Tháng 9, ngày 2

Chủ tịch Hồ Chí Minh ra Lời kêu gọi nhân dịp kỷ niệm Cách mạng Tháng Tám và ngày Độc lập.

Trong lời kêu gọi, Người điểm lại những thành tích bảy năm kháng chiến đã qua trên các mặt quân sự, kinh tế, chính trị, kết quả của những đợt chỉnh huấn và phong trào thi đua ái quốc, đồng thời chỉ ra những khuyết điểm chính như: một số cán bộ chưa thật thà thực hành cần kiệm liêm chính, chưa nắm vững và đi đúng đường lối của Đoàn thể và Chính phủ, còn mắc bệnh quan liêu, mệnh lệnh, tham ô, lãng phí.

Người đề ra năm nhiệm vụ chính phải kiên quyết thực hiện là:

“- Tăng gia sản xuất và thực hành tiết kiệm.

– Đẩy mạnh công tác và mở rộng chiến tranh du kích sau lưng địch.

– Chỉnh đốn tư tưởng và lối làm việc của cán bộ.

– Chỉnh đốn quân đội và tăng cường sức chiến đấu của bộ đội.

– Chuẩn bị chỉnh đốn công tác quần chúng”.

Cùng ngày, bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh:
Nữ y tá Phạm Thị Tám, ký bút danh C.B, đăng báo Nhân dân, số 72, nêu gương Y tá Phạm Thị Tám, Chiến sĩ thi đua toàn quốc, tham gia du kích từ lúc 16 tuổi, từng chiến đấu ở nhiều chiến trường. Là y tá, chị Tám vừa tận tụy phục vụ anh em thương binh vừa cố gắng học tập.

– Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2002, t. 6, tr. 551-554.

– Báo Nhân dân, số 72, ngày 2-9-1952.

Tháng 9, sau ngày 2

Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi điện cảm ơn tới các vị lãnh đạo Đảng và Nhà nước Liên Xô, Trung Quốc, Lào, Triều Tiên, Cao Miên, Ba Lan, Hunggari, Anbani, Tiệp Khắc, Rumani, Bungari, Mông Cổ, Cộng hòa dân chủ Đức đã gửi điện chúc mừng ngày Quốc khánh nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.

– Bức điện (bản đánh máy), lưu tại Bảo tàng Hồ Chí Minh.

Tháng 9, ngày 4

Chủ tịch Hồ Chí Minh đến thăm Trường Quân y sĩ (tiền thân của Trường Đại học Quân y ngày nay) trong “an toàn khu”. Nói chuyện với cán bộ, học viên của trường, Người đề cập đến nhiều vấn đề như trí thức với kháng chiến, trong Đảng và ngoài Đảng và nhắc nhở mọi người phải đoàn kết, thi đua, giữ bí mật.

– Đỗ Xuân Hợp: Những lần gặp Bác, in trong cuốn Bác Hồ ở Việt Bắc, Nxb. Việt Bắc, 1975, tr. 137-141.

Tháng 9, ngày 5

Bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Phản động Mỹ khóc than, ký bút danh Đ.X, đăng báo Cứu quốc, số 2158.

Tác giả trích lời của báo News and the World: “Tin tức từ các nơi dồn đến, đều tỏ rằng: ở châu Á, Mỹ bị đẩy lui. Ở châu Âu, Mỹ không tiến tới… Kỳ quái nhất là ở ngay láng giềng mình là các nước Nam Mỹ, Mỹ cũng thất thế”. Điều đó chứng tỏ:

“Đôla, nguyên tử không ngăn nổi sức mạnh hòa bình của thế gian”.

– Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2002, t. 6, tr. 555-556.

– Báo Cứu quốc, số 2158, ngày 5-9-1952.

Tháng 9, ngày 6

Chủ tịch Hồ Chí Minh ký:

– Sắc lệnh số 110/SL, chuẩn y cho Bác sĩ Nguyễn Xuân Nguyên từ chức Ủy viên Ủy ban kháng chiến hành chính Liên khu 3 để nhận công tác khác.

– Sắc lệnh số 111/SL, chỉ định các ông vào Ủy ban kháng chiến hành chính Khu Tả ngạn Hồng Hà:

+ Đỗ Mười: Chủ tịch

+ Nguyễn Năng Hách: Phó Chủ tịch

+ Đặng Tính: Ủy viên

+ Bùi Hướng Chất: Ủy viên

– Sắc lệnh số 112/SL, chỉ định ông Vũ Dương giữ chức Phó Chủ tịch Ủy ban kháng chiến hành chính Liên khu Việt Bắc.

– Sắc lệnh số 113/SL, bổ nhiệm ông Trần Quốc Hoàn giữ chức Giám đốc Nha Công an, thay ông Lê Giản đi nhận công tác khác.

– Bản chụp Sắc lệnh, lưu tại Bảo tàng Hồ Chí Minh.

Tháng 9, ngày 8

Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi điện chúc mừng tới Chủ tịch nước Cộng hòa nhân dân Bungari nhân dịp Quốc khánh Bungari.

– Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2002, t. 6, tr. 557.

– Báo Cứu quốc, số 2161, ngày 9-9-1952.

Tháng 9, ngày 9

Chủ tịch Hồ Chí Minh đến thăm và nói chuyện với Hội nghị cán bộ chuẩn bị chiến dịch Tây Bắc.

Người chỉ rõ mục đích, ý nghĩa của chiến dịch là tiêu diệt sinh lực địch, tranh thủ nhân dân, giải phóng đất đai, trong đó nhiệm vụ chính là tiêu diệt sinh lực địch.

Người nhắc nhở cán bộ, chiến sĩ phải quyết tâm chiến đấu, chịu khó, chịu khổ, quý trọng, tiết kiệm, sử dụng hợp lý lương thực, vũ khí, làm đúng chính sách đối với đồng bào thiểu số; làm tốt công tác ngụy vận, đoàn kết khăng khít giữa dân công và bộ đội; giữ nghiêm kỷ luật quân đội.

Cùng ngày, bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Không ai giấu được sự thật, ký bút danh Đ.X, đăng báo Cứu quốc, số 2161, dẫn lại lời nhà báo Đenpây vốn là một tay “thực dân hạng nặng” rất thạo tình hình Việt Nam. Đenpây viết: “Tôi hết sức ủng hộ Bảo Đại. Song, những điều mắt tôi trông thấy ở Việt Nam buộc tôi phải nói thật: Những người Việt Nam chân chính không ai theo Bảo Đại cả”. Rằng “Tình hình Việt Nam rất nghiêm trọng. Người Pháp phải mau mau tỉnh dậy, không thì hỏng hết”.

Bài báo kết luận: “Thế là xảo quyệt như lũ thực dân cũng không giấu giếm được sự thật. Mà sự thật là: kháng chiến nhất định thắng lợi”.

Trong ngày, Chủ tịch Hồ Chí Minh ký:

– Sắc lệnh số 114/SL, truy tặng Kỹ sư Nguyễn Ngọc Nhựt ³⁾ Huân chương Kháng chiến hạng nhất.

– Sắc lệnh số 115/SL, bổ nhiệm ông Nguyễn Văn Trân, giữ chức Tổng Thanh tra Ban Thanh tra Chính phủ thay ông Hồ Tùng Mậu tạ thế.

– Sắc lệnh số 116/SL, chỉ thị ông Huỳnh Lãm làm Ủy viên Ủy ban kháng chiến hành chính miền Nam Trung Bộ.

– Sắc lệnh số 117/SL, chỉ thị ông Khuất Duy Tiến làm Ủy viên Ủy ban kháng chiến hành chính Liên khu 4.

– Lệnh công bố “Tám điều mệnh lệnh của Chính phủ Dân chủ Cộng hòa Việt Nam đối với các vùng mới giải phóng” ⁴⁾.

– Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2002, t. 6, tr. 558-562, 563, 564-567.

– Báo Cứu quốc, số 2161, ngày 9-9-1952.

– Bản chụp Sắc lệnh, lưu tại Bảo tàng Hồ Chí Minh.

Tháng 9, ngày 11

Ba bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh, ký bút danh C.B, đăng báo Nhân dân, số 73:

– Bài Pháp – Mỹ “hợp tác” hay “hợp tát”, viết về hành động “trả đũa” của Mỹ đối với Pháp khi Pháp không thực hiện lời cam kết với Mỹ là sẽ xây dựng 12 sư đoàn, tán thành vũ trang tại Tây Đức và thẳng tay đàn áp Đảng Cộng sản Pháp.

– Bằng thể loại thơ bài Chống quan liêu, tham ô, lãng phí, khắc họa cụ thể ba gương mặt của ba tên quan liêu, tham ô, lãng phí.

– Bài Công giáo Pháp chống chiến tranh xâm lược Việt Nam, dẫn câu chuyện của các con chiên Pháp do Linh mục Bullê đứng đầu, đã lên tiếng phản đối chiến tranh xâm lược Việt Nam, để cảnh tỉnh một bộ phận bà con công giáo trót lầm đường theo giặc hãy quay về với Tổ quốc.

– Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2002, t. 6, tr. 568.

– Báo Nhân dân, số 73, ngày 11-9-1952.

Tháng 9, ngày 13

Bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: 16.502 lít sữa, ký bút danh Đ.X, đăng báo Cứu quốc, số 2164, nêu lên thành tựu của Liên Xô trong công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội. Bài báo liên hệ đến tình hình Việt Nam: Nhân dân đang ra sức kháng chiến để tiêu diệt giặc xâm lăng, bọn can thiệp Mỹ và lũ bù nhìn. Đến ngày kháng chiến thắng lợi, thi đua lên cao, ta cũng có thể có những thành tựu như Liên Xô.

– Báo Cứu quốc, số 2164, ngày 13-9-1952.

Tháng 9, ngày 14

Chủ tịch Hồ Chí Minh dự và nói chuyện tại Hội nghị cán bộ liên minh nhân dân Việt – Lào ⁵⁾.

Trong bài nói, Người chỉ rõ: “Việt Nam đoàn kết chặt chẽ, Lào đoàn kết chặt chẽ, Miên đoàn kết chặt chẽ… Đoàn kết ở đây là đoàn kết trong tinh thần, đoàn kết trong hành động, đoàn kết trong đấu tranh, chứ không phải đoàn kết ngoài miệng”.

Cuối cùng, Người nhờ Đoàn đại biểu Lào chuyển về nước món quà gửi tặng Chủ tịch Xuphanuvông gồm: 1 tấm lụa, 1 thanh kiếm và 1 bộ quần áo. Người giải thích: “Tấm lụa tượng trưng cho sự mềm mỏng và đại đoàn kết. Đoàn kết chặt chẽ như những sợi tơ trong tấm lụa. Mềm mỏng là để đối với nhân dân. Thanh kiếm là tượng trưng cho sự sắc sảo và kiên quyết. Còn bộ quần áo là để tặng cho cán bộ Lào thi đua giỏi nhất”.

– Bài phát biểu của Chủ tịch Hồ Chí Minh, lưu tại Viện Lịch sử Đảng.

Tháng 9, ngày 15

Chủ tịch Hồ Chí Minh đến dự và nói chuyện với lớp chỉnh huấn khóa II do Trung ương triệu tập. Người nêu rõ mục đích, yêu cầu của việc chỉnh huấn và căn dặn những điều cần làm, những khuynh hướng cần tránh trong quá trình học tập.

– Bản chụp bản đánh máy bài huấn thị của Chủ tịch Hồ Chí Minh tại lớp chỉnh huấn, lưu tại Bảo tàng Hồ Chí Minh.

Tháng 9, ngày 17

Bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: 600 triệu người ký tên, ký bút danh Đ.X, đăng báo Cứu quốc, số 2167.

Qua việc 600 triệu người (trong đó có 118 triệu người Liên Xô), ký tên đòi thăm nước (Anh, Mỹ, Pháp, Liên Xô và Trung Quốc) ký Công ước hòa bình, tác giả giới thiệu những thành tựu của nhân dân Liên Xô trong sự nghiệp xây dựng đất nước: Chỉ trong 5 năm xây dựng hòa bình, ở Liên Xô đã xuất hiện 3.000 anh hùng lao động, hai triệu cán bộ chuyên môn và phong trào thi đua xã hội chủ nghĩa đang thu hút hàng triệu công nhân và nông dân tham gia, để giải thích vì sao Liên Xô muốn hòa bình.

– Báo Cứu quốc, số 2167, ngày 17-9-1952.

Tháng 9, ngày 18

Chủ tịch Hồ Chí Minh ra Lời kêu gọi nhân dịp kỷ niệm Nam Bộ kháng chiến.

Sau khi biểu dương: “Nam Bộ kháng chiến trước nhất. Chịu đựng gian khổ lâu nhất. Lại cách xa Chính phủ trung ương nhất. Hoàn cảnh rất khó khăn. Nhưng sức kháng chiến ngày càng mạnh mẽ và có nhiều thành tích rất oanh liệt, vẻ vang”, Người chỉ rõ: “Đồng bào, chiến sĩ và cán bộ ta phải luôn luôn tỉnh táo, đã cố gắng cần phải cố gắng thêm, đã đoàn kết cần phải đoàn kết thêm… Phải kiên quyết vượt mọi khó khăn, đánh mạnh vào kẻ thù chung là giặc Pháp, bọn can thiệp Mỹ và lũ bù nhìn chó săn của chúng, phá tan chính sách của địch dùng người Việt đánh người Việt, lấy chiến tranh nuôi chiến tranh, để chuẩn bị đầy đủ điều kiện chuyển mạnh sang tổng phản công”.

Cùng ngày, hai bài viết của Người: Chiến sĩ nấu bếp Hoàng Cầm, Đây là “văn minh” của giặc, ký bút danh C.B, đăng báo Nhân dân, số 74:

– Bài Chiến sĩ nấu bếp Hoàng Cầm, ca ngợi chiến sĩ nuôi quân Hoàng Cầm, đã thực hiện được cần, kiệm, liêm, chính và kết luận: “Dưới chế độ dân chủ của nước ta, bất kỳ ai làm việc gì mà cố gắng thi đua vượt mức
thì tức là anh hùng,… được bộ đội và nhân dân, Chính phủ và Đoàn thể yêu mến và quý trọng”. “Nhiệm vụ của người nấu bếp cũng quan trọng như nhiệm vụ của người chỉ huy, vì “thực túc thì binh cường”, cơm no thì thắng giặc”.

– Bài Đây là “văn minh” của giặc, dẫn tin đưa trong bốn số tạp chí Liên hiệp của bọn Việt gian nói về hiện trạng xã hội miền Nam: không lúc nào bằng lúc này, đâu đâu cũng chỉ thấy ăn chơi trai gái, nam nữ thanh niên lao đầu vào tình dục. Nhiều sách viết về ái tình, phố phường xảy ra nhiều việc bậy bạ, bọn quan lại Việt gian lợi dụng chức vụ để ăn tiền dân.

Bài báo kết luận: “giặc Pháp và bù nhìn đang biến vùng tạm chiếm thành những địa ngục. Cho nên chúng ta càng phải kháng chiến tiêu diệt bọn quỷ sứ thực dân và lũ Việt gian phản nước, để giải phóng đồng bào những vùng ấy”.

– Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2002, t. 6, tr. 569-570.

– Báo Nhân dân, số 74, ngày 18-9-1952.

Tháng 9, ngày 19

Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi điện chúc mừng ông Ivan Đôbi được bầu làm Chủ tịch Đoàn Chủ tịch Quốc hội nước Cộng hòa nhân dân Hunggari.

– Bản đánh máy bức điện (có bút tích của Chủ tịch Hồ Chí Minh), lưu tại Bảo tàng Hồ Chí Minh.

Tháng 9, ngày 20

Chủ tịch Hồ Chí Minh đặt giải thưởng trị giá 3.300.000 đồng cho đợt thi đua từ ngày kỷ niệm Quốc khánh (2-9) đến ngày toàn quốc kháng chiến (19-12-1952). Đây là số tiền do bà con Việt kiều ở nước ngoài và tiền thù lao tác phẩm của các nghệ sĩ gửi Người để góp phần vào quỹ kháng chiến.

Cùng ngày, bài viết của Người: Mỹ sợ hòa bình, ký bút danh Đ.X, đăng báo Cứu quốc, số 2169, tác giả vạch trần tham vọng của tập đoàn tư bản Mỹ không muốn chấm dứt cuộc chiến tranh trên bán đảo Triều Tiên, vì chiến tranh gắn liền với quyền lợi của họ, nhất là những công ty chuyên sản xuất vũ khí và các phương tiện chiến tranh khác.

– Báo Cứu quốc, số 2169, ngày 20-9-1952.

Tháng 9, ngày 22

Chủ tịch Hồ Chí Minh ký:

– Sắc lệnh số 118/SL, chỉ định Bác sĩ Nguyễn Văn Hưởng làm Ủy viên Ủy ban kháng chiến hành chính Nam Bộ.

– Sắc lệnh số 119/SL, truy tặng Huân chương Kháng chiến hạng nhất cho Đại đội trưởng Trần Cừ ⁶⁾ và đồng chí Nguyễn Văn Thân ⁷⁾, giao thông viên Ty Bưu điện Hải Phòng.

– Quyết định số 120-QĐ, ân giảm án khổ sai chung thân xuống 20 năm khổ sai cho một phạm binh, ân giảm 3 năm hạn tù cho bốn phạm binh, 2 năm hạn tù cho hai phạm binh và 1 năm hạn tù cho năm phạm binh.

– Quyết định số 121-QĐ, bác đơn xin ân giảm án tử hình của ba phạm nhân và ân giảm án tử hình xuống khổ sai chung thân cho một phạm nhân.

– Bản chụp Sắc lệnh và Quyết định, lưu tại Bảo tàng Hồ Chí Minh.

Tháng 9, ngày 24

Chủ tịch Hồ Chí Minh dự họp Bộ Chính trị. Người yêu cầu cán bộ cao cấp cần viết bài cổ động phong trào thi đua gửi đăng báo Đảng, coi đó là một trong những mục tiêu chính trị của Trung ương. Người lưu ý: Những bài báo cổ động thi đua cần viết ngắn gọn, cụ thể, dễ hiểu, đi thẳng vào vấn đề chủ chốt nhất, không nói nguyên tắc…

Cùng ngày, bài viết của Người: Hội Liên hợp quốc, ký bút danh Đ.X, đăng báo Cứu quốc, số 2172, lên án đế quốc Mỹ lợi dụng lá cờ của Liên hợp quốc để gây chiến tranh xâm phạm chủ quyền các nước khác, điển hình là cuộc chiến tranh xâm lược Triều Tiên (Mỹ lôi kéo 14 nước cùng tham chiến). Người nhắc nhở: “Vì vậy, nhiệm vụ của nhân dân ta là ra sức kháng chiến cho đến thắng lợi hoàn toàn để góp một phần vào công cuộc ngăn tay bọn gây chiến, để giữ gìn hòa bình thế giới”.

– Hoàng Quốc Việt: Con đường theo Bác, Nxb. Thanh niên, Hà Nội, 1990, tr. 324.

– Báo Cứu quốc, số 2172, ngày 24-9-1952.

Tháng 9, ngày 25

Nhân dịp Tết Trung Thu, Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi thư cho các cháu nhi đồng ở vùng tự do, vùng du kích, vùng bị tạm chiếm và ở ngoài nước. Bức thư có đoạn: “Mục đích của Bác và Đoàn thể cùng Chính phủ là cốt xây dựng cho các cháu đời sống thái bình, tự do, sung sướng.

Nhưng vì giặc Pháp, bọn can thiệp Mỹ và lũ Việt gian bù nhìn muốn bắt dân ta làm nô lệ cho chúng, chúng gây ra chiến tranh xâm lược, cho nên dân ta phải ra sức kháng chiến để giữ lấy độc lập, tự do”.

 Cuối thư, Người gửi tặng các cháu bài thơ:

“Ai yêu các nhi đồng

Bằng Bác Hồ Chí Minh?

Tính các cháu ngoan ngoãn,

Mặt các cháu xinh xinh,

Mong các cháu cố gắng

Thi đua học và hành.

Tuổi nhỏ làm việc nhỏ,

Tuỳ theo sức của mình:

Để tham gia kháng chiến,

Để gìn giữ hoà bình.

Các cháu hãy xứng đáng:

Cháu Bác Hồ Chí Minh!”.

Hai bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Một Hội nông dân cứu quốc kiểu mẫu và Quân đội Thổ Nhĩ Kỳ ghét Mỹ, ký bút danh C.B, đăng báoNhân dân, số 75:

– Bài Một Hội nông dân cứu quốc kiểu mẫu, nêu gương xã L.H từ khi có Hội Nông dân cứu quốc đã thay đổi hẳn và việc tăng gia sản xuất và tiết kiệm kết quả rất khá.

– Bài Quân đội Thổ Nhĩ Kỳ ghét Mỹ, giải thích vì sao quân đội Thổ ghét Mỹ và đã có hành động chống Mỹ bằng câu chuyện: lính Thổ phải làm bia đỡ đạn cho Mỹ, sĩ quan Thổ bất bình bắn chết sĩ quan Mỹ, Mỹ yêu cầu Chính phủ Thổ gọi viên sĩ quan đó về nước và cách chức. Do đó mà có sự lục đục gắt gao giữa Chính phủ Thổ và quân đội Thổ; nội bộ phe đế quốc gây chiến Mỹ rất nhiều mâu thuẫn.

– Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2002, t. 6, tr. 571-572.

– Báo Nhân dân, số 75, ngày 25-9-1952.

Tháng 9, ngày 26 và 27

Nhân kỷ niệm Quốc khánh 2-9, Chủ tịch Hồ Chí Minh và Chính phủ quyết định tặng thưởng hai Huân chương Kháng chiến hạng nhì, 22 Huân chương Kháng chiến hạng ba, 28 bằng khen cho những cá nhân có thành tích xuất sắc trong sản xuất và chiến đấu.

– Báo Cứu quốc, số 2173, 2174, ngày 27-9-1952.

Tháng 9, ngày 27

Bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Nam Triều Tiên dưới gót sắt Mỹ, ký bút danh Đ.X, đăng báo Cứu quốc, số 2174, tố cáo những hậu quả của chính sách thống trị tàn bạo của đế quốc Mỹ và bè lũ tay sai Lý Thừa Vãn ở Nam Triều Tiên. Nhà tù chật ních những người dân yêu nước; xã hội đầy rẫy nạn trộm cắp, bệnh tật và sự đói khổ.

Bài báo kết luận:

“Bù nhìn Triều Tiên hay Việt Nam

Đều là phản quốc và tham lam

Bán nước cho Mỹ hoặc cho Pháp

Diệt sạch lũ đó dân mới cam”.

– Báo Cứu quốc, số 2174, ngày 27-9-1952.

Tháng 9, ngày 30

Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi điện tới Chủ tịch Mao Trạch Đông chúc mừng Quốc khánh nước Cộng hòa nhân dân Trung Hoa.

– Bức điện (bản đánh máy), lưu tại Bảo tàng Hồ Chí Minh.

 ____________________________________

Chú thích (từ tháng 7 đến tháng 9)

¹⁾ Gồm bốn Anh hùng quân đội: Nguyễn Quốc Trị, Nguyễn Thị Chiên, La Văn Cầu và Cù Chính Lan; ba Anh hùng lao động: Ngô Gia Khảm, Trần Đại Nghĩa, Hoàng Hanh.

²⁾ Nguyên văn bài in trên báo Cứu quốc, viết là “làng Thọ Xuân”, chúng tôi cho rằng có thể báo in lầm.

³⁾ Nguyễn Ngọc Nhựt là một trí thức quê ở Nam Bộ. Ông rời thành phố ra bưng biền tham gia kháng chiến, được bầu làm Ủy viên Ủy ban kháng chiến hành chính Nam Bộ và Phó Hội trưởng Hội Cao Đài thống nhất. Ông có nhiều đóng góp, xây dựng ngành quân giới ở Nam Bộ. Bị địch bắt và tra khảo dã man ông vẫn giữ vững khí tiết của nhà trí thức yêu nước. Nguyễn Ngọc Nhựt đã hy sinh anh dũng trong nhà tù đế quốc.

⁴⁾ Đó là:

1- Bảo vệ tính mạng và tài sản của nhân dân.

2- Bảo vệ nghề nghiệp làm ăn của nhân dân.

3- Tịch thu tài sản của giặc Pháp và bọn phản quốc.

4- Bảo vệ đền chùa, nhà thờ, trường học, nhà thương và các cơ quan văn hóa, xã hội khác.

5- Thưởng người có công, phạt người có tội.

6- Giữ gìn trật tự và trị an.

7- Nhân dân, đặc biệt là nông dân nên tổ chức lại.

8- Bảo vệ tính mạng, tài sản của kiều dân nước ngoài.

⁵⁾ Hội nghị cán bộ liên minh nhân dân Việt – Miên – Lào nhưng vì đại diện Cao Miên vắng nên Hội nghị chỉ lấy tên như đã nêu ở trên.

⁶⁾ Trần Cừ là đại đội trưởng thuộc Đại đoàn 312. Trong trận Đông Khê (chiến dịch Biên giới), anh đã dũng cảm lấy thân mình bịt lỗ châu mai, tạo điều kiện thuận lợi cho đồng đội xông lên tiêu diệt địch. Sau được truy tặng danh hiệu Anh hùng quân đội.

⁷⁾ Nguyễn Văn Thân là chiến sĩ giao thông Ty Bưu điện Hải Phòng đã nhiều lần hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ. Một lần, bị địch phục kích, anh đã mưu trí đưa giấu 11 cán bộ, 5 nhân viên cùng tài liệu rồi mới chịu sa vào tay giặc. Sau đó đã bị địch giết hại dã man.

Nguồn: dangcongsan.vn
Vkyno (st)