Tháng 6, ngày 1

Nhân dịp ngày Quốc tế thiếu nhi (1-6), Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi thư cho nhi đồng toàn quốc: “Chúc các cháu ngoan ngoãn, mạnh khỏe, vui vẻ, tiến bộ”. Người thay mặt nhi đồng Việt Nam “gửi các cháu nhi đồng các nước bạn và thế giới nhiều cái hôn”.

Cùng ngày, bài viết của Người: Ưu điểm và khuyết điểm trong phát động quần chúng giảm tô đợt 4, ký bút danh C.B, đăng báo Nhân dân,số 190. Người khẳng định cán bộ ta trong đợt bốn phát động quần chúng giảm tô, tiến bộ nhiều, nhưng vẫn còn mắc những khuyết điểm nặng như: Sợ khổ, ngại khó, tự mãn, lập trường không vững, lãnh đạo thiếu sót. Cuối cùng, Người mong toàn thể cán bộ “thi đua sửa chữa, để tiến bộ hơn nữa và để làm trọn nhiệm vụ một cách vẻ vang”.

– Báo Nhân dân, số 190, từ ngày 1 đến ngày 3-6-1954.

Tháng 6, ngày 2

Bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Trời đất Việt không dung giặc Pháp, ký bút danh Đ.X, đăng báo Cứu quốc, số 2610.

Bài báo cho biết: Thực dân Pháp huyênh hoang, thách thức với ta ở Điện Biên Phủ, chúng tuyên bố: “Việt Minh sẽ bị đánh tan ở Điện Biên Phủ”.

Nhưng những chiến thắng liên tiếp của quân và dân ta ở Điện Biên Phủ đã làm cho giặc Pháp hốt hoảng, lúng túng và lo sợ.

Tinh thần binh sĩ Pháp lo lắng, bạc nhược trước những thất bại ngày một lớn trên chiến trường.

Đất Việt đã không dung giặc Pháp!

– Báo Cứu quốc, số 2610, ngày 2-6-1954.

Tháng 6, ngày 4

Bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Quan binh Pháp không thương thương binh Pháp, ký bút danh Đ.X, đăng báo Cứu quốc, số 2611.

Bài báo tố cáo sự nhẫn tâm của bọn chỉ huy Pháp đối với thương binh Pháp trong trận Điện Biên Phủ. Tác giả dẫn tin của Hãng U.P. về “lòng thương” của sĩ quan Pháp với binh lính Pháp: khi vào trận thì chúng kêu gọi quân lính xông lên, tử thủ; khi chúng bị thất bại (ở Điện Biên Phủ) thì chính tướng Đờ Cát lại ra lệnh cho súng lớn bắn vào hầm để thương binh bên cạnh Sở Chỉ huy Pháp.

Cùng ngày, báo Nhân dân, số 191, đăng bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Bắt rễ xâu chuỗi, ký bút danh C.B.

Bài báo chỉ rõ việc đi sâu đi sát quần chúng, “bắt rễ xâu chuỗi” là công việc quan trọng trong phát động quần chúng. Muốn có rễ, chuỗi tốt thì cán bộ phải dựa vào nhân dân, đi sát thực tế. Có như vậy việc phát động quần chúng mới thành công.

– Báo Cứu quốc, số 2611, ngày 4-6-1954.

– Báo Nhân dân, số 191, từ ngày 4 đến ngày 6-6-1954.

Tháng 6, ngày 7

Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi hai bức thư, một bức viết với lời lẽ trân trọng, một bức viết với lời lẽ thăm hỏi thân tình, chia buồn về việc mẹ Giáo sư Bộ trưởng Hoàng Minh Giám vừa qua đời.

Cùng ngày, bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Từ Biên giới đến Điện Biên Phủ, ký bút danh Đ.X, đăng báo Cứu quốc, số 2613.

Bài báo đánh giá cao những thắng lợi của quân đội ta từ chiến thắng Biên giới (10-1950) đến chiến thắng Điện Biên Phủ (5-1954). Trận Biên giới đã làm cho cả nước Pháp xôn xao, còn trận Điện Biên Phủ đã làm cho cả thế giới xôn xao.

Những thắng lợi của ta đã làm cho binh lính Pháp chán nản, hoang mang, nội bộ Pháp – Mỹ lục đục, tướng Nava bị cách chức.

Bài báo cũng lưu ý chúng ta không được chủ quan khinh địch, tiếp tục vượt qua những khó khăn mới, nhiều Điện Biên Phủ mới đang chờ đợi chúng ta.

Trong ngày, báo Nhân dân, số 192, đăng bài Đoàn thanh niên xung phong, ký bút danh C.B. Bài báo nêu lên thành tích mà đoàn thanh niên xung phong mặc dù vừa mới xây dựng đã có được là do “họ được lựa chọn cẩn thận và giáo dục chu đáo, lại được Đảng chăm sóc” và nhắc nhở thanh niên ngày nay sẵn có chí khí vững chắc và một tương lai vẻ vang, nên mọi người đều phải cố gắng sửa chữa khuyết điểm, phát huy ưu điểm, trau dồi đạo đức cách mạng, học tập và công tác, để trở thành cán bộ kiểu mẫu mai sau.

– Thư lưu trữ tại gia đình GS. Hoàng Minh Giám.

– Báo Cứu quốc, số 2613, ngày 7-6-1954.

– Báo Nhân dân, số 192, từ ngày 7 đến ngày 9-6-1954.

Tháng 6, ngày 9

Bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Hà Nội, một thành phố bị bao vây, ký bút danh Đ.X, đăng báo Cứu quốc, số 2615.

Bài báo trích đăng tin từ một tờ báo tư sản Pháp viết về Hà Nội. Tác giả bài báo đó cho rằng Hà Nội là một thành phố bị bao vây, một cuộc bao vây nguy hiểm vì đại đa số dân Hà Nội có cảm tình với Chính phủ Việt Minh. Những người đẩy xích lô, những cô gái nhảy, những thanh niên học sinh đều có thể là tai mắt hoặc chiến sĩ bí mật của Việt Minh. Bài viết kết luận: Điều đấy chứng tỏ tinh thần của địch rất hoang mang.

– Báo Cứu quốc, số 2615, ngày 9-6-1954.

Tháng 6, ngày 10

Bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Ý kiến của người Mỹ, ký bút danh C.B, đăng báo Nhân dân, số 193.

Bài báo trích một số ý kiến của phái đoàn Quốc hội Mỹ đi điều tra tình hình châu Á. Họ cho rằng: Đế quốc Mỹ là tội nhân gây chiến tranh, phá hoại hòa bình, là kẻ ủng hộ những chính phủ độc tài ở châu Á bị nhân dân khinh rẻ, còn đại đa số nhân dân Việt Nam đều ủng hộ Chính phủ Hồ Chí Minh.

– Báo Nhân dân, số 193, từ ngày 10 đến ngày 12-6-1954.

Tháng 6, ngày 11

Bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Thương hại trẻ con Mỹ, ký bút danh Đ.X, đăng báo Cứu quốc, số 2616.

Bài viết nêu lên tình cảnh trẻ em ở Mỹ: không đủ trường học, phải đi làm thuê để kiếm sống, v.v.. Trong khi đó, Chính phủ Mỹ tiêu hàng tỷ đôla cho chiến tranh.

– Báo Cứu quốc, số 2616, ngày 11-6-1954.

Tháng 6, ngày 13

Bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Chớ kiêu ngạo, phải khiêm tốn, ký bút danh C.B, đăng báo Nhân dân, số 194, chỉ rõ bệnh cá nhân chủ nghĩa đẻ ra bệnh kiêu ngạo mà kết quả của nó là làm cho cán bộ thoái bộ, xuống dốc rồi đi đến bất mãn, hủ hóa. Do đó, “chúng ta phải tuyệt đối chống bệnh kiêu ngạo, phải luôn luôn khiêm tốn”. Muốn vậy, theo Người, mọi công tác phải dựa hẳn vào quần chúng, hoan nghênh quần chúng đôn đốc và kiểm tra, đoàn thể phải giữ vững dân chủ tập trung, tập thể lãnh đạo, mở rộng tự phê bình và phê bình, nhất là phê bình từ dưới lên trên.

“Khiêm tốn là một đạo đức mà mọi người cách mạng phải luôn luôn trau dồi”.

– Báo Nhân dân, số 194, từ ngày 13 đến ngày 15-6-1954.

Tháng 6, ngày 14

Bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: “Nguy hiểm” và “đáng buồn”, ký bút danh Đ.X, đăng báo Cứu quốc, số 2618.

Bài báo viết về sự phát triển nhanh chóng của nền kinh tế của nước Nga sau Chiến tranh thế giới thứ hai. Đó chính là điều nguy hiểm và đáng buồn đối với đế quốc Mỹ.

Cùng ngày, bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Chính phủ Lanien đổ rồi, ký bút danh C.B, đăng báo Nhân dân, số 195.

Bài báo nêu lên nguyên nhân sụp đổ của Chính phủ Pháp Lanien: theo đuổi cuộc chiến tranh xâm lược hao người tốn của ở Việt Nam; đẩyđời sống nhân dân Pháp đến chỗ khốn cùng.

– Báo Cứu quốc, số 2618, ngày 14-6-1954.

–  Báo Nhân dân, số 195, từ ngày 16 đến ngày 18-6-1954.

Tháng 6, ngày 16

Bài thơ của Chủ tịch Hồ Chí Minh: “Nava” chinh phụ ngâm, ký bút danh Đ.X, đăng báo Cứu quốc, số 2620.

Với 20 câu thơ mang tính châm biếm, phỏng theo tác phẩm Chinh phụ ngâm, tác giả mô tả tình cảm tướng Pháp Nava khi bị Chính phủ Pháp cách chức, đuổi về nước.

– Báo Cứu quốc, số 2620, ngày 16-6-1954.

Tháng 6, ngày 18

Bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Đồng bằng anh dũng, ký bút danh Đ.X, đăng báo Cứu quốc, số 2621. Bài báo ca ngợi tinh thần dũng cảm của nhân dân vùng đồng bằng suốt tám năm trường đoàn kết chặt chẽ, chiến đấu không ngừng, vượt qua nhiều gian khổ và lập được nhiều chiến công.

– Báo Cứu quốc, số 2621, ngày 18-6-1954.

Tháng 6, ngày 19

Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi điện cho ông Sơn Ngọc Minh, Chủ tịch Chính phủ kháng chiến Khơme ¹⁾ chúc mừng ngày Độc lập của nước Khơme tự do. Bức điện có đoạn:

“Thắng lợi của nhân dân Khơme cũng là những thắng lợi chung của nhân dân Việt Nam, của khối liên minh nhân dân Khơme – Việt Nam – Pathét Lào đoàn kết chiến đấu, để tranh lại tự do độc lập của ba dân tộc anh em…”.

Cùng ngày, bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: So sánh, ký bút danh C.B, đăng báo Nhân dân, số 196.

Bài viết dẫn một loạt số liệu chi, thu của các nước Mỹ, Anh, Pháp, Liên Xô về quân sự, giáo dục, xã hội để so sánh và rút ra kết luận: Liên Xô trọng giáo dục, chăm lo đời sống của nhân dân, mong muốn hòa bình. Còn Mỹ, Anh, Pháp lo tăng cường binh bị, âm mưu gây chiến, bóp chết văn hóa, giáo dục và xem nhẹ đời sống của nhân dân.

– Báo Nhân dân, số 196, từ ngày 19 đến ngày 21-6-1954.

Tháng 6, ngày 20

Bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Chữ Đại thêm một chấm, ký bút danh Đ.X, đăng báo Cứu quốc, số 2623.

Bài báo nêu kinh nghiệm đấu tranh chống Việt gian rất độc đáo của các cụ phụ lão, địch tuy biết nhưng không làm gì được: Nhân dịp Pháp và ngụy quân bù nhìn bắt dân phải mang khẩu hiệu, biểu ngữ đi biểu tình ủng hộ Bảo Đại! Các cụ cũng viết khẩu hiệu bằng chữ cho “Bảo Đại vạn tuế” nhưng thêm một chấm về phía tay phải trên chữ  Đại, thành ra “Bảo khuyển vạn tuế!”.

Cùng ngày, được tin bà Tôn Nữ Thị Cung, vợ Bác sĩ Đặng Văn Ngữ mất, Người đã gửi thư riêng tới Bác sĩ Ngữ bấy giờ đang tập huấn ở Tuyên Quang. Bức thư viết:

“Gửi Bác sĩ Ngữ,

Vừa được tin thím Ngữ mất, Bác thân ái gửi chú lời chia buồn thành khẩn.

Ở lớp huấn luyện năm ngoái, Bác thấy thím Ngữ chăm chỉ, thành thật và tiến bộ. Về sau Bác thường hỏi thăm thì nghe nói thím Ngữ công tác rất hăng hái, hay giúp anh chị em và cũng khá mạnh khỏe. Bác mừng rằng thím Ngữ sẽ thành một cán bộ đắc lực.

Bỗng nghe tin thím Ngữ mất, Bác cảm thấy buồn. Nhưng sinh tử là lẽ thường của Tạo hóa, Bác khuyên chú chớ quá buồn rầu, lấy công tác mà khuây khỏa.

Về việc cháu bé, Bác đã dặn chú Bảy: có dịp thì sắp xếp cho cháu đi học cùng các anh nó; chú không phải lo.

Chúc chú mạnh khỏe.

Chào thân ái

20-6-1954

Hồ Chí Minh”

Trong ngày, Chủ tịch Hồ Chí Minh ký:

– Quyết định số 209-QĐ, ân giảm tội tử hình xuống tù chung thân cho một phạm nhân.

– Sắc lệnh số 210/SL, quy định việc thưởng Bảng Vàng danh dự và Bảng Gia đình vẻ vang cho bộ đội địa phương.

– Báo Cứu quốc, số 2623, ngày 26-6-1954.

– Bút tích bức thư, lưu tại Bảo tàng Hồ Chí Minh.

– Báo Nhân dân chủ nhật, số 20, ngày 13-5-1990.

– Bản chụp Quyết định và Sắc lệnh, lưu tại Bảo tàng Hồ Chí Minh.

Tháng 6, ngày 22

Bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Cần phải xem báo Đảng, ký bút danh C.B, đăng báo Nhân dân, số 197.

Bài báo nêu lên tầm quan trọng của báo Đảng, vì nó giúp nâng cao trình độ chính trị và năng suất công tác của cán bộ. Nếu không xem báo Đảng, nghiên cứu báo Đảng thì không thể làm công tác tuyên truyền, tổ chức và lãnh đạo quần chúng được.

– Báo Nhân dân, số 197, từ ngày 22 đến ngày 24-6-1954.

Tháng 6, ngày 23

Bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Bù nhìn dưới con mắt người Pháp, ký bút danh Đ.X, đăng báo Cứu quốc, số 2625, trích bình luận của báo chí tư sản Pháp về Chính phủ Bảo Đại ở Việt Nam:

Báo Thế giới, ngày 13-3-1954, viết: “Trong chế độ ươn hèn của Bảo Đại, “độc lập” chỉ là một mảnh giấy lộn”; báo Tin tức, ngày 1-6-1954, viết: “Chính phủ Bảo Đại chỉ là một chính phủ bù nhìn”…

– Báo Cứu quốc, số 2625, ngày 23-6-1954.

Tháng 6, ngày 25

Bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Kinh nghiệm phát động quần chúng giảm tô, ký bút danh C.B, đăng báo Nhân dân, số 198. Bài báo phê phán một số cán bộ ở một vài địa phương do không nắm vững chính sách, nên để xảy ra việc dùng nhục hình trong việc thực hiện giảm tô, có nơi xem nhẹ việc chỉnh đốn Đảng, đã ảnh hưởng không tốt đến công việc. Tác giả nhắc nhở “Tất cả cán bộ phải nghiên cứu kỹ và thi hành đúng chính sách và chỉ thị của Đảng và Chính phủ, phải ra sức sửa chữa và tránh những sai lầm trên, để đưa cuộc vận động quần chúng đến thành công hoàn toàn”.

– Báo Nhân dân, số 198, từ ngày 25 đến ngày 27- 6- 1954.

Tháng 6, ngày 26

Bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Một đoạn lịch sử Pháp, ký bút danh Đ.X, đăng báo Cứu quốc, số 2627.

Bài báo viết về tinh thần chiến đấu anh dũng của nhân dân Pháp chống quân xâm lược Anh hồi cuối thế kỷ XV.

– Báo Cứu quốc, số 2627, ngày 26-6-1954.

Tháng 6, ngày 28

Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi thư khen ngợi cán bộ, chiến sĩ Liên khu V và thưởng cho tiểu đoàn X, vừa đánh thắng ở An Khê, Huân chương Kháng chiến hạng nhất. Người căn dặn toàn thể chiến sĩ và cán bộ cần phải cố gắng: “nắm vững tình hình địch, thi đua giết giặc lập công, ra sức dân vận, ngụy vận” và “Chớ nên vì thắng mà kiêu, chủ quan khinh địch” để giành nhiều thành tích to lớn hơn.

Cùng ngày, bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Nước Goatêmala anh dũng, ký bút danh C.B, đăng báo Nhân dân, số 199.

Bài viết ca ngợi tinh thần dũng cảm của nhân dân nước Goatêmala, tuy là một nước nhỏ nhưng đã dám chống lại đế quốc Mỹ cùng chính phủ và quân đội bù nhìn của chúng.

– Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2000, t. 7, tr. 300.

– Báo Nhân dân, số 199, từ ngày 28 đến ngày 30-6-1954.

Tháng 6, ngày 30

Bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Chuyện con Tấm con Cám, ký bút danh Đ.X, đăng báo Cứu quốc, số 2630.

Dựa vào chuyện Tấm Cám, Người nói về phong trào phát động quần chúng ở nông thôn: nhiều cán bộ chịu khó, chịu khổ đi sâu, đi sát quần chúng, vừa giáo dục, bồi dưỡng, vừa dẫn dắt, giúp đỡ và động viên nhiều quần chúng lạc hậu đã trở thành những quần chúng tốt.

– Báo Cứu quốc, số 2630, ngày 30-6-1954.

Nguồn: dangcongsan.vn
Vkyno (st)