Sự vĩ đại của Cách mạng Tháng Tám và bài học lớn về nhân dân

(DVT.vn) – Cách mạng Tháng Tám là cuộc Cách mạng nhân dân, minh chứng hùng hồn về vai trò vĩ đại của nhân dân trong mọi thời kỳ lịch sử.

Nguyễn Sĩ Đại

Mít tinh trước Nhà Hát Lớn Hà Nội 19/8/1945. (Ảnh tư liệu)

Ngày nay, chúng ta thường hay nói về chính quyền “của dân, do dân, vì dân”. Là vì, chính quyền hiện nay là kết quả của cuộc Cách mạng Tháng Tám năm 1945 do nhân dân tiến hành dưới sự lãnh đạo của Đảng đem lại.

Cụm từ ấy không chỉ nói lên bản chất mà còn nói lên yêu cầu đối với chính quyền; vì thật ra, có lúc, có nơi cái biểu đạt chưa phù hợp với cái được biểu đạt.

Kỷ niệm Cách mạng Tháng Tám năm nay, năm vừa tiến hành xong Đại hội Đảng lần thứ XI, bầu cử thành công Quốc hội khóa XIII, với chủ trương hội nhập một cách toàn diện, tích cực;­ mọi điều đều mới mẻ hơn, sáng rõ hơn. Trong không khí tự tin, phấn khởi ấy, một lần nữa cần nhìn nhận rõ hơn vai trò và sức mạnh vĩ đại của nhân dân – người sáng tạo lịch sử; phải quan tâm nhiều hơn đến lợi ích của nhân dân.

Cuộc Cách mạng Tháng Tám là cuộc cách mạng vĩ đại nhất trong lịch sử dân tộc cho đến thời điểm ấy: không bằng quân đội, chủ yếu bằng sức mạnh của quần chúng nhân dân mà một lúc làm cho “Pháp chạy, Nhật hàng, vua Bảo Đại thoái vị”. Tức là vừa đánh đổ ách ngoại xâm của thực dân Pháp, của đế quốc Nhật, đánh đổ ách áp bức nghìn đời của chế độ phong kiến.

Cách mạng Tháng Tám vĩ đại ở chỗ là cuộc cách mạng nhân văn nhất trong lịch sử nhân loại cho nhân loại cho đến thời điểm ấy: giải phóng dân tộc, đồng thời giải phóng giai cấp; tạo điều kiện cho tất cả mọi người dân được làm chủ đất nước, làm chủ vận mệnh của mình. Lật đổ chính quyền cũ, xây dựng chính quyền mới trên cơ sở nhân văn và tiến bộ, không xảy ra những cuộc hành quyết hoàng tộc và tắm máu như ở các cuộc cách mạng châu Âu.

Không những thế, cựu hoàng làm cố vấn, các cựu thần trực tiếp tham gia Quốc hội và Chính phủ. Nó khẳng định chân lý “Nước Việt Nam là một, dân tộc Việt Nam là một” và tinh thần đại đoàn kết truyền thống quý của dân tộc ta.

Với thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám và hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, đế quốc Mỹ, Việt Nam trở thành nước khởi xướng cho phong trào giải phóng thuộc địa và giành độc lập dân tộc; được cả thế giới tôn vinh.

Càng tự hào với lịch sử vẻ vang ấy, mỗi người Việt Nam hôm nay càng cần phải tự đặt cho mình những câu hỏi:

– Vì sao nước độc lập đã 66 năm (từ 1945), giải phóng và thống nhất đã 36 năm (1975) mà đất nước vẫn tiến chậm hơn một số nước trong khu vực và trên thế giới có cùng xuất phát điểm?

– Vì sao một đất nước dân chủ mà tồn đọng khiếu kiện còn quá lớn; vì sao người dân giao thiệp với chính quyền đều phải viết Đơn xin … chứ không phải Đơn đề nghị; người dân đến cấp chính quyền thấp nhất là xã, phường mà vẫn khó khăn, cách bức?

– Vì sao nhiều nơi, nhiều lúc chính quyền còn tỏ ra e ngại, lo lắng, chưa đặt hết lòng tin ở nhân dân – một nhân dân anh hùng và đầy sáng tạo?

– Vì sao “nước là của dân” mà có những quyết sách lớn, dân không được tham gia bàn bạc và quyết định một cách đầy đủ…

Trong Tuyên ngôn Độc lập của Nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa được Chủ tịch Hồ Chí Minh tuyên đọc ngày 2/9/1945 có dẫnTuyên ngôn độc lập của Hoa Kỳ năm 1776:

“Tất cả mọi người đều sinh ra có quyền bình đẳng. Tạo hóa cho họ những quyền không ai có thể xâm phạm được; trong những quyền ấy, có quyền sống, quyền tự do và quyền mưu cầu hạnh phúc”;

Và Tuyên ngôn Nhân quyền và Dân quyền của Cách mạng Pháp năm 1791:

“Người ta sinh ra tự do và bình đẳng về quyền lợi, và phải luôn luôn được tự do và bình đẳng về quyền lợi”.

Cách mạng là sự nghiệp của quần chúng. Nhân dân quyết định sự phát triển của lịch sử. Đó là quan điểm duy vật biện chứng của chủ nghĩa Mác – Lê – nin. Từ thời cổ đại, các nhà Khổng Nho, được coi là bảo thủ, cũng nhìn thấy vai trò to lớn, số một, gốc rễ của nhân dân: Dân vi bản, xã tắc thứ chi, quân vi khinh” (Dân là gốc, đất nước thứ hai, vua xem nhẹ)”.

Lịch sử cho thấy, chừng nào biết dựa vào dân, đất nước sẽ băng lướt qua mọi gian nan thách thức, lập nên những chiến công phi thường. Đó là đạp Tống, bình Nguyên, phá Thanh; là Điện Biên lừng lẫy… Chừng nào không biết dựa vào dân, không quan tâm đến đời sống nhân dân, chừng ấy đất nước rơi vào tối tăm, loạn lạc. Đúng như Nguyễn Trãi nói, việc nhân nghĩa cốt ở yên dân; thái bình là gốc của nhạc…

Phải chăng ngày nay đất nước chậm phát triển là do nhân dân ta ngày nay yếu hèn?

Không! Nhân dân luôn tiềm ẩn sức mạnh đẩy thuyền!

Nhân dân được giác ngộ và phát động, đã làm nên thắng lợi kỳ diệu của Cách mạng Tháng Tám.

Toàn dân một ý chí, đã làm nên thắng lợi của hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ.

Nhân dân được phát động và có cơ chế thông thoáng của Khoán 100, Khoán 10, đã làm nên cuộc đổi thay kỳ diệu trên mặt trận nông nghiệp.

Cái khó ngày nay không thể so sánh với cái khó của thời đại nô lệ, của ngày đánh Pháp, đánh Mỹ.

Nếu bảo đảm được tốt nhất quyền tự do, bình đẳng về quyền lợi, những quyền hiển nhiên của con người; nhất là người dân của một nước độc lập, xã hội chủ nghĩa; nếu xây dựng được một khát vọng chung và đồng thuận một cách mạnh mẽ; nếu có cơ chế, chính sách đúng và phát động được sức mạnh của nhân dân; nhất định nước ta sẽ lập nên kỳ tích mới trong kỷ nguyên hội nhập, toàn cầu hóa.

Năm 1945 “ Toàn thể dân tộc Việt Nam quyết đem tất cả tinh thần và lực lượng, tính mạng và của cải để giữ vững quyền tự do, độc lập”; thì ngày nay, toàn thể dân tộc Việt Nam cũng quyết đem tất cả tinh thần và lực lượng, tính mạng và của cải để phát huy quyền tự do, độc lập ấy.

dvt.vn