Tháng 9, ngày 1

Tối, tại Phủ Chủ tịch nhân dịp lễ Quốc khánh 2-9, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã tổ chức thết tiệc.

Đến dự có các đồng chí trong Quốc hội, Chính phủ, quân đội, Ủy ban Liên Việt Trung ương, đại biểu các
chính đảng và đoàn thể trong Mặt trận, các tổ chức hội và một số đại sứ các nước.

Lời kêu gọi của Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi đồng bào, quân đội, cán bộ toàn quốc và kiều bào ở nước ngoài nhân kỷ niệm Cách mạng Tháng Tám và ngày Quốc khánh 2-9, đăng báo Nhân dân, số 220.

Trong Lời kêu gọi, Chủ tịch chỉ rõ mục đích của Cách mạng Tháng Tám và cuộc kháng chiến là giành lại và phát triển sự nghiệp hòa bình, thống nhất, độc lập và dân chủ cho Tổ quốc và nhân dân ta. Người cũng chỉ rõ rằng thắng lợi mà chúng ta đã giành được là do sự phấn đấu anh dũng của cả dân tộc, là nhờ sự ủng hộ quý báu của các nước bạn, của nhân dân yêu chuộng hòa bình, trong đó có nhân dân tiến bộ nước Pháp.

Tình hình mới, thắng lợi mới đang đặt cả dân tộc ta trước những nhiệm vụ mới, trong đó nhiệm vụ chung là: “Thi hành đúng đắn hiệp định đình chiến, đấu tranh để giữ gìn và củng cố hòa bình, để thực hiện thống nhất, hoàn thành độc lập và dân chủ trong toàn quốc”.

Để thực hiện tốt nhiệm vụ đó, Người nêu lên một số công tác cần kíp mà toàn Đảng, toàn dân và toàn quân ta phải tiến hành là củng cố các lực lượng vũ trang, tiếp tục tiến hành cải cách ruộng đất để thực hiện người cày có ruộng, củng cố chính quyền, ổn định kinh tế, xã hội ởnhững vùng mới giải phóng, v.v.. Người khẳng định chắc chắn rằng: “Công việc tuy nhiều và khó khăn, nhưng lực lượng của chúng ta mạnh, vì chúng ta đoàn kết nhất trí, vì chúng ta có quyết tâm, vì nhân dân tiến bộ thế giới ủng hộ chúng ta, cho nên chúng ta nhất định thắng lợi”.

Cùng ngày, bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Mỹ mà phong không thuần, tục không mỹ, ký bút danh C.B, đăng báo Nhân dân, số 220, cho biết: dựa vào các tin tức của báo chí Mỹ thì các tệ nạn xã hội ở Mỹ rất nghiêm trọng. Ở hai thành phố Niu Oóc và Phênít, trung bình cứ hai phút lại có một vụ phạm tội, mỗi ngày ít nhất cũng có một vụ giết người, v.v.. Câu hỏi mà Người đặt ra chính là câu kết luận:

“Thế là một nước văn minh?

Hay là một chỗ hôi tanh rợn người?”.

– Báo Nhân dân, số 220, từ ngày 7 đến ngày 9-9-1954.

– Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2000, t. 7, tr. 337-342.

– Báo Nhân dân, số 220, từ ngày 1 đến ngày 3-9-1954.

Tháng 9, ngày 2

Nhân dịp kỷ niệm ngày Quốc khánh nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, Chủ tịch Hồ Chí Minh ký:

– Sắc lệnh số 219/SL, thưởng Huân chương Quân công hạng nhất cho Đại tướng Võ Nguyên Giáp, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng kiêm Tổng Tư lệnh Quân đội nhân dân Việt Nam.

– Sắc lệnh số 220/SL, thưởng Huân chương Quân công hạng nhì cho các ông:

+ Văn Tiến Dũng, Thiếu tướng, Tổng Tham mưu trưởng Quân đội nhân dân Việt Nam.

+ Trần Đăng Ninh, Thiếu tướng, Chủ nhiệm Tổng cục Cung cấp.

+ Nguyễn Chánh, Thiếu tướng, Chính ủy kiêm Tư lệnh Liên khu V.

– Sắc lệnh số 220B/SL, thưởng Huân chương Độc lập và Huân chương Kháng chiến hạng nhất cho sáu đơn vị ở Nam Bộ.

– Bản chụp Sắc lệnh, lưu tại Bảo tàng Hồ Chí Minh.

Tháng 9, trước ngày 4

Đáp từ của Chủ tịch Hồ Chí Minh trong buổi lễ trình quốc thư của Đại sứ nước Cộng hòa nhân dân Trung Hoa tại Việt Nam, đăng báo Nhân dân, số 221.

Trong đáp từ của mình, Người nhấn mạnh: “Để giành lấy hòa bình, thống nhất, độc lập, dân chủ mà nhân dân Việt Nam đã kháng chiến gian khổ và anh dũng suốt 8, 9 năm qua, và đã thu được thắng lợi vẻ vang. Thắng lợi ấy đã đưa đến thắng lợi ngoại giao cho nhân dân Việt Nam ở Hội nghị Giơnevơ, tức là đã ký kết hiệp định đình chiến”.

Chủ tịch cũng nói rõ những nhiệm vụ của nhân dân Việt Nam sau khi hòa bình lập lại và tỏ ý mong muốn tiếp tục tăng cường và phát triển tình đoàn kết, hữu nghị giữa hai dân tộc Việt – Trung.

Cùng ngày, bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Những kinh nghiệm cần phải tránh trong công tác phát động quần chúng, ký bút danh C.B, đăng báo Nhân dân, số 221.

Bài báo nêu một số khuyết điểm mà các cán bộ làm công tác phát động quần chúng thường mắc phải, như dùng từ không đúng hoặc dùngnhững từ ngữ không phù hợp với trình độ nhận thức của đông đảo nông dân làm bà con khó hiểu hoặc không hiểu.

Người căn dặn: “Các cán bộ ta cẩn thận từng lời nói, từng việc làm, thật thà “ba cùng”, làm đúng chính sách để giành lấy kết quả tốt hơn trong công tác phát động quần chúng.

– Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2000, t. 7, tr. 343-344.

– Báo Nhân dân, số 221, từ ngày 4 đến ngày 6-9-1954.

Tháng 9, ngày 5

Tại huyện Đại Từ, tỉnh Thái Nguyên Chủ tịch Hồ Chí Minh nói chuyện với các cán bộ, nhân viên các cơ quan trung ương, các đơn vị bộ đội, công an và thanh niên xung phong chuẩn bị về tiếp quản Thủ đô Hà Nội.

Sau khi giải đáp một số thắc mắc như vấn đề lương bổng, công việc của mọi người sắp vào thành phố, Người đã nhắc nhở phải luôn luôn giữ gìn đạo đức và nhân cách của mình… Có thể nhiều người khi kháng chiến thì rất anh dũng, trước bom đạn địch không chịu khuất phục, nhưng khi về đến thành thị lại bị tiền bạc, gái đẹp quyến rũ, mất lập trường, sa vào tội lỗi. Cho nên bom đạn của địch không nguy hiểm bằng “đạn bọc đường”, vì “nó làm hại mình mà mình không trông thấy”. Muốn giữ vững nhân cách, cán bộ và chiến sĩ phải luôn luôn “làm gương mẫu trong mọi việc”, phải “luôn thực hành 4 chữ mà Bác thường nói. Đó là: Cần, Kiệm, Liêm, Chính”.

– Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2000, t. 7, tr. 345-347.

– Tài liệu xác minh khoa học của Bảo tàng Hồ Chí Minh, lưu tại Bảo tàng Hồ Chí Minh.

Tháng 9, ngày 7

Bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Nhân dân Việt Nam và nhân dân nước Pháp, ký bút danh C.B, đăng báo Nhân dân, số 222.

Bài báo viết: “Trong lúc nhân dân Việt Nam vui mừng ngày Quốc khánh và vui mừng hòa bình, chúng ta càng nhớ ơn nhân dân các nước bạn và nhân dân yêu chuộng hòa bình thế giới đã ủng hộ ta trong những năm tháng kháng chiến. Chúng ta càng thấm thía tình hữu nghị củanhân dân Pháp đối với nhân dân ta”. Bài báo cho biết thêm: Vì tham gia lãnh đạo cuộc đấu tranh của nhân dân Pháp chống chiến tranh xâm lược Việt Nam mà nhiều đảng viên cộng sản Pháp đã bị tù đày. Nhưng dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Pháp, cuộc đấu tranh của các tầng lớp nhân dân tiến bộ Pháp vẫn sôi nổi và diễn ra dưới nhiều hình thức, đặc biệt là trong những ngày tháng họp Hội nghị Giơnevơ.

– Báo Nhân dân, số 222, từ ngày 7 đến ngày 8-9-1954.

Tháng 9, ngày 9

Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi điện chúc mừng đến Chủ tịch Đoàn Chủ tịch Quốc hội Đamianốp và Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng nước Cộng hòanhân dân Bungari Sécvăngcốp nhân dịp kỷ niệm lần thứ 10 ngày Cộng hòa nhân dân Bungari được giải phóng.

Cùng ngày, bài viết của Người: Mỹ bị CED đánh ngang tai, ký bút danh C.B, đăng báo Nhân dân, số 223. CED là tên viết tắt của “ khối phòng thủ Châu Âu” do sáu nước Tây Âu (có Mỹ đứng đằng sau) dự định thành lập, nhưng do nhân dân Pháp đã kịch liệt phản đối, Quốc hội Pháp không thông qua. Điều đó chứng tỏ phong trào hoà bình thế giới đã giành được thắng lợi, trong đó có nhân dân Pháp.

– Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2000, t. 7, tr. 350-351.

– Báo Nhân dân, số 223, từ ngày 9 đến ngày 10-9-1954.

Tháng 9, ngày 11

Thư của Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi nhi đồng nhân dịp Tết Trung Thu, đăng báo Nhân dân, số 224.

Bức thư có đoạn: “Trung Thu này là Trung Thu hòa bình đầu tiên, sau tám chín năm kháng chiến anh dũng của nhân dân ta. Trong cuộc kháng chiến cứu nước, các cháu cũng có đóng góp một phần. Nhân dịp này, Bác gửi lời thân ái khen ngợi các cháu… Lần này Bác bận việc quá, không rảnh làm thơ gửi cho các cháu. Bác chỉ chúc các cháu vui vẻ, mạnh khỏe, ngoan ngoãn và cố gắng thi đua học hành.

Đến ngày Nam Bắc một nhà,

Các cháu xúm xít, thì ta vui lòng.

Trung Thu năm Giáp Ngọ

Bác Hồ của các cháu”

Cùng số báo trên, đăng bài viết của Người: Tổng tuyển cử ở Trung Quốc, ký bút danh C.B, nêu rõ những thắng lợi của cuộc Tổng tuyển cử ở Trung Quốc.

Cùng ngày, Chủ tịch Hồ Chí Minh chủ tọa phiên họp Hội đồng Chính phủ để nghe báo cáo về việc đình chiến, về vấn đề chuẩn bị tiếp quản Thủ đô Hà Nội và một số vấn đề khác như ngoại giao, văn hóa giáo dục…

– Báo Nhân dân, số 224, từ ngày 11 đến ngày 12-9-1954.

– Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2000, t. 7, tr. 352.

– Bản sao Biên bản Hội đồng Chính phủ, lưu tại Bảo tàng Hồ Chí Minh.

Tháng 9, ngày 12

Chủ tịch Hồ Chí Minh thăm và nói chuyện với Hội nghị tổng kết cải cách ruộng đất đợt 1 ở Thái Nguyên.

Trong bài nói, sau khi khen ngợi một số cán bộ làm tốt, Người chỉ rõ: “Phải biết phân hóa địa chủ. Giai cấp địa chủ là kẻ thù của nông dân, nhưng họ không phải là thống nhất. Nếu biết phân hóa địa chủ thì công việc sẽ dễ dàng hơn. Lúc học điểm đó thì nhiều cán bộ cho là hiểu rồi, nhưng lúc làm thì sai. Có người có tư tưởng “thà tả hơn hữu”, thế là không đúng. Tả cũng tếu mà hữu cũng tếu. Phải biết nắm vững chính sách, biết dựa vào quần chúng, biết phân hóa địa chủ”.

– Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2002, t. 7, tr. 353-355.

Tháng 9, ngày 13

Bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Một cuộc trưng bày nông nghiệp to nhất thế giới, ký bút danh C.B, đăng báo Nhân dân, số 225, giới thiệu về cuộc triển lãm nông nghiệp của 16 nước cộng hòa thuộc Liên Xô, khẳng định những tiến bộ không ngừng, những thành tựu to lớn củanông nghiệp Liên Xô trong 25 năm theo chủ nghĩa xã hội. Nó chứng tỏ sự đoàn kết giữa công, nông và lao động trí óc; sự lãnh đạo sáng suốt của Đảng, và đặc biệt “tỏ rõ đời sống sung sướng của nhân dân Liên Xô”. Tác giả tin tưởng rằng với sự cố gắng của toàn dân thì “hạnh phúc của nhân dân Liên Xô ngày nay sẽ là hạnh phúc của nhân dân ta ngày sau”.

– Báo Nhân dân, số 225, từ ngày 13 đến ngày 14-9-1954.

Tháng 9, ngày 15

Chủ tịch Hồ Chí Minh thăm nơi ở và làm việc của cán bộ cao cấp Bộ Tổng tham mưu đóng tại Đại Từ, Thái Nguyên. Người trao đổi với cáccán bộ cao cấp một số công việc phải làm trước khi về tiếp quản Thủ đô và nhiệm vụ của quân đội khi vào tiếp quản Thủ đô.

Cùng ngày, bài viết của Người: Dù đui què mẻ sứt vẫn cứ anh hùng, ký bút danh C.B, đăng trên báo Nhân dân, số 226.

Bài báo nêu gương đồng chí Vưu Huy – chiến sĩ quân tình nguyện Trung Quốc bị thương rất nặng. Nhưng sau khi bình phục đồng chí đã xin làm việc ở Viện nuôi dạy những chiến sĩ bị tàn phế. Tác giả đã làm bốn câu thơ để ca ngợi tấm gương đó:

“Dù là đui mắt, cụt tay,

Có công mài sắt có ngày nên kim.

Anh hùng chỉ ở quyết tâm

Quyết tâm, thì khốn khổ muôn tầm cũng vượt qua”.

– Tài liệu xác minh khoa học của Bảo tàng Hồ Chí Minh, lưu tại Bảo tàng Hồ Chí Minh.

– Báo Nhân dân, số 226, từ ngày 15 đến ngày 16-9-1954.

Tháng 9, ngày 17

Bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Báo chí tư sản bình luận phụ nữ Liên Xô, ký bút danh C.B, đăng trên báo Nhân dân, số 227.

Tác giả trích dẫn báo chí tư sản đã ca ngợi đời sống của chị em phụ nữ Liên Xô. Qua đó tác giả khẳng định rằng tài năng, đạo đức và cuộc sống ngày càng sung sướng của chị em phụ nữ Liên Xô sẽ là kiểu mẫu vẻ vang cho chị em phụ nữ Việt Nam noi theo.

–  Báo Nhân dân, số 227, từ ngày 17 đến ngày 18-9-1954.

Tháng 9, ngày 18

Từ Đại Từ, Thái Nguyên, Chủ tịch Hồ Chí Minh đến thăm đơn vị bộ đội Việt Nam tình nguyện chiến đấu ở Lào đóng tại xã Chân Mộng, huyện Phù Ninh, Phú Thọ. Nói chuyện với cán bộ chiến sĩ, Người căn dặn một số điểm phải làm để thực hiện “nghĩa vụ quốc tế” của Đảng.

Chiều, Người đến đền Hùng và nghỉ qua đêm tại đền Giếng.

– Tài liệu xác minh khoa học của Bảo tàng Hồ Chí Minh, lưu tại Bảo tàng Hồ Chí Minh.

Tháng 9, ngày 19

Từ đền Giếng, Chủ tịch Hồ Chí Minh thăm đền Hạ, đền Trung, đền Thượng, rồi lại trở về đền Giếng. Tại đây, Người nói chuyện với cán bộ, chiến sĩ Đại đoàn quân tiên phong trên đường về tiếp quản Thủ đô. Người nói: “Bác cháu ta gặp nhau ở đây trong tình cờ nhưng lại rất có ý nghĩa. Ngày xưa các vua Hùng đã có công dựng nước, ngày nay Bác cháu ta phải cùng nhau giữ lấy nước…

Trải qua bao thời đại đấu tranh, ông cha ta mới giữ được Thủ đô, tám chín năm nay, do quân ta kiên quyết kháng chiến nên mới có thắng lợi trở về Hà Nội. Vì thế các chú được Trung ương và Chính phủ giao cho nhiệm vụ tiếp quản Thủ đô là được nhận một vinh dự lớn…”.

Cùng ngày, bài viết của Người: Báo chí tư sản Pháp bình luận tên Ngô Đình Diệm, ký bút danh C.B, đăng trên báo Nhân dân, số 228.

Tác giả trích dẫn báo Le Monde (Thế giới – Pháp), số ra ngày 3-7-1954, nhận định về Ngô Đình Diệm như sau: “Người Pháp mong chấm dứt chiến tranh, nhưng Diệm không muốn”, “ Diệm chủ trương chiến tranh mà cả nước mong muốn hoà bình. Vì vậy Diệm ngày càng trơ trọi một mình”

– Tài liệu xác minh khoa học của Bảo tàng Hồ Chí Minh, lưu tại Bảo tàng Hồ Chí Minh.

– Hoàng Quốc Việt: Con đường theo Bác, Nxb. Thanh niên, Hà Nội, 1990, tr. 332.

– Báo Nhân dân, số 228, từ ngày 19 đến ngày 20-9-1954.

Tháng 9, ngày 20

Chủ tịch Hồ Chí Minh thăm Hội nghị tổng kết thực hiện thí điểm cải cách ruộng đất ở Thái Nguyên. Người đến thăm nông dân xã Hùng Sơn, huyện Đại Từ, Thái Nguyên là nơi được chọn làm thí điểm. Người căn dặn cán bộ địa phương phải kịp thời rút kinh nghiệm để thực hiện chủ trương cải cách ruộng đất của Chính phủ.

Cùng ngày, Chủ tịch Hồ Chí Minh tiếp Đoàn đại biểu cán bộ miền Nam tập kết đến thăm Người.

– Tài liệu xác minh khoa học của Bảo tàng Hồ Chí Minh, lưu tại Bảo tàng Hồ Chí Minh.

Tháng 9, ngày 21

Thư của Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi bộ đội, cán bộ và gia đình cán bộ miền Nam ra tập kết, đăng báo Nhân dân, số 229.

Trong thư, Người khẳng định: “Nam Bắc vẫn là một nhà… Đến ngày hòa bình đã được củng cố, thống nhất được thực hiện, độc lập, dân chủ đã hoàn thành, đồng bào sẽ vui vẻ trở về quê cũ. Lúc đó rất có thể tôi sẽ cùng đồng bào vào thăm miền Nam yêu quý của chúng ta”.

– Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2000, t. 7, tr. 356.

– Hồ Chí Minh với cuộc kháng chiến cứu nước của nhân dân miền Nam, Nxb. Giải phóng, 1969, tr. 15.

Tháng 9, ngày 23

Bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Quốc hội của nhân dân Trung Hoa, ký bút danh C.B, đăng trên báo Nhân dân, số 230.

Bài báo nêu lên nội dung phiên họp đầu tiên của Quốc hội Trung Hoa là thông qua Hiến pháp. Bản Hiến pháp này định rõ những pháp luật căn bản, những quyền lợi và nghĩa vụ của công dân Trung Hoa. Kết luận, tác giả khẳng định “Cuộc họp Quốc hội đầu tiên của Trung Hoa là một thắng lợi to lớn của chủ nghĩa dân chủ mới,… đối với nhân dân ta, nó có ảnh hưởng rất lớn. Vì vậy, nhân dân Việt Nam nhiệt liệt chúc mừng Quốc hội Trung Hoa hoàn toàn thành công”.

–  Báo Nhân dân, số 230, ngày 23-9-1954.

Tháng 9, ngày 25

Bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Các lãnh tụ Trung Quốc, ký bút danh C.B, đăng trên báo Nhân dân, số 231.

Bài báo trích dẫn báo chí của tư sản Mỹ Hãng thông tấn U.P đã đưa tin và bình luận về đức tính của các lãnh tụ Trung Quốc là trong sạch, khôn khéo, thông minh. Đối với Việt Nam “cần, kiệm, liêm, chính là đức tính của những người cách mạng Việt Nam phải thực hiện được”.

– Báo Nhân dân, số 231, từ ngày 25 đến ngày 26-9-1954.

Tháng 9, ngày 27

Bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Cái gậy và con gà, ký bút danh C.B, đăng báo Nhân dân, số 232.

– Bài báo kể hai câu chuyện về lòng nhân đạo của nhân dân ta với người lính Pháp bị thương và sự quý trọng tài sản của dân, dù là rất nhỏ ở người chiến sĩ quân đội Việt Nam. Bài báo dẫn lại lời nhận xét của những người Pháp đã chứng kiến các sự kiện đó và khẳng định: “Mỗi người Việt Nam yêu nước đều có thể là người tuyên truyền làm cho thế giới kính trọng dân tộc ta”.

– Báo Nhân dân, số 232, từ ngày 27 đến ngày 28-9-1954.

Tháng 9, ngày 28

Chủ tịch Hồ Chí Minh ký Sắc lệnh số 217/SL, thăng cấp Thiếu tướng cho Đại tá Vương Thừa Vũ, Đại đoàn trưởng Đại đoàn 308.

– Bản chụp Sắc lệnh, lưu tại Bảo tàng Hồ Chí Minh.

Tháng 9, ngày 29

Bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Tội ác của bọn Ngô Đình Diệm, ký bút danh C.B, đăng báo Nhân dân,
số 233.

Bài báo tố cáo chính quyền Ngô Đình Diệm đã lừa bịp và cưỡng ép đồng bào theo đạo Thiên Chúa từ miền Bắc di cư vào Nam, khiến cuộc sống của họ phiêu bạt và việc chúng đàn áp các cuộc biểu tình làm nhiều người chết và bị thương. Đó là tội ác đối với đồng bào và dân tộc.

– Báo Nhân dân, số 233, từ ngày 29 đến ngày 30-9-1954.

Tháng 9, ngày 30

Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi điện chúc mừng tới Chủ tịch Mao Trạch Đông và Phó Chủ tịch Chu Đức, nhân dịp các ông vừa được bầu làm Chủ tịch và Phó Chủ tịch nước Cộng hòa nhân dân Trung Hoa.

– Những lời kêu gọi của Hồ Chủ tịch, Nxb. Sự thật, Hà Nội, 1956, t. 3, tr. 38.

Nguồn: dangcongsan.vn
Vkyno (st)