các cháu nhìn thấy, cho nên những tấm gương thực tế là rất quan trọng. Muốn dạy cho trẻ em thành người tốt thì trước hết các cô, các chú phải là người tốt.

Bác chúc các cô, các chú họp hội nghị có kết quả và khi về địa phương nói lại với các cháu và gia đình các cháu là Bác Hồ gửi lời hỏi thǎm.

———————————–

Nói ngày 19-2-1959.
Sách Giáo dục thiếu nhi thành những người có tư cách đạo đức cộng sản chủ nghĩa, Nxb Thanh niên, Hà Nội, 1959, tr.3-5.
cpv.org.vn

Nói chuyện với nhân dân Thủ đô về thành công của Đại hội lần thứ XXI Đảng Cộng sản Liên Xô (19-2-1959)

Trước ngày Đại hội, hơn 70 triệu cán bộ và nhân dân Liên Xô đã thảo luận sôi nổi dự án kế hoạch 7 nǎm, hơn 4 triệu 60 vạn người đã nêu nhiều ý kiến và nhân dân Liên Xô đã hǎng hái thi đua tǎng gia sản xuất để chào mừng Đại hội. Trong những ngày Đại hội họp, toàn Liên Xô có một bầu không khí phấn khởi tưng bừng.

Đến dự Đại hội có 1.375 đại biểu thay mặt cho 8.239.000 đảng viên, (từ Đại hội lần thứ XX đến nay đã có thêm 1.023.000 đảng viên mới). Trong số đại biểu có:

7 cán bộ thanh niên,

12 cán bộ công đoàn,

222 phụ nữ,

59 đại biểu thuộc các ngành khoa học,

175 đại biểu thuộc ngành nông nghiệp,

355 đại biểu thuộc ngành công nghiệp,

399 công nhân và xã viên hợp tác xã nông nghiệp.

Trong các đồng chí đại biểu có 51 Anh hùng Liên Xô, nhiều đồng chí được hai lần và hai đồng chí được ba lần danh hiệu Anh hùng Liên Xô.

60 đồng chí được thưởng Huân chương Lênin.

158 đồng chí Anh hùng lao động.

1.193 đồng chí được thưởng Huân chương các hạng.

Trong Đại hội có 86 đại biểu đã phát biểu ý kiến.

Trong số 83 đảng cộng sản và đảng công nhân gồm hơn 33 triệu đảng viên trên thế giới, 10 đảng vì ở xa quá đã gửi điện chúc mừng Đại hội, còn 73 đảng đều có đoàn đại biểu đến dự Đại hội.

Đại hội cho chúng ta càng thấy rõ sự đoàn kết nhất trí trong đại gia đình xã hội chủ nghĩa và giữa các đảng mácxít – lêninnít. Chúng ta càng thấy rõ lực lượng hùng mạnh vô cùng của đội quân gồm 33 triệu chiến sĩ cộng sản và hơn 1000 triệu nhân dân ra sức xây dựng chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa cộng sản.

*

*     *

Kế hoạch 7 nǎm xây dựng chủ nghĩa cộng sản gồm có những vấn đề chính trị, lý luận, quan hệ quốc tế, v.v.. Nhưng chủ chốt là vấn đề kinh tế.

Về chính trị của Liên Xô là: tiếp tục củng cố chế độ xôviết và khối đoàn kết của nhân dân Liên Xô, phát triển dân chủ cộng sản và sáng kiến của nhân dân trong công cuộc xây dựng chủ nghĩa cộng sản, nâng cao nhiệm vụ tổ chức và giáo dục của Đảng và Chính phủ, củng cố khối liên minh công nông, làm cho toàn Đảng, toàn dân đẩy mạnh sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa cộng sản.

Về tư tưởng thì gột rửa cho hết những tàn tích của tư tưởng tư sản, làm cho quần chúng nâng cao mãi giác ngộ cộng sản đối với lao động, nâng cao mãi tinh thần yêu nước và chủ nghĩa quốc tế vô sản.

Về giáo dục thì học tập phải kết hợp với đạo đức cộng sản và lao động chân tay, khiến cho thanh niên nam nữ khi ra khỏi nhà trường đã thành những người “học hay cày giỏi”. Trong bảy nǎm, các trường cao đẳng Liên Xô sẽ đào tạo thêm 2.300.000 chuyên gia cho các ngành, tức là số chuyên gia của Liên Xô sẽ nhiều gấp ba số chuyên gia Mỹ.

Đầu tiên trên thế giới, khoa học Liên Xô đã thành công trong việc phóng vệ tinh bay quanh quả đất và tên lửa bay quanh mặt trời. Các nhà khoa học Mỹ đã phải nhận rằng nǎm nǎm hoặc mười nǎm nữa Mỹ mới theo kịp Liên Xô. Với những kinh nghiệm và thành tích to lớn ấy, trong bảy nǎm tới, khoa học Liên Xô sẽ có những bước tiến phi thường.

Về lý luận, Đại hội đã nghiêm khắc lên án chủ nghĩa xét lại là một thứ lý luận phản động, trái hẳn với chủ nghĩa Mác-Lênin; nó nhằm phá hoại khối đoàn kết của giai cấp công nhân và làm nhụt chí khí phấn đấu của nhân dân lao động. Đại hội đã phân tích rõ rệt giai đoạn từ chủ nghĩa xã hội tiến lên chủ nghĩa cộng sản.

Về kinh tế, trong bảy nǎm, sản lượng công nghiệp sẽ tǎng 80% so với nǎm 1958.

Sản lượng nông nghiệp sẽ tǎng 170%.

Sản lượng công nghiệp hoá học sẽ tǎng gấp ba lần.

Chúng tôi có đến thǎm nhà trưng bày hoá học. Từ nhà ở, đồ dùng, quần áo, xe cộ, thuyền bè, v.v. đều làm bằng hoá học, vừa đẹp, vừa bền lại vừa rẻ.

Trong bảy nǎm, khoản thu nhập của Nhà nước so với nǎm 1958 sẽ tǎng 65%.

Khoản thu nhập của công nhân, công chức và nông dân sẽ tǎng 40%.

Sản xuất ngày càng tǎng, khoản thu nhập của Nhà nước và của nhân dân cũng ngày càng tǎng, đồng thời có những cái giảm. Do khoa học và kỹ thuật phát triển mạnh mà những công việc nặng nhọc sẽ giảm dần cho đến khi hoàn toàn đều làm bằng máy.

Hiện nay các thứ thuế mà nhân dân nộp là non 8% tổng số ngân sách, sau này thuế sẽ giảm dần và trong ít nǎm thì nhân dân không phải nộp thuế nữa.

Ngày giờ lao động cũng giảm dần. Trong mấy nǎm nữa, tuỳ theo công việc nặng hoặc nhẹ, mỗi ngày chỉ làm việc sáu hoặc bảy giờ, mỗi tuần chỉ làm việc nǎm ngày và nghỉ hai ngày.

Các thứ đều sản xuất nhiều, nhanh, tốt, rẻ; cho nên giá hàng hoá cũng giảm dần.

Để đạt mục đích vĩ đại ấy, nhân dân Liên Xô đã hǎng hái biến quyết tâm của Đảng và Chính phủ thành quyết tâm của mình. Công nhân, nông dân và cán bộ đều hứa sẽ tǎng nǎng suất lao động từ 45 đến 65%, để hoàn thành và hoàn thành vượt mức kế hoạch 7 nǎm từ một đến bốn nǎm trước thời hạn.

Khắp Liên Xô đang có phong trào thi đua sôi nổi để giành lấy danh hiệu “Đội lao động cộng sản chủ nghĩa”. Hiện nay đã có hơn 35.000 đội thi đua và 700 đội đã giành được danh hiệu vẻ vang ấy. Muốn được công nhận là “Đội lao động cộng sản chủ nghĩa”, các nhóm công nhân và nông dân phải làm đúng ba tiêu chuẩn là: sinh hoạt, công tác và học tập đều đúng với tinh thần và đạo đức cộng sản.

Về quan hệ quốc tế thì nhằm giữ gìn hoà bình thế giới, chấm dứt chiến tranh lạnh, cấm dùng vũ khí nguyên tử và khinh khí, thi đua phát triển kinh tế hoà bình giữa chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa tư bản.

Liên Xô ra sức giữ gìn hoà bình thế giới, nhưng có đủ lực lượng để đánh tan kẻ địch, nếu chúng điên cuồng mà gây chiến với Liên Xô. Liên Xô đã sản xuất hàng loạt tên lửa có thể bắn trúng bất kỳ mục tiêu nào ở trên quả đất.

Đại hội cũng chủ trương xây dựng khu vực hoà bình và cấm vũ khí nguyên tử ở Viễn Đông.

Quan hệ giữa Liên Xô và các nước trong phe xã hội chủ nghĩa là củng cố không ngừng tình đoàn kết anh em.

*

*     *

Với tinh thần phấn khởi chung và sự hợp tác giúp đỡ lẫn nhau giữa các nước anh em, Liên Xô xây dựng chủ nghĩa cộng sản sẽ khuyến khích các nước anh em cũng tiến mạnh, tiến nhanh lên chủ nghĩa xã hội. Thí dụ: so với nǎm 1957 thì tổng sản lượng công nghiệp của:

Ba Lan tǎng 9,5%

Cộng hoà Dân chủ Đức tǎng 10,9%

Bungari tǎng 16%

Anbani tǎng 20%

Trung Quốc tǎng 65%, v.v..

Với đà phát triển nhanh chóng ấy, tuy nǎm 1958, phe xã hội chủ nghĩa mới chiếm 1 phần 3 tổng sản lượng về công nghiệp toàn thế giới, mà đến nǎm 1965 sẽ chiếm hơn 50%. Thế là chủ nghĩa xã hội thắng chủ nghĩa tư bản một cách quyết định.

Liên Xô thực hiện chủ nghĩa cộng sản, các nước anh em khác thực hiện chủ nghĩa xã hội, thì lực lượng hoà bình càng thêm mạnh. Lúc đó phe đế quốc sẽ thấy rằng chiến tranh chống phe ta là một việc rất khó khǎn và nếu chúng điên cuồng mà gây chiến tranh thì chúng sẽ bị tiêu diệt.

Tuy vậy, hễ còn chủ nghĩa đế quốc thì nguy cơ chiến tranh vẫn còn. Cho nên chúng ta phải luôn luôn cảnh giác và đề phòng, quyết không được chủ quan khinh địch.

Kế hoạch 7 nǎm của Liên Xô sẽ khuyến khích các dân tộc á-Phi giành tự do, độc lập, vì càng ngày họ càng thấy rõ Liên Xô và các nước xã hội chủ nghĩa là những người bạn trung thành, luôn luôn sẵn sàng giúp đỡ họ chống thực dân đế quốc. Đồng thời cũng khuyến khích giai cấp công nhân ở các nước tư bản hǎng hái đấu tranh và thống nhất hành động, vì họ thấy đời sống tươi vui hiện tại của nhân dân Liên Xô và các nước xã hội chủ nghĩa sẽ là đời sống của họ sau này.

Cuối cùng, Đại hội nhấn mạnh nhiệm vụ rất quan trọng của Công đoàn và Đoàn Thanh niên Cộng sản Liên Xô trong sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa cộng sản.

Đại hội đã nhất trí thông qua kế hoạch 7 nǎm. Nói tóm lại, những đặc điểm nổi bật trong Đại hội là: Đảng Cộng sản và nhân dân Liên Xô quyết tâm xây dựng thắng lợi chủ nghĩa cộng sản, bảo vệ hoà bình thế giới, Liên Xô cùng các nước trong phe xã hội chủ nghĩa đoàn kết nhất trí tiến lên chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa cộng sản.

Cuộc thách thi đua xây dựng kinh tế hoà bình giữa hai chế độ và ý chí kiên quyết của Liên Xô vượt quá Mỹ đã làm rung động cả thế giới, nhất là nước Mỹ. Chúng ta còn nhớ rằng khi Liên Xô đặt kế hoạch 5 nǎm lần thứ nhất, các báo chí và chính khách tư sản phương Tây đều chế giễu và cho đó là “không tưởng” và “nhất định thất bại”. Nhưng ngày nay thái độ họ đã khác hẳn. Họ buộc phải thừa nhận rằng kế hoạch 7 nǎm của Liên Xô sẽ thành công.

Các chính khách Mỹ nói: sự phát triển của Nga đã vượt quá và sẽ tiếp tục vượt quá sự phát triển của Mỹ.

Để tự an ủi, một nhóm người “kinh tế học” Mỹ nói: Cách tính toán con số chỉ tiêu của Mỹ đã cũ kỹ rồi, cần phải sửa lại để tǎng gia sản lượng công nghiệp của Mỹ, như thế để có thể “ngǎn trở” Liên Xô đuổi kịp Mỹ.

Người bình luận của Hãng thông tấn Mỹ viết: “Cái cảm giác ưu thế của phương Tây đã đi mất rồi, không trở lại nữa. Thế cho cảm giác đó là lòng lo âu và tự phê bình. Công phu 10 nǎm đã đưa lại cho nước Nga lòng tự tin và sự thành công”.

Tờ báo tư sản Mỹ Cộng hoà mớiviết: “Liên Xô chọn kinh tế làm chiến trường, trên chiến trường ấy chủ nghĩa cộng sản sẽ thắng lợi… Đối với hàng trǎm triệu người, cách sinh sống của cộng sản đã có sức hấp dẫn hơn cách sinh sống của người Mỹ chúng ta…”.

Báo Khoa học công giáo Mỹ viết: “Kế hoạch 7 nǎm của Liên Xô là một kế hoạch mạnh dạn nhất và vĩ đại nhất xưa nay chưa từng có, nó làm cho thế giới vừa ngạc nhiên vừa khâm phục…”.

Tờ Nữu Ước thời báo viết: Trong cuộc thi đua kinh tế Liên Xô có thể đuổi kịp Mỹ trước khi các chuyên gia Mỹ trả lời được câu hỏi: Vì sao kinh tế Liên Xô cứ tiến lên, và kinh tế Mỹ cứ thụt lại…

Tôi chỉ tóm tắt trích một số báo tư sản Mỹ, vì Mỹ là trùm tư bản đế quốc. Và Liên Xô thắng Mỹ, tức là thắng cả phe tư bản đế quốc.

Một điểm quan trọng nữa cần nêu là: Trong kế hoạch 7 nǎm, số công nhân và nhân viên Liên Xô sẽ tǎng thêm 12 triệu người, thì ở Mỹ hôm 10 tháng 2 Tổng thống Mỹ đã phải nhận Mỹ có gần nǎm triệu người thất nghiệp hoàn toàn. Đó là số người thất nghiệp nhiều nhất từ ngày kinh tế khủng hoảng bắt đầu ở Mỹ vào hồi tháng 4 nǎm 1958.

Trong Đại hội, nhiều đồng chí Liên Xô và đại biểu các đảng anh em đều thân ái gửi lời chúc Đảng, Chính phủ và nhân dân Việt Nam ta hoàn thành và hoàn thành vượt mức kế hoạch 3 nǎm. Chúng tôi đã hứa với các đồng chí ấy rằng: Học tập tinh thần và nghị lực của Đảng cộng sản và nhân dân Liên Xô xây dựng chủ nghĩa cộng sản và nhân dân các nước anh em xây dựng chủ nghĩa xã hội, toàn Đảng và toàn dân ta nhất định cố gắng đưa miền Bắc tiến lên chủ nghĩa xã hội làm cơ sở vững chắc cho công cuộc đấu tranh thống nhất nước nhà để xây dựng một nước Việt Nam hoà bình, thống nhất, độc lập, dân chủ và giàu mạnh.

——————————

Nói tối 19-2-1959.
Sách Hồ Chí Minh Toàn tập, xuất bản lần thứ nhất, Nxb Sự thật, Hà Nội, 1989, t.8, tr.292-300.
cpv.org.vn

Nói chuyện với cán bộ, công nhân trên công trường xây dựng ba nhà máy xà phòng, cao su, thuốc lá ở Hà Nội (24-2-1959)

Hôm nay, Bác thay mặt Đảng và Chính phủ đến thǎm các cô, các chú và cảm ơn các đồng chí chuyên gia đã tận tình giúp ta xây dựng.

Các cán bộ, công nhân trên công trường cần nêu cao tinh thần trách nhiệm, ý thức làm chủ nước nhà, ra sức tǎng gia sản xuất, thực hành tiết kiệm, hoàn thành tốt nhiệm vụ mà Đảng và Chính phủ đã trao cho. Giai cấp công nhân là giai cấp lãnh đạo cách mạng, muốn xứng đáng là giai cấp lãnh đạo thì phải gương mẫu trong công tác. Muốn tiến lên chủ nghĩa xã hội, muốn nước nhà mau chóng thống nhất, muốn được tự do sung sướng, mọi người phải khắc phục khó khǎn, thi đua tǎng gia sản xuất, thực hành tiết kiệm.

Công nhân, cán bộ trên công trường đã biết dùng xe cút-kít và cải tiến một số dụng cụ xây dựng nên bước đầu đã tǎng nǎng suất cao hơn trước, giảm bớt sức lao động của công nhân. Tuy nhiên, những ưu điểm, sáng kiến này còn chưa được phổ biến rộng rãi. Ngoài ra còn những khuyết điểm như việc đổ bê tông và xây tường ở một số bộ phận của công trường chưa được tốt lắm, một số công việc phải làm đi, làm lại, sinh ra lãng phí; nǎng suất lao động ở công trường nói chung còn thấp, kỷ luật lao động chưa được đề cao.

Muốn xây dựng thành công chủ nghĩa xã hội, mọi người cần có tinh thần làm chủ tốt, phải đề cao tinh thần trách nhiệm. Nhiệm vụ trước mắt của cán bộ, công nhân trên công trường là phải đoàn kết chặt chẽ, đoàn kết giữa các cán bộ, công nhân, đoàn kết với các

chuyên gia, đoàn kết với đồng bào địa phương, phải mở rộng phong trào thi đua giữa các cá nhân và giữa các bộ phận sản xuất, phải giữ vững kỷ luật lao động. Các đảng viên, đoàn viên thanh niên lao động, cán bộ, phải gương mẫu về mọi mặt, lãnh đạo cho tốt phong trào sản xuất theo khẩu hiệu: nhiều, nhanh, tốt, rẻ.

————————————

Nói ngày 24-2-1959.
Báo Nhân dân, số 1809, ngày 26-2-1959.
cpv.org.vn

Bài nói tại Quốc hội Inđônêxia (28-2-1959)

Hôm nay tôi rất sung sướng được đến chào mừng Quốc hội nước Cộng hoà Inđônêxia. Tôi xin thành thật cảm ơn các vị đã bớt thời giờ dành cho tôi vinh dự đó, xin chuyển tới các vị và toàn thể nhân dân Inđônêxia lời chào hữu nghị thắm thiết nhất của nhân dân Việt Nam và Quốc hội nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà.

Từ lâu, nhân dân hai nước chúng ta đã gắn bó với nhau trong cuộc đấu tranh chung chống chủ nghĩa thực dân. Nhân dân Việt Nam rất khâm phục nhân dân Inđônêxia cần cù và yêu chuộng tự do, đã xây dựng nên một nền vǎn hoá rực rỡ lâu đời. Với truyền thống đoàn kết sẵn có, nhân dân Inđônêxia đã bền bỉ đấu tranh chống ách thống trị thực dân để giành lại độc lập dân tộc. Tháng 8 nǎm 1945, toàn thể nhân dân Inđônêxia đã đứng lên lật đổ chế độ thống trị thực dân, thành lập nước Cộng hoà Inđônêxia, làm chủ vận mệnh của mình. Nhưng bọn thực dân trở lại định xâm chiếm nước Inđônêxia một lần nữa: chúng mở những cuộc tấn công liên tiếp vào nước Cộng hoà Inđônêxia. Nhưng tới đâu chúng cũng vấp phải sức đoàn kết chiến đấu anh dũng của nhân dân Inđônêxia.

Ngày nay, nhân dân Inđônêxia có Quốc hội của mình, mà các vị là những người đại diện kính mến. Nhân dân Inđônêxia đang xiết chặt hàng ngũ chung quanh vị lãnh tụ kính mến là Tổng thống Xucácnô, ra sức xây dựng nước Inđônêxia độc lập, tự chủ, phồn vinh và đấu tranh bảo vệ hoà bình thế giới.

Bài học thành công của Inđônêxia là bài học đoàn kết, đoàn kết các dân tộc, các địa phương, các đảng phái, chống kẻ thù chung là bọn thực dân xâm lược. Nhưng hiện nay miền Tây Iriǎng ruột thịt của nhân dân Inđônêxia còn bị nước ngoài chiếm cứ. Nhân dân Việt

Nam hoàn toàn ủng hộ ý nguyện thiết tha và chí khí sắt đá của nhân dân Inđônêxia đòi khôi phục lại miền Tây Iriǎng. Nhân dịp này, tôi nhờ các vị chuyển tới nhân dân miền Tây Iriǎng anh dũng lời chúc thắng lợi của nhân dân Việt Nam. Nhân dân Việt Nam tin chắc rằng lực lượng đoàn kết của mọi người Inđônêxia yêu nước nhất định sẽ thắng bọn thực dân và miền Tây Iriǎng nhất định sẽ được khôi phục.

Cũng như Inđônêxia, từ lâu, nước Việt Nam là một, dân tộc Việt Nam là một, về mọi phương diện địa lý, lịch sử, kinh tế, vǎn hoá, xã hội. Trong hơn 80 nǎm thống trị nước chúng tôi, bọn thực dân dùng mọi thủ đoạn để chia rẽ dân tộc, chia rẽ tôn giáo, chúng áp dụng chính sách cổ điển là “chia để trị”. Trong suốt cả thời gian bị thực dân thống trị, nhân dân Việt Nam, từ Nam chí Bắc, đã bền bỉ đấu tranh để giành lại tự do độc lập. Nhờ lực lượng đoàn kết, nhân dân Việt Nam đã làm Cách mạng Tháng Tám thành công. Nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà ra đời. Quốc hội Việt Nam được bầu cử. Nhưng bọn thực dân trở lại xâm lược nước chúng tôi, hòng thống trị nhân dân chúng tôi một lần nữa. Quân đội của chúng đi đến đâu cũng thi hành chính sách độc ác là: “giết sạch, đốt sạch, phá sạch”. Trước nạn ngoại xâm, tất cả người Việt Nam yêu nước đều đoàn kết kháng chiến cứu nước, bảo vệ Tổ quốc, bảo vệ thành quả của Cách mạng Tháng Tám.

Sau chín nǎm kháng chiến gian khổ, nhân dân Việt Nam đã đánh bại bọn thực dân xâm lược và đã giành được thắng lợi vẻ vang. Hiệp định Giơnevơ, ký kết sau chiến thắng Điện Biên Phủ, đã lập lại hoà bình ở Việt Nam trên cơ sở công nhận chủ quyền, độc lập, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ của nước Việt Nam.

Theo Hiệp định Giơnevơ, giới tuyến giữa hai miền Bắc và Nam Việt Nam chỉ có tính chất tạm thời, hoàn toàn không phải là một ranh giới chính trị, ranh giới lãnh thổ và các nhà đương cục ở hai miền phải mở hội nghị hiệp thương bàn về vấn đề tổng tuyển cử tự do trong cả nước để thống nhất nước Việt Nam.

Rõ ràng vấn đề thống nhất của nước Việt Nam đã được các nước tham gia Hội nghị Giơnevơ long trọng công nhận. Nhưng bọn đế quốc ngoan cố không tôn trọng các điều khoản của Hiệp định Giơnevơ, chúng tiếp tục can thiệp vào miền Nam Việt Nam và biến nơi này thành một cǎn cứ quân sự để chuẩn bị một cuộc chiến tranh mới. Vì chúng mà việc thống nhất nước Việt Nam cho đến nay vẫn chưa được thực hiện. Trong khi đó thì những người yêu nước, tán thành hoà bình và thống nhất ở miền Nam luôn luôn bị khủng bố, tù đày, giết chóc một cách rất dã man.

Việc chia cắt đất nước Việt Nam đang xâm phạm nặng nề đến đời sống chính trị, kinh tế, vǎn hoá và tình cảm của toàn thể dân tộc Việt Nam.

Nguyện vọng thiết tha của toàn dân Việt Nam là nước nhà mau chóng thống nhất trên cơ sở độc lập và dân chủ như Hiệp định Giơnevơ đã quy định. Vấn đề thống nhất đất nước là vấn đề nội bộ của nhân dân Việt Nam, các nhà đương cục hai miền phải cùng nhau thương lượng, nhân nhượng lẫn nhau, vì lợi ích tối cao của Tổ quốc và dân tộc. Chúng tôi chủ trương đoàn kết tất cả các lực lượng yêu nước ở miền Bắc và miền Nam, ra sức phấn đấu chống sự can thiệp của bọn đế quốc thực dân, để xây dựng một nước Việt Nam hoà bình, thống nhất, độc lập, dân chủ và giàu mạnh.

Chúng tôi tin chắc rằng lực lượng đoàn kết và đấu tranh kiên quyết của toàn dân Việt Nam được sự đồng tình và ủng hộ của nhân dân yêu chuộng hoà bình thế giới, nhất định sẽ thành công trong sự nghiệp thống nhất Tổ quốc chúng tôi.

Lịch sử hai nước chúng ta chứng tỏ rằng: đoàn kết toàn dân là một yếu tố quyết định cho sự thắng lợi của chúng ta. Sự đoàn kết chặt chẽ giữa các nước á – Phi cũng là yếu tố quan trọng để thắng chủ nghĩa thực dân đế quốc. Từ Hội nghị Bǎng đung đến nay, sự đoàn kết đó ngày càng củng cố và phát triển. Nhiều nước á- Phi đã giành được độc lập. Các nước á – Phi chúng ta ngày nay có quan hệ mật thiết với nhau, ủng hộ lẫn nhau, hợp tác với nhau trong sự nghiệp chung là giữ gìn hoà bình, bảo vệ độc lập và xây dựng đất nước. Tình hình thế giới hiện nay đã có những chuyển biến cǎn bản:

lực lượng hiếu chiến ngày càng bị thất bại lực lượng hoà bình, dân chủ và độc lập dân tộc ngày càng phát triển mạnh mẽ. Do đó, chúng ta có thể nói chắc rằng lực lượng đoàn kết đấu tranh của nhân dân các nước á – Phi nhất định sẽ thắng chủ nghĩa thực dân đế quốc. Nhân dân Inđônêxia đoàn kết đã đánh đuổi được thực dân cướp nước mình. Nhân dân á – Phi đoàn kết nhất định sẽ thắng cả phe thực dân.

Từ khi hoà bình lập lại ở Việt Nam, quan hệ hữu nghị giữa hai nước chúng ta đã phát triển tốt đẹp. Trong thời gian sang thǎm nước chúng tôi, Chủ tịch Xáctônô đã nói một câu còn ghi sâu trong lòng nhân dân Việt Nam: “Những quan hệ hữu nghị giữa nhân dân Inđônêxia và nhân dân Việt Nam sẽ đời đời bất diệt, nhờ những điểm giống nhau cǎn bản: đó là bảo vệ hoà bình thế giới và chủ quyền dân tộc”. Thật vậy, quan hệ hữu nghị giữa nhân dân hai nước chúng ta sẽ đời đời bất diệt, sự nghiệp chung của chúng ta nhất định sẽ thành công.

Trước khi dứt lời, tôi xin chúc Chủ tịch, các Phó Chủ tịch và các vị đại biểu Quốc hội nước Cộng hoà Inđônêxia luôn luôn mạnh khoẻ, thu nhiều thắng lợi trong công cuộc bảo vệ hoà bình, bảo vệ độc lập dân tộc, thu hồi miền Tây Iriǎng và xây dựng đất nước Inđônêxia ngày càng phồn vinh.

Tình hữu nghị giữa nhân dân Việt Nam và nhân dân Inđônêxia muôn nǎm!

Nhân dân Á – Phi đoàn kết muôn nǎm!

Hoà bình châu Á và thế giới muôn nǎm!

————————-

Nói ngày 28-2-1959.
Sách Những lời kêu gọi của Hồ Chủ tịch, Nxb Sự thật, Hà Nội, 1960, t.V, tr. 174-177.
cpv.org.vn