Về bức tranh khắc “Pháp Lan Tây dừ Lưu Nghĩa đại chiến hình đồ” (Cuộc đại chiến giữa quân Pháp và quân của Lưu Vĩnh Phúc)

QĐND – Tạp chí “Những tư liệu lớn có minh họa về Đông Dương của lịch sử một thế kỷ 1843-1944” do Nhà sách Pa -ri xuất bản tháng 10-1995, trang 68-69 có đăng bài viết vào ngày 29-2-1884 kèm một bức tranh quân Pháp đánh thành Sơn Tây (Việt Nam) và một tranh khắc Trung Quốc có nhan đề “Pháp Lan Tây dừ Lưu Nghĩa đại chiến hình đồ” (chiến hình đồ sao bạch bằng vẽ lại, khắc lại) … không đề tác gió, ngày tháng, năm sáng tác.

Bức tranh khắc “Pháp Lan Tây dừ Lưu Nghĩa (Lưu Vĩnh Phúc) đại chiến hình đồ”.

Theo sách “Những tư liệu lớn có minh họa…”, đây là tranh được tờ “Thời báo” (Pháp) có xuất xứ từ Trung Quốc công bố, được phổ biến trong nhiều thành phố ở Trung Quốc khi Sơn Tây thất thủ. Tranh miêu tả quân Pháp với các chiến hạm “đông vô kể” và được sự giúp đỡ của bộ binh, kỵ binh Nhật Bản tấn công Sơn Tây, bấy giờ do Lưu Vĩnh Phúc, Tướng quân Cờ Đen canh giữ, đã đánh lui quân Pháp… Tờ “Thời báo” bình luận có thể đây là “một khoa trương” của quân Cờ Đen chăng?

Lịch sử chiếm đóng Bắc Kỳ qua tài liệu Pháp cho biết: “Ngày 17-12-1883 cờ ba sắc xanh, trắng, đỏ của Pháp đã bay trên thành Sơn Tây sau 3 ngày ác chiến với quân Cờ Đen. Phía Pháp có 320 người bị loại khỏi vòng chiến đấu gồm 80 người chết, 240 người bị thương”. Bài báo không đề cập gì tới sự tham gia của quân Nhật giúp quân Pháp đánh quân Cờ Đen.

Chiến dịch Bắc Kỳ, quân Pháp chiếm Sơn Tây. (tranh vẽ)