Hồ Chí Minh – Biên niên tiểu sử – Tập 8 (Năm 1963 – Tháng 2)

Tháng 2, ngày 1

Bài viết Tình hình tháng 1-1963 ở miền Nam anh dũng của Chủ tịch Hồ Chí Minh, ký bút danh T.L, đăng báo Nhân Dân số 3233. Tác giả đưa ra những dẫn chứng để minh họa thêm những nhận xét của hãng Thông tấn Mỹ UPI và của tờ Tin điện (Mỹ) về những thất bại của Mỹ và bè lũ tay sai Diệm trong tháng 1-1963 ở miền Nam Việt Nam.

– Báo Nhân Dân, số 3233, ngày 1-2-1963.

Tháng 2, ngày 2

Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi điện mừng tới Đại hội đoàn kết nhân dân Á – Phi lần thứ III, khẳng định những kết quả to lớn của phong trào đoàn kết của nhân dân Á – Phi trong sự nghiệp đấu tranh chống chủ nghĩa đế quốc thực dân, giải phóng dân tộc, bảo vệ hoà bình thế giới và nhấn mạnh tầm quan trọng và cấp thiết của những vấn đề mà Đại hội sẽ bàn.

Người chúc sức khoẻ các vị đại biểu và chúc Đại hội thành công tốt đẹp.

– Báo Nhân Dân, số 3236, ngày 4-2-1963.

– Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2002, t. 11, tr. 20.

Tháng 2, ngày 3

Kỷ niệm lần thứ 33 ngày thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam, bài viết Đoàn kết tiến lên giành thắng lợi mới của Chủ tịch Hồ Chí Minh, đăng báo Nhân Dân số 3235, nêu lên quá trình trưởng thành, những thắng lợi to lớn của cách mạng Việt Nam trong 33 năm qua dưới sự lãnh đạo của Đảng và nhiệm vụ trước mắt của toàn Đảng và toàn dân ta.

Cùng ngày, Chủ tịch về thăm và tham gia trồng cây trong hội “Tết trồng cây thống nhất” của nhân dân huyện Đông Anh (Hà Nội). Tại đây, Người đã trồng một cây đa.

Sau đó, Người đến thăm Đại đội 129 thuộc Trung đoàn 260 bộ đội phòng không. Thấy đơn vị đang lao động xây dựng vườn hoa trong doanh trại, Người góp ý: “Phi lao nên trồng ngoài hàng rào, quanh vườn hoa nên trồng nhãn, vừa đẹp lại vừa có quả mà ăn”.

Tiếp tục trên đường đi công tác, Người dừng xe thăm bà con nông dân thôn Thuỵ Hương (Phú Cường, Sóc Sơn, Hà Nội) đang tưới nước cho ngô. Người căn dặn mọi người phải khắc phục mọi khó khăn, làm tốt công tác chống hạn.

– Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2002, t. 11, tr. 21-25.

– Bác Hồ với Thủ đô Hà Nội, Sở Văn hoá – Thông tin, Hà Nội xuất bản, 1990, tr. 88.

– Nguồn sức mạnh, Nxb. Sự thật, Hà Nội, 1992, tr, 177.

Tháng 2, ngày 5

Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi điện cảm ơn Quốc vương Lào Xri Xavang Vatthana đã gửi điện chúc mừng nhân dịp Tết Quý Mão.

Bức điện viết: “Tôi rất cảm động về những lời chúc mừng đầy nhiệt tình của Quốc vương nhân dịp Tết của chúng tôi. Tôi chân thành cảm ơn và xin gửi tới Quốc vương, Hoàng gia và nhân dân Lào anh em những lời chúc mừng tốt đẹp nhất. Chúc tình hữu nghị giữa hai dân tộc Việt Nam và Lào ngày càng phát triển”.

– Báo Nhân Dân, số 3237, ngày 5-2-1963.

Tháng 2, trước ngày 8

Chủ tịch Hồ Chí Minh tặng huy hiệu của Người cho cụ Lê Thị Hoan ở phố Sinh Từ (nay là phố Nguyễn Khuyến, quận Đống Đa, Hà Nội) đã có sáng kiến trong việc chăm sóc, giáo dục một số cháu chưa ngoan trở thành con ngoan, trò giỏi, đội viên tốt.

– Báo Nhân Dân, số 3240, ngày 8-2-1963.

Tháng 2, ngày 8

Chủ tịch Hồ Chí Minh dự cuộc họp Bộ Chính trị nghe Bộ Thuỷ lợi báo cáo kế hoạch xây dựng công trình Thuỷ điện Thác Bà.

Người yêu cầu lãnh đạo các ngành liên quan phải quan tâm phục vụ công trình lớn này của đất nước, và phải đặc biệt lưu ý hai vấn đề:

1- Tổ chức công trường cho tốt.

2- Tổ chức di dân cho tốt.

– Biên bản Hội nghị Bộ Chính trị, lưu tại Cục Lưu trữ Trung ương Đảng, phông Ban Chấp hành Trung ương, khoá III.

Tháng 2, ngày 9

Bài viết nhan đề: Tổng Ken bị tát! của Chủ tịch Hồ Chí Minh, ký bút danh T.L, đăng báo Nhân Dân số 3241, vạch rõ mâu thuẫn ngày càng gay gắt giữa các nước đế quốc, đặc biệt là giữa Mỹ và Pháp trong cuộc tranh giành ảnh hưởng đối với khối Thị trường chung và khối Bắc Đại Tây Dương. Tác giả lưu ý: Nhân dân thế giới cần đoàn kết chặt chẽ để có thể lợi dụng tình hình đó mà đẩy phong trào cách mạng tiến lên nữa.

Cùng ngày, Người đến thăm gia đình ông Nguyễn Lương Bằng ở số 5 phố Thuyền Quang (Hà Nội).

– Báo Nhân Dân, số 3241, ngày 9-2-1963.

– Nhật ký công tác bảo vệ Bác Hồ (1945-1969), bản đánh máy, lưu tại Bảo tàng Hồ Chí Minh.

Tháng 2, trước ngày 12

Chủ tịch Hồ Chí Minh tiếp ông Pie Abraham – nhà văn và nhà báo Pháp, Chủ nhiệm Tạp chí Châu Âu, đang ở thăm nước ta.

– Báo Nhân Dân, số 3244, ngày 12-2-1963.

Tháng 2, ngày 14

Chủ tịch Hồ Chí Minh đến thăm và nói chuyện với Hội nghị Tổng kết công tác năm 1962 và bàn phương hướng, nhiệm vụ năm 1963 của Bộ Công nghiệp nhẹ.

9 giờ, từ Hà Nội, Người gọi điện kiểm tra tình hình chống hạn của đồng bào và cán bộ tỉnh Hà Đông. Sau khi nghe báo cáo của Tỉnh uỷ, Người khen ngợi Hà Đông đã tích cực chống hạn, đẩy mạnh sản xuất đông – xuân, thi đua có kết quả.

Cùng ngày, Người đi xem Triển lãm tranh mỹ thuật Inđônêxia tại Hà Nội. Sau khi xem tranh của hoạ sĩ Tácmigi vừa câm vừa điếc, Người tặng hoạ sĩ bức ảnh của Người và ký tên vào bức tranh của hoạ sĩ vẽ chân dung Người.

Trong ngày, Chủ tịch Hồ Chí Minh ký Lệnh số 9-LCT, tặng thưởng Huân chương Lao động hạng Nhì cho ông Tiêu Thiện Lân, chuyên gia kiến trúc của nước Cộng hoà nhân dân Trung Hoa, có công giúp ngành kiến trúc Việt Nam.

– Báo Nhân Dân, số 3247, ngày 15-2-1963.

– Lệnh Chủ tịch (bản gốc), lưu tại Trung tâm lưu trữ Quốc gia I.

Tháng 2, trước ngày 17

Chủ tịch Hồ Chí Minh tiếp Đoàn đại biểu Viện Hàn lâm khoa học Ba Lan do Giáo sư Xtêphan Mandácxki dẫn đầu sang thăm nước ta.

– Báo Nhân Dân, số 3249, ngày 17-2-1963.

Tháng 2, ngày 17

Bài viết Cuba anh dũng và châu Mỹ latinh của Chủ tịch Hồ Chí Minh, ký bút danh T.L, đăng báo Nhân Dân số 3249. Bài báo nêu cao tấm gương Cuba anh dũng làm cách mạng, là nước đầu tiên ở châu Mỹ đang thực hiện học thuyết Mác-Lênin, đang kiên quyết chống đế quốc Mỹ, đang xây dựng chủ nghĩa xã hội, đang mở đường cách mạng mà nhân dân các nước châu Mỹ latinh sẽ tiến theo để tự giải phóng khỏi ách nô lệ của đế quốc Mỹ. Theo tác giả, đó cũng chính là lý do giải thích tại sao đế quốc Mỹ lại căm ghét và sợ hãi Cuba.

– Báo Nhân Dân, số 3249, ngày 17-2-1963.

– Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2002, t. 11, tr. 26-27.

Tháng 2, ngày 18

Chủ tịch Hồ Chí Minh dự cuộc họp Bộ Chính trị bàn một số vấn đề về tình hình quốc tế.

Trong ý kiến phát biểu, Người đặc biệt nhấn mạnh yêu cầu đoàn kết nhất trí trong Đảng trước tình hình hiện nay.

– Biên bản Hội nghị Bộ Chính trị, lưu tại Cục Lưu trữ Trung ương Đảng, phông Ban Chấp hành Trung ương, khoá III.

Tháng 2, ngày 19

Chủ tịch Hồ Chí Minh dự cuộc họp Bộ Chính trị bàn về cách mạng miền Nam và một số vấn đề khác. Phát biểu tại hội nghị, Người phân tích tình thế lúng túng bị động của Mỹ hiện nay và nói: “Mỹ bối rối, mình đề xướng trung lập. Đó là thắng lợi của mình. Nói hai bên đình chiến, mình không đánh, đình chiến gì?”. Nhấn mạnh ý nghĩa chủ trương trung lập của ta và sự ra đời của Mặt trận dân tộc giải phóng miền Nam Việt Nam, Người nói: “Mình phải đưa Mặt trận dân tộc giải phóng ra. Phải chú ý bọn leo nheo, theo đóm ăn tàn. Nên có chính sách cụ thể với các giáo phái, lính nguỵ, tư sản, địa chủ, đảng phái…”.

Về thái độ của Mỹ, Người nhận định: “Mỹ muốn không thắng, không bại để giữ thể diện”.

– Biên bản Hội nghị Bộ Chính trị, lưu tại Cục Lưu trữ Trung ương Đảng, phông Ban Chấp hành Trung ương, khoá III.

Tháng 2, ngày 20

Chủ tịch Hồ Chí Minh ký Lệnh số 10-LCT, truy tặng Huân chương Độc lập hạng Nhì cho ông Dương Đức Hiền, nguyên Uỷ viên Uỷ ban Thường vụ Quốc hội, Uỷ viên Ban thư ký Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, vì những đóng góp trong việc xây dựng khối đoàn kết toàn dân để giải phóng dân tộc và xây dựng đất nước.

Cùng ngày, Người đến số nhà 59 phố Lý Thường Kiệt (Hà Nội) để viếng ông Dương Đức Hiền.

– Lệnh Chủ tịch (bản gốc), lưu tại Trung tâm lưu trữ Quốc gia I.

– Nhật ký công tác bảo vệ Bác Hồ (1945-1969), bản đánh máy, lưu tại Bảo tàng Hồ Chí Minh.

Tháng 2, từ ngày 22 đến ngày 26

Chủ tịch Hồ Chí Minh dự cuộc họp Bộ Chính trị nghe báo cáo và cho ý kiến về phương hướng kế hoạch 5 năm lần thứ nhất.

Phát biểu ý kiến, Người nêu rõ: “Tại sao kế hoạch của mình năm nào cũng phải điều chỉnh? Có phải mình chủ quan và tham quá không? Nên định cho vừa phải để vượt thì tốt hơn. Chủ trương đúng, nhưng chỉ đạo chưa tốt, đó cũng là một loại mất cân đối bên cạnh những loại mất cân đối khác như đã thấy trong kỹ thuật, văn hoá. Khi bàn, mình thường không bàn toàn diện. Ra trận, diễu binh, cũng phải dàn ra xem thiếu những thứ gì. Trong lãnh đạo kinh tế cũng phải làm như thế, phải liệu bò làm chuồng, liệu cơm gắp mắm. Công nghiệp phải nhìn xa, nhưng lại phải xem xét cụ thể, tính toán chu đáo. Vấn đề này khó, mình vừa làm vừa mò. Nhưng mình đã có mấy năm rồi, phải cố gắng khắc phục khó khăn, đừng để kéo dài những thiếu sót khi mình đã biết. Trong xây dựng thì phân tán, cái gì cũng muốn làm. Kế hoạch lâu nay vẫn có khuynh hướng như vậy. Cần phải tập trung vào những cái gì quan trọng, cần thiết trước. Phải chú ý tới con người, vì con người rất quan trọng. Trong con người cũng phải chú ý tới trọng điểm: đảng viên, đoàn viên. Phải chú ý giáo dục, nhưng cũng phải chú ý tới đời sống vật chất của họ nữa. Trong một công trường nghe nói thiếu người, tại sao không nghĩ tới việc dùng ít người nhưng cho họ ăn uống tốt để sản xuất tốt, còn những người còn lại cho sang sản xuất khác để có lợi hơn. Mục tiêu kế hoạch phải nêu rõ vấn đề cải thiện dân sinh. Việc giảm biên chế cũng xuất phát từ vấn đề đó, mục tiêu đó”.

– Biên bản Hội nghị Bộ Chính trị, lưu tại Cục Lưu trữ Trung ương Đảng, phông Ban Chấp hành Trung ương, khoá III.

Tháng 2, ngày 22

Chủ tịch Hồ Chí Minh tiếp Đoàn đại biểu Chính phủ liên hợp dân tộc Vương quốc Lào và Đoàn Thể thao Vương quốc Lào.

Cùng ngày, bài viết Tinh thần binh sĩ Mỹ của Chủ tịch Hồ Chí Minh, ký bút danh T.L, đăng báo Nhân Dân số 3254. Bài báo phản ánh tâm trạng chán ghét chiến tranh của sĩ quan và binh lính Mỹ ở miền Nam Việt Nam qua nhận xét của các báo chí Mỹ.

– Báo Nhân Dân, số 3254 và 3255, ngày 22 và ngày 23-2-1963.

Tháng 2, ngày 23

Tại Phủ Chủ tịch, Chủ tịch Hồ Chí Minh tiếp Đại sứ Vương quốc Lào Thao Phèng.

Trong ngày, Chủ tịch Hồ Chí Minh ký Lệnh số 11-LCT, tặng thưởng Huân chương Lao động hạng Ba cho huyện Bắc Quang (Hà Giang) và xã Khuôn Lùng, huyện Bắc Quang (Hà Giang) có thành tích thanh toán nạn mù chữ và bổ túc văn hoá trong năm 1962.

– Báo Nhân Dân, số 3256, ngày 24-2-1963.

– Lệnh Chủ tịch (bản gốc), lưu tại Trung tâm lưu trữ Quốc gia I.

Tháng 2, ngày 24

Bài viết Lôi Phong của Chủ tịch Hồ Chí Minh, ký bút danh T.L, đăng báo Nhân Dân số 3256, giới thiệu về quá trình trưởng thành và phẩm chất đạo đức cách mạng của người thanh niên Trung Quốc Lôi Phong. Theo tác giả, sự tích Lôi Phong là tấm gương đáng để mọi người noi theo.