Người thầy của báo chí cách mạng

Trong suốt cuộc đời hoạt động cách mạng, Bác Hồ đã viết rất nhiều bài báo với nhiều bút danh khác nhau.

Điều đặc biệt ở “nhà báo Hồ Chí Minh” là văn phong báo chí của Người luôn giản dị, ngắn gọn nhưng sinh động, dễ hiểu. Trong đó, tính đại chúng được thể hiện rất đậm nét. Bác nói: “Kinh nghiệm của tôi thế này. Mỗi khi viết một bài báo, thì tự đặt câu hỏi: Viết cho ai xem? Viết để làm gì, viết thế nào cho phổ thông dễ hiểu, ngắn gọn dễ đọc?”. Mỗi lần đi xuống cơ sở, Bác thường khai thác thông tin mọi mặt về đời sống của nhân dân rất kỹ nên những bài báo của Người luôn có “tương cà, mắm muối” và những công việc thường ngày của quần chúng nhân dân lao động. Việc sử dụng ngôn ngữ báo chí của Bác thể hiện tình cảm, thái độ của Người đối với văn hóa dân tộc. Người nói: ‘‘Tiếng nói là thứ của cải vô cùng lâu đời và vô cùng quý báu của dân tộc”. Do đó trong khi viết, Bác thường dùng lối so sánh ví von hoặc ca dao, tục ngữ, thành ngữ dân gian.

Người đòi hỏi cán bộ đảng viên khi nói, viết sao cho giản dị, dễ hiểu cốt để quần chúng hiểu ngay và làm được, nắm cái thần của sự vật, đi ngay vào cái cốt lõi của vấn đề. Người cũng yêu cầu các nhà báo khi nói, khi viết: “Phải học cách nói quần chúng. Chớ nói như giảng sách. Mỗi tư tưởng, mỗi câu nói, mỗi chữ viết phải tỏ rõ cái tư tưởng và lòng ước ao của quần chúng… Khi viết, khi nói, phải luôn luôn làm thế nào cho ai cũng có thể hiểu được. Làm sao cho quần chúng đều hiểu, đều tin, đều quyết tâm theo lời kêu gọi của mình…’’. Người nói: ‘‘Một tấm gương tốt còn có tác dụng hơn một trăm bài diễn văn”.

Một điều đặc biệt nữa là, trong khi viết báo, Bác thường yêu cầu mọi người xung quanh đọc lại bản thảo xem có từ ngữ nào khó hiểu để sửa lại văn phong cho trong sáng, từ ngữ giản dị, ý tứ sâu sắc. Khi viết bài báo ‘‘Nâng cao đạo đức cách mạng, quét sạch chủ nghĩa cá nhân’’ (đăng trên báo Nhân dân số 5409 ra ngày 3.2.1969), trước khi gửi đến Tòa soạn Bác đã cho đánh máy thành nhiều bản gửi đến từng đồng chí ủy viên Bộ Chính trị đề nghị tham gia ý kiến. Hiện nay, đọc lại bài báo này của Bác, chúng ta thấy bài viết có bố cục rất chặt chẽ, câu chữ vô cùng sâu sắc, và đặc biệt là nội dung đề cập vẫn còn nguyên tính thời sự nóng hổi.

Đối với những người làm báo, phong cách, tư tưởng, quan niệm… làm báo chí cách mạng của Bác là một tài sản vô cùng quý báu. Người mãi mãi là người thầy, người đồng nghiệp của các thế hệ những người làm công tác báo chí cách mạng Việt Nam.

  • Ngọc Tuyền

baobinhdinh.com.vn

Advertisements