VIỆN HỒ CHÍ MINH

***

HỒ CHÍ MINH

BIÊN NIÊN TIỂU SỬ

4

1946 – 1950

(Xuất bản lần thứ hai, có sửa chữa, bổ sung)

***

NHÀ XUẤT BẢN CHÍNH TRỊ QUỐC GIA

HÀ NỘI – 2006

 ***

TỔNG CHỦ BIÊN

GS. ĐẶNG XUÂN KỲ

 ***

PHÓ TỔNG CHỦ BIÊN

GS. SONG THÀNH

***

NHÓM BIÊN SOẠN TẬP 4

NGÔ VĂN TUYỂN (Chủ biên)

PGS, TS. LÊ VĂN TÍCH

TS. NGUYỄN VĂN KHOAN

TS. NGUYỄN XUÂN THÔNG

***

LỜI NÓI ĐẦU

Hồ Chí Minh – Biên niên tiểu sử, tập 4 ghi lại những hoạt động của Chủ tịch Hồ Chí Minh trong bốn năm đầu của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, từ ngày 19-12-1946 đến hết năm 1950.

Đây là thời kỳ đặc biệt quan trọng trong lịch sử của dân tộc ta. Vượt qua muôn vàn khó khăn, gian lao, thử thách trong những ngày đầu dựng nước, nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà non trẻ đã đứng vững: chính quyền được củng cố, lực lượng vũ trang thêm lớn mạnh, uy tín quốc tế được nâng cao, biên giới được khai thông… tạo ra những điều kiện cơ bản cho những thắng lợi to lớn về sau.

Thành tựu đạt được trong thời gian này gắn liền với những hoạt động phong phú, đầy tài trí của Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Người đã cùng Thường vụ Trung ương Đảng và Chính phủ xác định đường lối chiến lược cho cuộc kháng chiến cứu nước: trường kỳ, toàn dân, toàn diện, vừa kháng chiến vừa kiến quốc; lãnh đạo và huy động sức mạnh tổng hợp của toàn dân chống lại cuộc chiến tranh xâm lược của thực dân Pháp và bọn can thiệp Mỹ.

Chỉ đạo việc xây dựng và củng cố chính quyền, quân đội, tài chính, thương nghiệp, bưu điện, giao thông vận tải, văn hoá xã hội, giáo dục, y tế, thuế khoá… đặt cơ sở cho việc hoàn thiện cơ cấu tổ chức của Nhà nước dân chủ mới.

Chủ động phá thế bao vây, cô lập Việt Nam của chủ nghĩa đế quốc; mở ra những mối liên hệ với nước ngoài để một mặt giới thiệu cuộc đấu tranh chính nghĩa của nhân dân ta với bạn bè quốc tế, tranh thủ sự ủng hộ của các nước, mặt khác thu nhận những thông tin của đời sống chính trị thế giới. Đặc biệt, đầu năm 1950, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã bí mật sang Trung Quốc và Liên Xô, hội đàm với các nhà lãnh đạo của hai nước, dẫn tới sự kiện Liên Xô, Trung Quốc và nhiều nước xã hội chủ nghĩa ngay sau đó đã lần lượt công nhận và đặt quan hệ ngoại giao với nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà, mở ra một thời kỳ mới cho cuộc kháng chiến thần thánh của nhân dân ta.

Trong những lời kêu gọi, những bức thư gửi các nhà lãnh đạo các nước, các chính khách và nhân dân thế giới, những câu trả lời phỏng vấn của các nhà báo, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã nêu rõ thiện chí hoà bình của Việt Nam là mong muốn sớm giải quyết cuộc chiến tranh Pháp – Việt trên tinh thần tôn trọng độc lập, tự do của Việt Nam, làm giảm đau khổ cho cả hai dân tộc, góp phần giữ gìn hoà bình, an ninh trong khu vực và trên toàn thế giới. Đồng thời cũng khẳng định quyết tâm của nhân dân Việt Nam quyết hy sinh chiến đấu đến cùng để giành bằng được độc lập và thống nhất cho Tổ quốc. Trong quan hệ với các nước, Người chủ trương: Việt Nam muốn làm bạn với mọi nước, không gây thù oán với một ai, sẵn sàng đặt quan hệ ngoại giao với chính phủ nước nào tôn trọng quyền bình đẳng, chủ quyền lãnh thổ và chủ quyền quốc gia của nước Việt Nam.

Chủ tịch Hồ Chí Minh đã sớm phát hiện và chỉ ra những căn bệnh mới nảy sinh trong hoạt động của cán bộ chính quyền và đoàn thể như bệnh chủ quan, bệnh hẹp hòi, chủ nghĩa cá nhân, chủ nghĩa địa phương, tệ quan liêu xa rời quần chúng, v.v., nên Người đã hết sức chăm lo giáo dục cán bộ, đảng viên về đạo đức cách mạng, phương pháp và phong cách công tác, nêu cao khẩu hiệu “cần kiệm liêm chính, chí công vô tư” cho cán bộ, chiến sĩ và toàn dân học tập, rèn luyện.

Người phát động phong trào Thi đua ái quốc để động viên và huy động sức mạnh vật chất, tinh thần của toàn thể nhân dân Việt Nam vào công cuộc kháng chiến và kiến quốc.

Người phấn đấu không mệt mỏi để củng cố khối đoàn kết toàn dân, chỉ đạo thành lập khối liên minh đoàn kết chiến đấu giữa ba nước Việt – Miên – Lào…

Với trên 1.000 sự kiện, tập 4 Hồ Chí Minh – Biên niên tiểu sử xuất bản lần thứ nhất (1994) đã góp phần làm sáng tỏ thêm tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách và một phần đời sống riêng của Chủ tịch Hồ Chí Minh trong những năm đầu của cuộc kháng chiến.

Trong lần xuất bản thứ hai này, tập 4 Hồ Chí Minh – Biên niên tiểu sử đã có sự sửa chữa và bổ sung lớn:

1. Những sự kiện cũ, trước đây do nguồn tài liệu hạn chế, viết còn sơ lược thì nay cố gắng viết rõ hơn, đầy đủ hơn về nội dung, cụ thể và chính xác hơn về thời gian. Những lời phát biểu của Người được chỉnh sửa lại căn cứ vào bộ sách Hồ Chí Minh: Toàn tập, xuất bản lần thứ hai (1995).

2. Bổ sung thêm 150 sự kiện mới, bao gồm những bài nói, bài viết, những trả lời phỏng vấn, thư từ gửi cho các cá nhân, v.v. được sưu tầm và công bố trong thời gian kể từ sau lần xuất bản thứ nhất.

3. Thêm phần Chú thích cuối sách, nhằm giúp bạn đọc hiểu rõ hơn những sự kiện nêu trong tập sách. Khá nhiều nhân vật trực tiếp liên quan tới hoạt động của Người cũng được bổ sung thêm trong phần Bản chỉ dẫn tên người.

Cũng như các tập 1, 2, 3, Hồ Chí Minh – Biên niên tiểu sử, tập 4 được biên soạn theo những nguyên tắc và phương pháp đã nêu trong Lời giới thiệu ở tập 1. Nguồn tư liệu chính dùng biên soạn là những tài liệu khai thác từ các kho lưu trữ của Đảng và Nhà nước, các bảo tàng, các báo Sự thật, Cứu quốc, Nhân dân, v.v., các biên bản Hội đồng Chính phủ, các sắc lệnh do Chủ tịch Hồ Chí Minh ký, thư từ, tài liệu, bút tích của Chủ tịch Hồ Chí Minh và hồi ký của những người đã trực tiếp làm việc, tiếp xúc với Chủ tịch Hồ Chí Minh trong những sự kiện có liên quan.

Một số sự kiện đã được khai thác từ những công trình nghiên cứu về Chủ tịch Hồ Chí Minh của các tác giả nước ngoài, hồi ký của một số chính khách có quan hệ với Người trước đây, sau khi đối chiếu xác minh cũng đã được lựa chọn đưa vào tập này.

Trong quá trình sửa chữa và bổ sung cho lần xuất bản thứ hai này, chúng tôi tiếp tục nhận được sự giúp đỡ nhiều mặt của Cục Lưu trữ Trung ương Đảng, Cục Lưu trữ Nhà nước, Bảo tàng Hồ Chí Minh, Bảo tàng Cách mạng Việt Nam, của nhiều cán bộ lão thành, học giả, nhà nghiên cứu ở nhiều học viện và trường đại học. Chúng tôi xin chân thành cảm ơn.

Mặc dù đã có nhiều cố gắng, song chắc chắn cuốn sách vẫn khó tránh khỏi những thiếu sót. Rất mong nhận được sự góp ý của bạn đọc gần xa.

 Hà Nội, tháng 2 năm 2006
NHÓM BIÊN SOẠN

Nguồn: dangcongsan.vn
Vkyno (st)