Chủ nhật, 22/03/2009, 01:22 (GMT+7)

Cách đây 63 năm, ngày 22-3-1946, Hội đồng Chính phủ họp, Chủ tịch Hồ Chí Minh báo cáo về việc xác lập mối liên hệ giữa Chính phủ và Ban Thường trực Quốc hội, chuẩn bị kỷ niệm ngày mất của nhà yêu nước Phan Chu Trinh (24-3) và nghe báo cáo về cuộc duyệt binh chung Việt-Pháp, những địa điểm Pháp sẽ đóng quân và về tình hình tài chính.

Buổi tối cùng ngày, Bác cùng với tướng Leclerc, người đứng đầu các lực lượng vũ trang Pháp ở Đông Dương, và đại diện các nước Mỹ, Anh tham dự bữa tiệc chia tay của Lư Hán trước khi rút về nước. Như thế cũng có nghĩa là cáo chung âm mưu “Hoa quân nhập Việt”.

Về việc này, nhà nghiên cứu King Chen (Đài Loan, Trung Quốc) đánh giá: “Trong thời kỳ khó khăn nhất này của cách mạng Việt Nam, cụ Hồ Chí Minh đã xử sự linh hoạt, khéo léo, biết vận dụng những mâu thuẫn của kẻ thù. Cuối cùng, quân đội của Quốc dân đảng Trung Hoa đã phải rút khỏi Việt Nam. Các lực lượng Việt Quốc và Việt Nam Đồng minh hội cũng đã bị thanh toán. Vấn đề duy nhất còn lại chỉ là tập trung vào việc chống Pháp mà thôi”.

Ngày 22-3-1950, từ chiến khu, Bác viết bài “Nước Việt Nam đấu tranh cho nền độc lập của mình” (bằng tiếng Pháp), ký bút danh là DIN, gửi cho tạp chí “Vì một nền hòa bình lâu dài, vì một nền dân chủ nhân dân” – cơ quan ngôn luận của Cục Thông tin Quốc tế Cộng sản. Bài viết giới thiệu tổng quát lịch sử cách mạng Việt Nam để khẳng định “Việt Nam sẽ thắng lợi: Để giành lại nền độc lập dân tộc và sự thống nhất đất nước của mình, nhân dân Việt Nam sẵn sàng đấu tranh 10 năm, 15 năm, 30 năm hoặc lâu hơn nữa, nếu cần thiết!”.

Giữa tháng 3-1954, khi Chiến dịch Điện Biên Phủ mở màn, nhà báo Úc Wilfrred Burchett đã đến chiến khu Việt Bắc và được gặp Chủ tịch Hồ Chí Minh. Trong hồi ức của mình, nhà báo Úc đã thuật lại câu chuyện Bác Hồ đặt ngửa chiếc mũ trên bàn, đưa những ngón tay gầy guộc theo vành chiếc mũ và nói: “Tình hình thế này: Đây là những ngọn núi mà lực lượng chúng tôi đang chiếm giữ. Dưới kia là thung lũng Điện Biên Phủ. Đó là nơi đóng quân của người Pháp với những đội quân thiện nghệ nhất mà họ có tại Đông Dương. Và họ sẽ không bao giờ rút ra được”. “Vậy đây chính là Stalingrad ở Đông Dương?” (Burchett hỏi). Bác trả lời: “Căn cứ vào điều kiện ở đây thì đúng như vậy. Nói khiêm tốn thì đó là một điều gì đó giống như thế”.

W.Burchett sau này nhiều lần đến Việt Nam đưa tin về cuộc đấu tranh của nhân dân Việt Nam, nhưng vẫn giữ nguyên ấn tượng ban đầu: “Cảm giác đầu tiên của tôi là sự thân mật, ấm áp và giản dị. Hồ Chủ tịch có khả năng khiến người ta thấy nhẹ nhõm ngay từ khoảnh khắc đầu tiên và trình bày những vấn đề phức tạp nhất chỉ trong vài từ và cử chỉ rõ ràng. Trong những cuộc gặp gỡ tiếp theo với nhân cách vĩ đại này, sự ấm áp, giản dị, cách thể hiện rõ ràng xuất phát từ trí tuệ mẫn tiệp và sự thấu hiểu trọn vẹn chủ đề khiến ta có ấn tượng vô cùng sâu sắc”.

D.T.Q và nhóm cộng sự
sggp.org.vn

Thứ bảy, 21/03/2009, 04:25 (GMT+7)

Ngày này cách đây 84 năm, ngày 21-3-1925, Nguyễn Ái Quốc viết bài “Nông dân Trung Quốc”. Đây là một chủ đề được nhà cách mạng Việt Nam rất quan tâm vì nó liên quan đến một lực lượng khổng lồ của nước Trung Hoa rộng lớn, song cũng là một vấn đề sát sườn với mục tiêu vận động cách mạng ở Việt Nam.

Ngày 21-3-1947, trong “Thư cảm ơn đồng bào”, Chủ tịch Hồ Chí Minh viết: “Khắp mọi nơi, các đoàn thể, các bộ đội, các hội tôn giáo, các cháu thiếu nhi có gửi thư hứa với tôi rằng: kiên quyết ủng hộ trường kỳ kháng chiến, ra sức thực hành tăng gia sản xuất, hết lòng giúp đỡ đồng bào tản cư, cố gắng phát triển bình dân học vụ. Tôi thay mặt Chính phủ cảm ơn đồng bào và trịnh trọng hứa với đồng bào rằng Chính phủ quyết làm tròn nhiệm vụ kháng chiến cứu quốc, quyết không phụ lòng trông cậy của quốc dân và quyết tranh lấy quyền thống nhất và độc lập cho Tổ quốc”.

Nhằm tăng cường cho Mặt trận Nam bộ, Chủ tịch Hồ Chí Minh ký các sắc lệnh bổ nhiệm Trung tướng Nguyễn Bình giữ chức Tư lệnh, ông Trần Văn Trà giữ chức Phó Tư lệnh và ông Phạm Ngọc Thuần làm Chính trị ủy viên Bộ Tư lệnh Nam bộ.

Tháng 3-1953, tại Việt Bắc, trong hội nghị cán bộ phụ nữ về vấn đề phát động quần chúng nông dân, trong nhiều vấn đề được trình bày, Bác nêu rõ thái độ đối với giai cấp địa chủ: “Phải hiểu chế độ phong kiến cũng là một bước tiến tất nhiên của xã hội. Xã hội từ chỗ ăn lông ở lỗ, tiến đến xã hội nô lệ, tiến đến xã hội phong kiến, tiến đến xã hội tư bản, rồi tiến đến xã hội chủ nghĩa. Nếu là địa chủ cũng không có gì đáng xấu hổ. Đáng xấu hổ là khi nhân dân đã tiến bộ, xã hội đã tiến bộ mà mình cứ khư khư giữ lấy tư tưởng địa chủ, chỉ biết lợi ích riêng của mình, không biết đến quyền lợi dân tộc, quyền lợi xã hội. Ăng ghen dù là con nhà tư bản, ông đã trở nên một người thầy dạy chủ nghĩa cộng sản cho chúng ta… Ở nước ta, có vài đồng chí xuất thân là địa chủ nhưng họ tự nguyện hiến hết ruộng đất để chia cho nông dân; như thế thì không có gì đáng xấu hổ. Dù mọc ở bùn thối lên nhưng hoa sen vẫn thơm đẹp. Địa chủ mà thật thà tiến bộ thì cũng như hoa sen vậy”.

Ngày 21-3-1962, cũng trong một phiên họp của Bộ Chính trị bàn về công tác chuẩn bị cho Hội nghị Trung ương về công nghiệp, Bác phát biểu: “Phần nói nông nghiệp còn nhẹ quá. Công nghiệp nặng phải có, những 8 năm thiếu gang thép ta vẫn xoay xở được, còn mất mùa một năm thì chúng ta méo mặt, mất mùa thò gang thép cũng không làm được”. Bác cũng phê bình: “Ta có họp, có nghị, có quyết rồi nên giao cho ai thì phải giao trách nhiệm rõ ràng. Ai làm được thì khen, thấy ai làm sai mà không có thái độ (sửa chữa) rõ ràng, làm không được thì cách chức ngay (tỉnh Thái Bình được thưởng hơn 700 huân chương, huy chương mà ngược lại không thấy phạt một ai), ý tôi là chúng ta còn nhu nhược với vấn đề này”.

D.T.Q và nhóm cộng sự
sggp.org.vn

Thứ sáu, 20/03/2009, 01:04 (GMT+7)

Cách đây 63 năm, ngày 20-3-1946, Chủ tịch Hồ Chí Minh dự cuộc họp của Hội đồng Chính phủ để theo dõi chặt chẽ việc quân đội Pháp thay quân Tưởng. Về việc xảy ra đụng độ vũ trang giữa Việt minh và Việt Nam Quốc dân đảng, Bác chỉ đạo:“Quân ủy và Bộ Quốc phòng phải lo giải quyết “miễn là dàn xếp sao cho đại sự thì thành tiểu sự, tiểu sự thì thành vô sự”. Vị Chủ tịch nước Việt Nam cũng chấp thuận đề nghị của Cao ủy Pháp D’ Argenlieu về thể thức một cuộc gặp gỡ chính thức.

Cùng ngày, trong thư cảm ơn trả lời chung các bức thư của đồng bào các tỉnh Thái Nguyên, Bắc Kạn, Lạng Sơn, Cao Bằng, Bác viết: “Tuy hiện nay tôi ở Hà Nội, xa cách với đồng bào, nhưng không bao giờ tôi quên các đồng bào… Tôi luôn nhớ đến những lúc tôi đau ốm, anh chị em săn sóc ân cần như ruột thịt. Vì vậy, người tôi tuy có xa cách nhưng lòng tôi vẫn luôn luôn gần gũi anh em. Tôi chắc rằng cái tình thân ái ấy không bao giờ phai lạt”.

Ngày 20-3-1947, dưới bút danh Tân Sinh, Bác hoàn thành cuốn sách “Đời sống mới” và giao cho Ủy ban Trung ương Vận động đời sống mới xuất bản rộng rãi. Trong lời tựa, Bác viết: “Thực hành “Đời sống mới” là một điều cần kíp cho công cuộc cứu quốc và kiến quốc… Không phải là cái gì cũ cũng bỏ hết, không phải cái gì cũng làm mới. Cái gì cũ mà xấu thì phải bỏ… Cái gì cũ mà không xấu nhưng phiền phức thì phải sửa đổi lại cho hợp lý. Cái gì cũ mà tốt thì phải phát triển thêm… Cái gì mới mà hay thì phải làm… Làm thế nào cho đời sống của dân ta: vật chất được đầy đủ hơn, tinh thần được vui mạnh hơn. Đó là mục đích của đời sống mới”.

Ngày 20-3-1951, gặp gỡ Phân đội Thanh niên Xung phong C12 đang làm nhiệm vụ tại Nà Cù, thôn Nà Tu, Cẩm Giàng, Bạch Thông, Bắc Kạn, Bác tặng 4 câu thơ mà sau này trở thành lời dạy sâu sắc đối với thanh niên: “Không có việc gì khó/ Chỉ sợ lòng không bền/ Đào núi và lấp biển/ Quyết chí ắt làm nên”.

Ngày 20-3-1961, Bác trở lại thăm Tuyên Quang, căn cứ kháng chiến xưa. Trở lại mái đình Tân Trào, nói chuyện với đồng bào, Bác chỉ rõ: “Chủ nghĩa xã hội nghĩa là tất cả mọi người các dân tộc ngày càng ấm no, con cháu chúng ta ngày càng sung sướng”. 

Chiều ngày 20-3-1967, trước phút nổ súng vào căn cứ Dốc Miếu (Gio Linh, Quảng Trị), các chiến sĩ pháo binh nhận được điện của Bác Hồ khích lệ: “Các chú đại diện cho lực lượng pháo binh miền Bắc xã hội chủ nghĩa đánh trả hành động leo thang phá hoại của pháo binh địch ở bờ Nam. Vì vậy trận đầu các chú phải đánh thắng”.Trả lời thư của Ủy ban Mêhicô đoàn kết với Việt Nam, Bác viết: “Vì độc lập của Tổ quốc chúng tôi, vì nghĩa vụ đối với các dân tộc khác trên thế giới đang đấu tranh chống đế quốc Mỹ, chúng tôi không sợ hy sinh, gian khổ, kiên quyết kháng chiến đến thắng lợi cuối cùng”.

D.T.Q và nhóm cộng sự
sggp.org.vn

Thứ năm, 19/03/2009, 02:01 (GMT+7)

Cách đây 85 năm, ngày 19-3-1924, trên Tập san “Inprekorr” của Quốc tế Cộng sản, Nguyễn Ái Quốc đăng bài “Đông Dương và Thái Bình Dương”, phân tích mưu đồ của chủ nghĩa đế quốc lôi cuốn giai cấp vô sản vào những xung đột dưới danh nghĩa lợi ích quốc gia. Vì thế theo Bác, đó là “vấn đề mà tất cả mọi người vô sản nói chung đều phải quan tâm đến”.

Bác đưa ra dự báo: “Thái Bình Dương và các nước thuộc địa xung quanh Thái Bình Dương, tương lai có thể trở thành một lò lửa của chiến tranh thế giới mới mà giai cấp vô sản sẽ phải nai lưng ra gánh… Những cuộc chiến tranh khác sẽ nổ ra vì vấn đề Thái Bình Dương nếu giai cấp vô sản không cảnh giác”.

Ngày 19-3-1950, trên đường từ Trung Quốc trở về Việt Bắc, Bác Hồ làm bài thơ chữ Hán “Cận Long Châu” (Đến gần Long Châu): “Viễn cách Long Châu tam thập lý/ Dĩ văn pháo hưởng dữ cơ thanh/ Việt Nam dân chúng chân anh dũng/ Kháng chiến tất thắng, kiến quốc tất thành” (bản dịch của Phan Văn Các: Còn cách Long Châu ba chục dặm/ Nghe tàu bay rú, pháo gầm rung/ Nhân dân nước Việt anh hùng thật/ Diệt thù dựng nước ắt thành công”.

Ngày 19-3-1951, trong thư khen ngợi quân dân Bình Trị Thiên chống càn thắng lợi, Bác căn dặn: “Chúng ta phải cố gắng hơn nữa và phải nhớ rằng, ở Liên khu IV, du kích là chính, vận động là phụ. Kháng chiến là trường kỳ gian khổ, rồi mới thắng lợi hoàn toàn”.

Ngày 19-3-1955, nhân ngày khai giảng, Bác Hồ viết thư gửi Trường Sư phạm Miền núi Trung ương: “Các cháu thuộc nhiều dân tộc và nhiều địa phương. Nhưng các cháu đều là con em của đại gia đình chung là: gia đình Việt Nam, đều có một Tổ quốc chung là: Tổ quốc Việt Nam… Ngày nay, các dân tộc anh em chúng ta muốn tiến bộ, muốn phát triển văn hóa của mình thì chúng ta phải tẩy trừ những thành kiến giữa các dân tộc, phải đoàn kết, thương yêu, giúp đỡ nhau như anh em một nhà”.

Ngày 19-3-1958, nói chuyện với Hội nghị mở rộng của Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Bác nêu rõ: “Đoàn kết thực sự nghĩa là mục đích phải nhất trí và lập trường cũng phải nhất trí. Đoàn kết thực sự nghĩa là vừa đoàn kết vừa đấu tranh, học những cái tốt của nhau, phê bình những cái sai của nhau và phê bình trên lập trường thân ái, vì nước, vì dân”.

Ngày 19-3-1967, Bác cùng Thủ tướng Phạm Văn Đồng và Đại tướng Võ Nguyên Giáp đến thăm binh chủng đặc công và huấn thị với những chiến sĩ đặc biệt tinh nhuệ: “Đặc công là công tác đặc biệt, là vinh dự đặc biệt, cần có cố gắng đặc biệt. Các chiến sĩ đặc công được tin tưởng đặc biệt… Cái gì cũng đặc biệt đối với đặc công. Chữ đặc biệt quán xuyến tất cả… Mưu trí phải đặc biệt linh hoạt. Kỹ thuật phải đặc biệt huấn luyện thuần thục. Lập trường chính trị phải đặc biệt vững chắc… Kỷ luật phải đặc biệt nghiêm minh. Quyết tâm thắng địch, quyết tâm tiêu diệt địch cũng phải đặc biệt cao. Đối với Đảng phải đặc biệt trung thành. Đối với dân phải đặc biệt thân ái…”.

D.T.Q và nhóm cộng sự
sggp.org.vn

Thứ tư, 18/03/2009, 03:31 (GMT+7)

Cách đây 87 năm, ngày 18-3-1922, báo “L’ Humanité” (Nhân Đạo) của Đảng Xã hội Pháp đăng truyện ngắn có tên là “Rủi Ro – hay Cảnh sinh hoạt của thợ thuyền An Nam” của Nguyễn Ái Quốc ký dưới bút danh “Cu Li Xe”. Câu chuyện kể về thân phận khốn khổ của một người phu kéo xe bản xứ luôn bị những vị khách của mình là những người thực dân trong vai một cha đạo hay thủy thủ đối đãi một cách khinh miệt và bất công bằng những hành vi thô bạo như đá đít, quịt tiền hay dùng vũ khí đe dọa.

Một năm sau, ngày 18-3-1923, cũng trên tờ báo này đăng bài “Cuộc bạo động ở Đahômây”. Sau khi mô tả những diễn biến của các biến động chính trị tại thành phố Porto Nouvo, thủ phủ thuộc địa này của Pháp ở châu Phi, Nguyễn Ái Quốc viết:“Chúng ta phải rút ra những kết luận nghiêm túc từ những sự kiện này, cụ thể là: trong các thuộc địa, công nhân đã bắt đầu hiểu thế nào là đấu tranh giai cấp. Cần phải làm thế nào để cho công nhân da đen và da vàng cùng hiểu rằng: kẻ thù duy nhất của họ nằm ngay trong bản thân cái chế độ này, chế độ đang dẫn đến một chế độ nô lệ tinh vi hơn, nặng nề hơn và vô nhân đạo hơn chế độ trước đây. Và chỉ với sự giúp đỡ của anh em bị áp bức của mình ở các nước châu Âu, họ mới có thể tự giải phóng được mình”.

Ngày 18-3-1946, đúng vào ngày các đơn vị quân Pháp kéo vào Hà Nội, Chủ tịch Hồ Chí Minh tiếp tướng Leclerc, người đứng đầu lực lượng quân sự của Pháp ở Đông Dương, để bày tỏ quan điểm: “Tôi hết lòng hy vọng rằng toàn thể nước Pháp mới và nước Việt Nam mới sẽ nêu ra trước hoàn cầu một cái gương sáng: cái gương hai nước biết cùng nhau giải quyết được hết các vấn đề khó khăn gai góc ngay sau cuộc tổng đảo lộn của hoàn cầu, bằng cách liên hiệp với nhau và hiểu biết lẫn nhau… để mưu hạnh phúc cho cả hai dân tộc và để mưu cho hòa bình thế giới”.

Ngày 18-3-1965, Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam chính thức phát động phong trào “Phụ nữ Ba đảm đang” theo gợi ý của Bác Hồ. Phong trào đã thu hút hàng triệu phụ nữ tham gia với nội dung: đảm đang sản xuất thay cho nam giới ra tiền tuyến; đảm đang việc nhà cho người thân yên tâm ngoài chiến trường; trực tiếp tham gia chiến đấu trong các lực luợng dân quân, du kích, tự vệ.

Tháng 3-1967, Bác viết 2 bức thư gửi tới nhân dân Thụy Điển và Italia, là những nơi đang diễn ra nhiều cuộc đấu tranh của các tầng lớp nhân dân chống cuộc chiến tranh của Mỹ ở Việt Nam. Bức thư có đoạn: “Chúng tôi ở trên đất nước chúng tôi. Chúng tôi không làm điều gì tổn hại cho nước Mỹ. Đế quốc Mỹ hãy chấm dứt sự xâm lược của chúng và cuốn gói thì lập tức hòa bình sẽ được lập lại ở Việt Nam. Đế quốc Mỹ dù điên cuồng đẩy mạnh chiến tranh đến mức nào, chúng tôi cũng quyết đánh bại chúng. Chúng tôi hoàn toàn tin tưởng vào thắng lợi của mình vì sự nghiệp của chúng tôi là chính nghĩa!”.

D.T.Q và nhóm cộng sự
sggp.org.vn

Thứ ba, 17/03/2009, 01:06 (GMT+7)

Cách đây 81 năm, ngày 17-3-1928, Tập san “Inprekorr” của Quốc tế Cộng sản đăng bài “Thư từ Ấn Độ” của Nguyễn Ái Quốc (bút danh “Wang”) viết về phong trào đấu tranh của các tầng lớp nhân dân Ấn Độ chống chính sách chia rẽ của đế quốc Anh với lời đánh giá: “Chưa bao giờ, ngay cả trong thời kỳ mà phong trào bất hợp tác theo chủ trương của Găngđi lên tới tột đỉnh, tinh thần của đất nước lại sôi động đến mức đó”.

Ngày 17-3-1945, Hồ Chí Minh dẫn đầu phái đoàn của Việt Minh họp mặt với cơ quan Không trợ mặt đất (AGAS) của Mỹ đóng tại Côn Minh (Trung Quốc) để bàn về sự hợp tác chống phát xít Nhật trên chiến trường Đông Dương. Trước đó, cuối năm 1944, trung úy Shaw của Mỹ lái máy bay bị Nhật bắn rơi ở nước ta, được Hồ Chí Minh đưa sang trao trả cho quân Mỹ ở Trung Quốc. Phía Mỹ đã cử trung úy Ch. Fenn tiếp xúc với Hồ Chí Minh.

Trong hồi ức của mình, Ch.Fenn kể: “Tôi hỏi là ông muốn gì ở người Mỹ? Ông nói: chỉ muốn họ công nhận tổ chức của ông. Tôi đã nghe phong thanh nhân vật này là cộng sản và tôi đã hỏi về điều đó. Ông Hồ nói rằng người Pháp gọi tất cả người Việt Nam mong muốn độc lập đều là cộng sản…”. Cuộc gặp đã dẫn đến thỏa thuận hợp tác cụ thể giữa 2 bên trong mục tiêu chống phát xít Nhật ở Đông Dương.

Ngày 17-3-1950, trên đường từ Trung Quốc trở về nước, qua Thiên Giang, Bác Hồ làm bài thơ “Ngọ quá Thiên Giang” (Buổi trưa qua Thiên Giang): “Đáo Thiên Giang, thuyết Thiên Giang/ Thiên Giang giang ngạn mãn xuân sương/ Thiên lưỡng địch xa thành hắc tận/ Hồng quân trực đáo Trấn Nam Quan”(Phan Văn Các dịch: Đến Thiên Giang kể chuyện Thiên Giang/ Xuân tới bờ sông bát ngát sương/ Xe thù ngàn cỗ thành tro xám/ Hồng quân thẳng đến Trấn Nam Quan).

Ngày 17-3-1952, Bác Hồ có bài nói chuyện tại Hội nghị phát động phong trào sản xuất và tiết kiệm, nhấn mạnh: “Kế hoạch sản xuất và tiết kiệm là một kế hoạch dân chủ, nghĩa là từ trên xuống dưới, từ dưới lên trên… Muốn thành công cần ba điều kiện: thiên thời, địa lợi, nhân hòa, mà nhân hòa là chính…”. Bài nói cũng đề cập tới “bệnh quan liêu là chỗ gieo hạt vun trồng cho tham ô, lãng phí nẩy nở được… Vậy bất kỳ ngành nào, địa phương nào cũng phải giáo dục cho cán bộ, nhân dân, chiến sĩ gớm ghét nạn tham ô, lãng phí, bệnh quan liêu”.

Tối ngày 17-3-1958, Bác đi thăm các lớp bình dân học vụ ở phố Hàng Quạt và bãi Phúc Tân, Hà Nội, thăm hỏi và động viên những học viên là lớp người lao động nghèo cũng như các giáo viên đều là những người tình nguyện.

Ngày 17-3-1963, đến thăm nhà ăn tập thể Kim Liên (Hà Nội), trong lời căn dặn cán bộ, nhân viên cửa hàng, Bác nói: “Kim Liên nghĩa là “hoa sen vàng”. Đã là hoa sen thì phải thơm, thơm mãi và thơm thật xa. Phải làm sao ngày càng có nhiều lời khen và ít tiếng chê. Phải cố gắng bảo đảm sức khỏe của công nhân, cán bộ”.

D.T.Q và nhóm cộng sự
sggp.org.vn

Thứ hai, 16/03/2009, 01:26 (GMT+7)

Cách đây 89 năm, ngày 16-3-1920, mật thám Pháp ghi nhận được thông tin về việc Nguyễn Ái Quốc đã hoàn thành bản thảo cuốn sách “Những người bị áp bức” (Les Opprimés) và đang có ý định gặp hai chính khách cánh tả nổi tiếng là Marcel Cachin và Jean Longuet đề nghị viết lời tựa cho sách. Thông tin của mật thám Pháp cũng cho biết Nguyễn Ái Quốc đã dành được 300 quan tiền Pháp để in và sẽ đến vùng Pons làm nghề nhiếp ảnh để kiếm thêm kinh phí tái bản cuốn sách đó.

Ngày 16-3-1923, báo “La Vie Ouvrière” (Đời sống công nhân) đăng bài “Những người làm công tổ chức lại, chống bóc lột của chủ tư bản” của Nguyễn Ái Quốc phản ánh bước trưởng thành của phong trào công nhân Trung Quốc và đi đến nhận định: “Mặc dầu bọn tư bản nước ngoài và tư bản bản xứ cố hết sức dập tắt hoặc ngăn cản mọi phong trào giải phóng, nhưng những người công nhân Trung Quốc được sự giúp đỡ mạnh mẽ của những người trí thức tận tụy, đã tổ chức lại một cách nhanh chóng và hành động tốt đẹp”.

23 năm sau, ngày 16-3-1946, Chủ tịch Hồ Chí Minh ra “Lời kêu gọi nhân dân thi hành đúng Hiệp định sơ bộ Việt – Pháp” với lòng mong muốn: “Quốc dân giữ lòng kiên quyết nhưng bình tĩnh, các báo thì bình luận một cách chính đáng, những lời lẽ nên cân nhắc… Chúng ta phải tỏ cho họ biết rằng dân ta yêu tự do, độc lập, trọng hòa bình, tín nghĩa”. Vào thời điểm quân Pháp đang triển khai việc thay thế quân Tưởng, vị Chủ tịch nước cũng ban hành “Nghiêm lệnh” quy định “tuyệt đối cấm chỉ mọi sự khiêu khích đối với quân đội và kiều dân Pháp”.

Ngày 16-3-1951, kết thúc Hội nghị Trung ương lần thứ nhất khóa II, Bác tham gia Bộ Chính trị cùng với các vị Trường Chinh, Lê Duẩn, Hoàng Quốc Việt, Võ Nguyên Giáp, Phạm Văn Đồng, Nguyễn Chí Thanh và ủy viên dự khuyết Lê Văn Lương.

Ngày 16-3-1961, khi thăm Nhà máy Cơ khí Duyên hải (Hải Phòng) – lá cờ đầu của công nghiệp miền Bắc, nói chuyện với công nhân, Bác phân tích: “Xây dựng chủ nghĩa xã hội để cho đời sống toàn dân được ấm no hạnh phúc. Muốn no thì phải sản xuất nhiều lúa gạo. Muốn ấm thì phải sản xuất nhiều vải. Muốn có gạo, có vải thì nông nghiệp không thể để mãi như hiện nay mà phải có máy móc. Máy móc là do các chú làm. Phải có nhiều máy và máy tốt”.

Ngày 16-3-1965, Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi thư tới Thái tử Quốc trưởng Vương quốc Campuchia Norodom Sihanouk chào mừng thắng lợi của Hội nghị Nhân dân Đông Dương vừa kết thúc tại Phnompenh. Thư viết: “Hội nghị Nhân dân Đông Dương được triệu tập theo sáng kiến của Ngài đã thành công tốt đẹp, đánh dấu một bước tiến lớn trong sự nghiệp đoàn kết chiến đấu của nhân dân Việt Nam, Campuchia và Lào chống kẻ thù chung là đế quốc Mỹ xâm lược”.

Ngày 16-3-1969, Bác Hồ gửi điện khen ngợi đồng bào và chiến sĩ miền Nam đánh giỏi thắng to trong dịp Xuân Kỷ Dậu: “Giặc Mỹ đã thua nặng. Nhưng chúng vẫn chưa từ bỏ dã tâm xâm lược, chưa chịu rút quân khỏi nước ta. Vậy ta phải tiếp tục đánh mạnh, đánh đau, đánh cho đến khi Mỹ, ngụy thất bại hoàn toàn, cho đến khi miền Nam hoàn toàn giải phóng”.

D.T.Q và nhóm cộng sự
sggp.org.vn

Chủ nhật, 15/03/2009, 04:04 (GMT+7)

Cách đây 85 năm, ngày 15-3-1924, trả lời phỏng vấn nhà báo Giôvanni Giécmanettô (báo L’ Unita của Đảng Cộng sản Italia), Nguyễn Ái Quốc tự giới thiệu về mình: “Tôi là người An Nam, bị Pháp cai trị, học sinh Trường Đại học Phương Đông ở Mátxcơva”.

Người được phỏng vấn cho biết chính những tờ báo có nội dung chống đối chính phủ thực dân xuất bản ở Pháp đọc được ở Việt Nam đã khiến “tôi nẩy ra ý muốn sang xem mẫu quốc ra sao” và bày tỏ niềm hy vọng vào nước Nga Xô-viết: “Nhiều người đã hiểu tình trạng kém cỏi của chúng tôi, nhưng chưa có ai, trừ những người làm cách mạng Nga chỉ cho chúng tôi con đường đi đến giải phóng… Chính đồng chí Itlitxơ (Lênin) thân mến của chúng tôi đã nêu lên những đề án và hướng dẫn chúng tôi đi những bước đi đầu để làm cho chúng tôi có khả năng cùng tiến bước với giai cấp vô sản thế giới”.

Cũng trong ngày hôm ấy, Nguyễn Ái Quốc viết thư gửi Chủ tịch Quốc tế Cộng sản Zinoviev đề nghị được gặp “để tôi thảo luận với đồng chí về tình cảnh những thuộc địa của Pháp”.

Ngày 15-3-1946 là ngày quân Pháp được phép tiến vào Hà Nội nhưng ở nhiều nơi đã diễn ra các hoạt động quân sự của quân Pháp trái với Hiệp định sơ bộ đã ký kết. Với bút danh “Q.T”, Bác viết bài “Phải đình chỉ ngay những cuộc đánh úp tại Nam bộ và Nam Trung bộ” đăng trên báo Cứu Quốc. Bài báo viết: “Muốn Việt – Pháp đi đến chỗ thỏa thuận có lợi cho cả đôi bên, người Pháp phải thành thực từ lời nói cho chí hành động, theo đúng bản hiệp định đã ký”, đồng thời kêu gọi quân Pháp ngừng bắn và các chiến sĩ Việt Nam phải sẵn sàng và quyết tâm chiến đấu cho giang sơn Việt Nam.

Cùng ngày, sau khi chủ trì họp Hội đồng Chính phủ, Bác gặp các ủy viên tuyên truyền, căn dặn: “Bình tĩnh không phải là nhu nhược, cũng không phải là nhượng bộ, nhưng để tỏ ra rằng dân chúng có kỷ luật, dân chúng cũng như một đội quân. Binh sĩ không biết trọng kỷ luật, tất nhiên đội quân không thành; dân chúng không có kỷ luật, việc làm khó thành công. Muốn đi đúng thời cuộc, chúng ta nên đặt lý trí lên trên tình cảm. Và muốn nhận định thời cuộc, chúng ta không thể không đứng ở địa vị khách quan”.

Ngày 15-3-1952, Bác viết bài “Vì ai nên nỗi này?” đăng trên báo Cứu Quốc, bình luận về tình hình tài chính kiệt quệ của nước Pháp khiến nhiều nội các vừa dựng lên đã đổ, đồng thời vạch rõ nguyên nhân là do tiêu tốn vào cuộc chiến tranh ở Việt Nam. Bác kết luận: “Thế là nhân dân Pháp đóng thuế, thanh niên Pháp hy sinh để cho thực dân Pháp hưởng lợi”.

Ngày này một năm sau đó, ngày 15-3-1953, Bác Hồ ký sắc lệnh cho ra đời Doanh nghiệp quốc gia chiếu bóng và chụp ảnh Việt Nam. Bây giờ, ngày này trở thành ngày sinh của 2 loại hình nghệ thuật này.

Ngày 15-3-1967, Bác viết thư trả lời các cháu học sinh ở quê nhà Nghệ An, biểu dương thành tích thi đua học tập tốt, lao động tốt đồng thời hoan nghênh nhà trường chăm lo việc dạy học và phòng không tốt, bảo đảm an toàn cho học sinh và các thầy cô giáo.

D.T.Q. và nhóm cộng sự
sggp.org.vn

Thứ bảy, 14/03/2009, 01:01 (GMT+7)

Cách đây 86 năm, Nguyễn Ái Quốc chuyển nơi cư trú từ số 9 ngõ Compoint đến số 3 phố Marches dé Patriarches – trụ sở của Hội Liên hiệp các thuộc địa và là tòa soạn báo “Le Paria” (Người Cùng Khổ). Quan sát của mật thám cho biết khi ra đi nhà ái quốc Việt Nam chỉ mang theo tài sản duy nhất là “cái giường xếp”.

Ngày 14-3-1948, từ Chiến khu Việt Bắc, Bác Hồ gửi thư cho một bạn cũ người Italia tham gia Đảng Xã hội Pháp tên là Michele Zecchini. Michele Zecchini đã từng giúp đỡ Bác trong thời gian mới từ Anh trở lại Pháp hoạt động. Trong thư, Bác viết về cuộc kháng chiến của nhân dân Việt Nam, thể hiện quyết tâm giành độc lập của dân tộc ta và về bệnh phổi cùng những khó khăn khi phải chống chọi với khí hậu ẩm ướt trên rừng núi chiến khu.

Cách đây nửa thế kỷ, ngày 14-3-1959, Bác đến dự Hội nghị cán bộ Công đoàn. Phát biểu trước đội ngũ cán bộ công đoàn, Bác nêu rõ những nhiệm vụ chính trị của Công đoàn và yêu cầu “phải chú ý hơn nữa đến đời sống vật chất của công nhân”. Bác kết luận: “Nói tóm lại, muốn xây dựng chủ nghĩa xã hội phải có người xã hội chủ nghĩa. Công nhân phải thành người xã hội chủ nghĩa, cán bộ công đoàn trước hết phải là người xã hội chủ nghĩa. Muốn thành người xã hội chủ nghĩa, phải có tư tưởng xã hội chủ nghĩa, phải chống chủ nghĩa cá nhân, phải có tinh thần làm chủ đất nước, chống tư tưởng làm thuê làm mướn ngày trước, vì bây giờ làm cho giai cấp mình, cho con cháu mình. Phải đặt lợi ích giai cấp và dân tộc lên trên lợi ích cá nhân, chống thói kèn cựa, suy bì, ích kỷ. Phải có lề lối làm việc xã hội chủ nghĩa là siêng năng, khẩn trương, khiêm tốn, luôn cố gắng tiến bộ…”.

Ngày 14-3-1960, Bác viết bài “Học tập không mỏi, cải tiến không ngừng” đăng trên Báo Nhân Dân, phân tích: “Chúng ta, những người lao động làm chủ nước nhà. Chúng ta học tập chính là để có đủ năng lực làm chủ, có đủ năng lực tổ chức cuộc sống mới. Bởi vậy ý thức làm chủ không chỉ tỏ rõ ở tinh thần hăng hái lao động, mà còn phải tỏ rõ ở tinh thần say mê học tập để không ngừng nâng cao năng lực làm chủ của mình…”. “Cho nên, phải “học, học nữa, học mãi” như Lênin đã dạy”.

Ngày 14-3-1962, Báo Nhân Dân đăng bài “Làm thế nào cho lạc thêm vui”. Dưới bút danh “T.L”, Bác đề cập tới một hiện tượng diễn ra ở quê Bác: “Dân Nghệ quê choa/Mỗi năm ăn quà/Hết chín nghìn bảy (9.720) tấn gang” để phân tích về chính sách “thắt lưng buộc bụng” để công nghiệp hóa đất nước.

Hiện tượng lãng phí trong việc sản xuất kẹo, riêng ở Nghệ An mỗi năm cũng sử dụng đến 650 tấn lạc, nếu xuất khẩu có thể mua về 9.720 tấn gang. Bài báo nhắc nhở cán bộ phải khéo léo giải thích để “đồng bào ta sẽ vui lòng tiết kiệm lạc và các thứ nông sản khác để bán cho nhà nước xuất khẩu đổi lấy máy móc và nguyên liệu. Vậy có thơ rằng: “Làm thế nào cho “lạc” thêm vui?/Đổi lấy máy móc thì bày tui quyết làm!”.

D.T.Q. và nhóm cộng sự
sggp.org.vn

Thứ sáu, 13/03/2009, 02:22 (GMT+7)

Cách đây 63 năm, ngày 13-3-1946, Chủ tịch Hồ Chí Minh chủ trì Hội đồng Chính phủ họp kiểm điểm tình hình thực hiện Hiệp định sơ bộ 6-3, cử người qua Pháp và Trung Hoa để vận động ngoại giao, quyết định phải ra tuyên bố phê phán phía Pháp đã không thực hiện nghiêm chỉnh hiệp định và Pháp phải chịu trách nhiệm nếu tình hình xấu đi.

Ngày 13-3-1950, trên đường về nước sau chuyến thăm Liên Xô và Trung Quốc, ngang qua Trường Sa, thủ phủ tỉnh Hồ Nam, Bác làm bài thơ chữ Hán “Thập tam tảo, quá Trường Sa” (Sớm ngày 13, qua Trường Sa): “Trường Sa quá khứ thị sa trường/Nhất khối lâu đài nhất điểm thương/Trung Quốc nhi kim dĩ giải phóng/Trường Sa thử hậu miễn tang thương” (bản dịch thơ của Phan Văn Các: “Trường Sa ngày trước chốn sa trường/Mỗi dãy lâu đài một vết thương/Trung Quốc ngày nay đã giải phóng/Trường Sa sẽ hết cảnh tang thương”).

Ngày 13-3-1951, tại Hội nghị lần thứ nhất của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa II, với cương vị Chủ tịch Đảng, Bác đánh giá: “Thuận lợi của ta là căn bản, khó khăn của địch cũng là căn bản” và phát biểu những ý kiến được đưa vào nghị quyết: “Cuộc kháng chiến của ta là một cuộc đấu tranh trường kỳ và gian khổ. Tư tưởng muốn thắng mau, giải quyết mau là không đúng. Phải nắm vững quan điểm kháng chiến trường kỳ và gian khổ, để vượt mọi khó khăn, quyết giành thắng lợi cuối cùng”.

Ngày 13-3-1960, Bác lên thăm Thái Nguyên, căn cứ địa cách mạng và “thủ đô kháng chiến” năm xưa, gặp gỡ và nói chuyện với nhân dân thị xã, thăm công trường xây dựng Khu gang thép Thái Nguyên, Nhà máy điện Cao Ngạn, một số trường học và Hội nghị Thanh niên xã hội chủ nghĩa toàn Khu tự trị Việt Bắc.

Ngày 13-3-1963, Chủ tịch Hồ Chí Minh tiễn đoàn đại biểu cao cấp Vương quốc Lào do Vua Xrivang Vathana và Thủ tướng Xuvana Phuma dẫn đầu kết thúc chuyến thăm Việt Nam. Trong lời tiễn Bác đã đọc 4 câu thơ: “Thương nhau mấy núi cũng trèo/Mấy sông cũng lội, mấy đèo cũng qua/Việt – Lào hai nước chúng ta/Tình sâu hơn nước Hồng Hà, Cửu Long”.

Tại một cuộc họp Bộ Chính trị vào tháng 3-1965 bàn về cách mạng miền Nam, khi bàn về công tác đối ngoại với Liên Xô và Trung Quốc, Chủ tịch Hồ Chí Minh chỉ đạo: “Làm việc phải thật khéo, thận trọng để Trung Quốc đừng hiểu lầm, Liên Xô đừng hiểu lầm, Trung Quốc và Liên Xô đừng hiểu lầm nhau”.

Cũng trong tháng 3-1962, Bác viết thư gửi bạn đọc Tạp chí “Nouvell Critique” (Tân phê bình) xuất bản ở Pháp, nhiệt liệt hoan nghênh sáng kiến ra số đặc biệt về Việt Nam: “Tôi hy vọng rằng, các bạn sẽ tìm thấy ở đây một dấu hiệu thể hiện sự cố gắng của chúng tôi trong cuộc đấu tranh cũng lớn lao cho tất cả các dân tộc, cho hữu nghị, tự do, hòa bình, nhân phẩm và sự hợp tác anh em giữa các dân tộc… Tôi vui sướng nếu như những vấn đề thảo luận này được sự nhiệt liệt tán thưởng của công nhân, nông dân và tầng lớp trí thức Pháp – là những người mà tôi vẫn giữ gìn những kỷ niệm tốt đẹp nhất trong lòng”.

D.T.Q. và nhóm cộng sự
sggp.org.vn

Thứ năm, 12/03/2009, 03:54 (GMT+7)

Cách đây 62 năm, ngày 12-3-1947, Chủ tịch Hồ Chí Minh ký sắc lệnh đổi tên Bộ Tổng chỉ huy Quân đội Quốc gia và Dân quân thành Bộ Tổng tư lệnh Quân đội Quốc gia và Dân quân Việt Nam. Mặc dầu cả nước có chiến tranh nhưng Chủ tịch nước Việt Nam kháng chiến vẫn chuẩn bị cho tương lai khi ra sắc lệnh số 29 với 10 chương và 187 điều quy định mối quan hệ giữa chủ người Việt hay nước ngoài với công dân Việt Nam làm việc tại các nhà máy, hầm mỏ, thương điếm và cả các nghề tự do.

Ngày 12-3-1951, trên đường từ Trung Quốc về nước, qua tỉnh Hồ Bắc của bạn, Bác làm bài thơ chữ Hán “Quá Hồ Bắc”: “Ngã khứ điền gian đô bạch tuyết/Ngã lai điền mạch dĩ thanh thanh/Minh thiên cơ giới thế mộc giới/Ức triệu nông gia lạc thái bình” (Bản dịch của Phan Văn Các: Đồng ruộng khi đi đầy tuyết trắng/Nay về lúa mạch đã xanh xanh/Ngày mai cày máy thay cày gỗ/Ức triệu nhà nông hưởng thái bình).

Ngày 12-3-1965, tại cuộc họp của Bộ Chính trị bàn về âm mưu của Mỹ và đối sách của ta, Bác đã phát biểu nhiều ý kiến quan trọng (được ghi trong biên bản): Mỹ đã nói đến việc mở rộng chiến tranh từ tháng 2-1964 mà chúng ta nghiên cứu còn yếu. Phải có quyết tâm từ Bắc chí Nam, phải coi là trận sống còn (một là chết hai là thắng lợi). Phải tính đến hoàn cảnh thật gay gắt, địch sẽ dùng cả không quân và hải quân nên phải đề phòng sự dao động nghiêng ngả. Phải tăng cường tổ chức và tiềm lực.

Về ngoại giao: Cần nghĩ trước việc vận động mở lại Hội nghị Giơnevơ để tranh thủ dư luận, đồng thời nên tổ chức tuyên truyền chống chiến tranh ở nhiều nước, tổ chức quốc tế. Trong chiến tranh chống Mỹ, phải vừa kiên quyết vừa khéo léo. Lúc nào Mỹ muốn đi thì tạo điều kiện cho Mỹ rút.

Chỉ 1 năm sau, Mỹ đã mở rộng chiến tranh bằng không quân và hải quân ra miền Bắc, trực tiếp đưa bộ binh vào tác chiến ở miền Nam, ngày 12-3-1966, Bác họp Hội nghị Bộ Chính trị nghe báo cáo tình hình chiến sự, đồng ý kế hoạch tuyển quân và đề nghị không tuyển người đứng tuổi, con em những gia đình đã có nhiều con vào bộ đội, những người có trình độ cao còn cần cho các ngành kinh tế.

Trước đó vào tháng 3-1948, trả lời nhà báo nước ngoài, Bác bày tỏ quan điểm về chiến tranh: “Dù phải hy sinh cực khổ mấy. Chính phủ và Nhân dân Việt Nam cũng quyết kháng chiến đến cùng để đấu tranh kỳ được thống nhất và độc lập thực sự… Nhân dân Việt Nam đã nếm đủ sỉ nhục và đau khổ. Nhân dân Việt Nam quyết không chịu làm nô lệ lần nữa… Nếu thực dân Pháp vẫn khư khư giữ chặt tham vọng cũ thì chúng sẽ thất bại. Chính nghĩa bao giờ cũng thắng!”. Có thể thấy, trong cả hai cuộc kháng chiến, quan điểm của Chủ tịch Hồ Chí Minh là nhất quán!

D.T.Q. và nhóm cộng sự
sggp.org.vn

Thứ tư, 11/03/2009, 01:58 (GMT+7)

Cách đây 63 năm, ngày 11-3-1946, Chủ tịch Hồ Chí Minh họp Hội đồng Chính phủ bàn về công tác ngoại giao để công bố với thế giới nội dung bản Hiệp định sơ bộ. Tại đây, Bác quyết định sẽ cử một phái đoàn qua Trung Hoa để tỏ rõ thiện chí và tranh thủ sự ủng hộ quốc tế. Cùng ngày, Bác ra “Lời kêu gọi sau khi ký Hiệp định sơ bộ”, mở đầu bằng câu: “Đồng bào Việt Nam nghe tôi, tin tôi, vì suốt đời tôi đã tranh đấu chống chế độ thực dân, tranh quyền độc lập cho nước nhà… Đồng bào đã tin tôi và Chính phủ mà tạm hoãn cuộc đấu tranh giành hoàn toàn độc lập, mà nhận chế độ tự chủ, mà bình tĩnh chờ đợi kết quả cuộc đàm phán chính thức ở Ba Lê (Paris). Nay vì sự dùng dằng bên phía Pháp mà đồng bào phẫn uất, tôi kêu gọi đồng bào hãy bình tĩnh, sẵn sàng chờ lệnh của Chính phủ”.

Ngày 11-3-1950, rời Bắc Kinh lên đường trở về Chiến khu Việt Bắc, kết thúc chuyến thăm Liên Xô và Trung Quốc tạo nguồn lực cho cuộc kháng chiến, Bác làm bài thơ chữ Hán “Ly Bắc Kinh”: “Ký Bắc thiên tâm huyền hạo nguyệt/Tâm tùy hạo nguyệt cộng du du/Hạo nguyệt thùy phân vi lưỡng bán?/Bán tùy cựu hữu, bán chinh phu”(bản dịch thơ của Phan Văn Các: Rời Bắc Kinh/Trời Ký Bắc treo vầng trăng rọi/Lòng theo trăng vời vợi sáng ngời/Vầng trăng ai sẻ làm đôi?/Nửa theo bạn cũ, nửa soi lữ hành).

Cách đây 61 năm, vào đầu tháng 3-1948 (không xác định được ngày), Bác gửi điện cho Trung tướng Nguyễn Bình chuyển lời khen ngợi bộ đội tham gia một số trận đánh thắng trên mặt trận Sài Gòn – Đà Lạt, Sa Đéc và dặn dò phải “giữ đúng nguyên tắc tập thể lãnh đạo, cá nhân phụ trách là nguyên tắc tối cao của chính quyền dân chủ ta: mọi việc đều đặt lợi quyền của Tổ quốc lên trên để thực hiện đại đoàn kết giữa quân và dân cũng như trong quân đội”.

Cũng khoảng thời gian này, Bác gửi thư cho Trung đội du kích Kim Thành cảm ơn đã tặng cho Bác một chiếc áo mưa chiến lợi phẩm, khích lệ tinh thần lấy vũ khí của giặc để đánh giặc và nhắc nhở “Du kích là như cá, nhân dân là như nước. Muốn giết địch, thắng trận, thì phải có đồng bào giúp đỡ mọi mặt. Muốn được đồng bào vui lòng giúp thì ta phải giúp đỡ đồng bào, kính trọng đồng bào. Đó là con đường thắng lợi”.

Cũng tháng 3-1948, trong thư tới Hội nghị quân y, lần đầu tiên Bác nhắc đến thành ngữ mà về sau trở thành quan điểm về phẩm chất của người cán bộ ngành y: khi gặp những khó khăn trong quá trình tiếp xúc với bệnh nhân, Bác viết: “Gặp những ca như vậy, chúng ta nên lấy lòng nhân loại và tình thân ái mà cảm động cảm hóa họ. Người ta có câu “lương y kiêm từ mẫu”, nghĩa là thầy thuốc đồng thời phải là một người mẹ hiền”.

D.T.Q. và nhóm cộng sự
sggp.org.vn