Quán triệt và thực hiện lời Bác Hồ căn dặn về “Dân vận”

Kỷ niệm 81 năm ngày truyền thống công tác Dân vận của Đảng (15/10/1930 – 15/10/2011)

Công tác dân vận của Đảng đã tạo sự đồng thuận cao trong xã hội. (Ảnh minh hoạ).

(TCTG) – Hồ Chí Minh từng nói nhiều và viết nhiều về vấn đề dân vận và nhiệm vụ của Đảng về công tác quần chúng. Với thời gian, tư tưởng của Người về “Dân vận” (thể hiện rõ trong bài viết ngày 15/10/1949, đăng trên báo Sự Thật, số 120) vẫn còn nguyên giá trị thời sự.

1. Chủ tịch Hồ Chí Minh đã nêu rõ: cách mạng là sự nghiệp của quần chúng bởi: “Cách mệnh là việc chung cả dân chúng chứ không phải việc một hai người”(1). Tuy nhiên, muốn nhân dân giác ngộ, tự nguyện làm tốt bổn phận và trách nhiệm của mình, thì Đảng phải tiến hành công tác tuyên truyền, vận động, phải làm tốt công tác dân vận: “Việc dân vận rất quan trọng. Dân vận kém thì việc gì cũng kém. Dân vận khéo thì việc gì cũng thành công”(2).

Hồ Chí Minh từng nói nhiều và viết nhiều về vấn đề dân vận và nhiệm vụ của Đảng về công tác quần chúng, nhưng cùng với thời gian, tư tưởng của Người về “Dân vận” (thể hiện rõ trong bài viết ngày 15/10/1949, đăng trên báo Sự Thật, số 120) vẫn còn nguyên giá trị thời sự. Trong bài viết đó, Hồ Chí Minh chỉ rõ rằng:

Nước ta là nước dân chủ
Bao nhiêu lợi ích đều vì dân.
Bao nhiêu quyền hạn đều của dân.
Công việc đổi mới, xây dựng là trách nhiệm của dân.
Sự nghiệp kháng chiến, kiến quốc là công việc của dân.
Chính quyền từ xã đến Chính phủ trung ương do dân cử ra.
Ðoàn thể từ Trung ương đến xã do dân tổ chức nên.
Nói tóm lại, quyền hành và lực lượng đều ở nơi dân”(3).

Theo đó, “quyền hành và lực lượng đều ở nơi dân” chính là: chính quyền từ xã đến Chính phủ Trung ương đều do toàn thể quốc dân tự do lựa chọn những người có tài, có đức gánh vác công việc nước nhà; nhân dân tự phát huy quyền làm chủ của mình trong mọi lĩnh vực đời sống xã hội và Nhà nước chỉ can thiệp khi quyền lợi của dân hay pháp luật bị vi phạm. Trong Nhà nước, mọi qui định của hệ thống pháp luật đều nhằm bảo vệ những lợi ích chính đáng và tạo điều kiện sống thuận lợi cho nhân dân và “phải chú ý giải quyết hết những vấn đề dầu khó đến đâu mặc lòng, những vấn đề có quan hệ tới đời sống của nhân dân. Nói tóm lại, hết thảy những việc có thể nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của dân phải được ta đặc biệt chú ý”(4).

Chủ tịch Hồ Chí Minh từng nói: làm cách mạng tức là đổi xã hội cũ thành xã hội mới. Đó là một công việc lâu dài, khó khăn, gian khổ, nên đòi hỏi phải có sức mạnh “dời non lấp bể” của sự đồng tâm, hợp lực, nhất trí của toàn dân tộc; không phân biệt giai cấp, tầng lớp, không phân biệt già, trẻ, gái, trai, dân tộc, tôn giáo, giàu, nghèo…Với ý nghĩa đó, để đưa cuộc cách mạng đến thắng lợi, thì tất yếu: Đảng Cộng sản – đội tiền phong của giai cấp và dân tộc phải làm tốt công tác “Dân vận”. “Dân vận” bao hàm là “vận động tất cả mọi người dân, không để sót một người nào”… tập hợp lại, đoàn kết lại, thực hiện những công việc chung. Nhưng “Dân vận” còn là phải hiểu rõ năng lực, tâm tư, nguyện vọng hoàn cảnh cụ thể của từng đối tượng, để từ đó có hình thức và phương pháp vận động cho phù hợp, chứ không chỉ là “dùng báo chương, sách vở, mít-tinh, khẩu hiệu, truyền đơn, chỉ thị mà đủ”. Và “Dân vận” theo Hồ Chí Minh là “tất cả cán bộ chính quyền, tất cả cán bộ đoàn thể và tất cả hội viên của các tổ chức nhân dân (Liên Việt, Việt Minh v.v…) đều phải phụ trách dân vận”.

Không chỉ lãnh đạo nhân dân ta tiến hành thắng lợi cuộc cách mạng giải phóng dân tộc Tháng Tám năm 1945, Đảng còn lãnh đạo nhân dân ta tiến hành thắng lợi sự nghiệp kháng chiến, bảo vệ nền độc lập dân tộc và tiến hành công cuộc xây dựng CNXH. Trong những năm tháng gian lao đó, Chủ tịch Hồ Chí Minh căn dặn rằng: “Việc kiến thiết nước nhà phải làm dần dần, không thể một tháng một năm mà làm được hết. Song ngay từ bước đầu, chúng ta phải làm theo đúng phương châm: Chúng ta phải hiểu rằng các cơ quan của chính phủ từ toàn quốc cho đến các làng đều là công bộc của dân, nghĩa là để gánh vác việc chung cho dân. Việc gì lợi cho dân, ta phải hết sức làm. Việc gì hại đến dân, ta phải hết sức tránh, chúng ta phải yêu dân, kính dân thì thì dân mới yêu ta, kính ta”(5).

Chủ tịch Hồ Chí Minh từng nhấn mạnh: “Kinh nghiệm trong nước và các nước cho chúng ta biết: có lực lượng dân chúng việc to tát mấy, khó khăn mấy cũng làm được. Không có, thì việc gì làm cũng không xong”(6), nên làm dân vận không chỉ là tuyên truyền suông bằng sách báo, mít tinh, khẩu hiệu, mà phải bằng hành động cụ thể, thiết thực. Người luôn quán triệt: công tác dân vận là một bộ phận quan trọng trong công tác của Đảng, nếu thiếu, hoặc làm không tốt, Đảng sẽ không tập hợp được quần chúng làm cách mạng; không những không phát huy được sức mạnh của khối toàn dân đoàn kết, mà còn bị kẻ thù lợi dụng, chống phá, xuyên tạc, chia rẽ khối đại đoàn kết toàn dân. Theo Người, nếu có quần chúng mà không có Đảng lãnh đạo, thì mọi phong trào của quần chúng chỉ là phong trào tự phát, nhưng Đảng muốn hoàn thành vai trò lãnh đạo, tiền phong của mình thì tất yếu phải làm tốt công tác dân vận, và mọi thành công của Đảng ta trong tiến trình cách mạng chính “là ở nơi Đảng ta đã tổ chức và phát huy lực lượng cách mạng vô tận của nhân dân”(7).

2. Không chỉ nói về “Dân vận” và “công tác dân vận”, Hồ Chí Minh còn là một tấm gương về “Dân vận” và “tiến hành dân vận”. Người từng nhấn mạnh, trong mọi công việc của Đảng: cán bộ, đảng viên muốn xứng đáng là “người lãnh đạo, người đày tớ thật trung thành của nhân dân” thì phải luôn gần dân, gắn bó với dân, được nhân dân tin yêu và kính trọng và luôn phải tự mình làm gương cho quần chúng, vì việc nêu gương có một tác dụng rất to lớn. Tự mình làm gương cũng chính là biểu hiện rõ nét nhất của “lời nói đi đôi với việc làm”, nên trong khi thực hành “Dân vận”, Người luôn quán triệt nguyên tắc “óc nghĩ, mắt trông, tai nghe, chân đi, miệng nói, tay làm”. Thống nhất giữa lời nói và việc làm, vì Tổ quốc và nhân dân phục vụ, Hồ Chí Minh là một mẫu mực của tấm gương đạo đức người cách mạng, vị lãnh tụ “gần dân, thân dân”. Trong trái tim mỗi người dân Việt Nam và bạn bè quốc tế, Hồ Chí Minh là “Người luôn luôn quan tâm tới lợi ích của nhân dân, nghĩ những điều dân nghĩ, lo những điều dân lo, hiến dâng cả đời mình cho nhân dân, không hề quan tâm tới bản thân. Người cư xử nhiệt tình, khiêm tốn, gần gũi, bình dị, giữ mối liên hệ thân mật không cách bức với quần chúng. Quyết tâm và dũng khí đấu tranh của Người xuất phát từ tấm lòng yêu mến nhân dân, sức mạnh và uy tín to lớn của Người cũng bắt nguồn từ sự giúp đỡ và ủng hộ của nhân dân”(8).

Thấm nhuần tư tưởng Hồ Chí Minh về dân vận, Đảng ta luôn xác định đúng đắn vị trí, vai trò quan trọng của nhân dân, của công tác dân vận đối với sự nghiệp cách mạng, coi công tác dân vận là một trong những nội dung quan trọng trong hoạt động của Đảng. Nhờ đó, Đảng đã tập hợp được đông đảo quần chúng, phát huy được sức mạnh của toàn dân tộc, tiến hành thắng lợi cuộc cách mạng giải phóng dân tộc, giành lại độc lập, tự do và thống nhất đất nước.

Kiên định con đường đã lựa chọn, kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và CNXH, trong 25 năm tiến hành công cuộc đổi mới, nhờ làm tốt công tác dân vận, Đảng đã lãnh đạo nhân dân ta giành được những thành tựu to lớn về mọi mặt. Đất nước, con người Việt Nam đều đổi mới. Niềm tin của nhân dân vào Đảng, vào chế độ ngày càng được củng cố.

3. Thấm nhuần quan điểm: “Cách mạng là sự nghiệp của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân”(9) và “Dân vận và công tác dân vận là nhiệm vụ có ý nghĩa chiến lược đối với toàn bộ sự nghiệp cách mạng nước ta; là điều kiện quan trọng bảo đảm sự lãnh đạo của Đảng và củng cố tăng cường mối quan hệ máu thịt giữa Đảng, Nhà nước với nhân dân. Công tác dân vận là trách nhiệm của tất cả các tổ chức chính trị, của mọi cán bộ, đảng viên, công chức, đoàn viên, hội viên các đoàn thể nhân dân, cán bộ, chiến sĩ lực lượng vũ trang”(10), trong 81 năm qua, công tác Dân vận của Đảng (15-10-1930 – 15-10-2011) đã đạt được nhiều thành tích, đã luôn đồng hành cùng với những thắng lợi của sự nghiệp cách mạng.

Tuy nhiên, từ thực tiễn, có thể thấy rõ, bên cạnh những thuận lợi, những thành tựu, công tác dân vận của Đảng cũng đang đứng trước những khó khăn, thách thức; vẫn còn bộc lộ những hạn chế, những tồn tại cần phải khắc phục. Đâu đó vẫn còn một số cấp ủy đảng, chính quyền chưa thực sự quan tâm đầy đủ đối với công tác dân vận, còn xem nhẹ công tác vận động quần chúng; chưa thật sự đầu tư thỏa đáng cho công tác dân vận. Ở các cấp, còn thiếu những cán bộ có năng lực, phẩm chất tốt và nhiệt thành làm công tác dân vận. Nội dung, phương thức vận động, tập hợp quần chúng còn chậm đổi mới, chưa theo kịp thực tiễn. Ở một số nơi, một số địa bàn cơ sở, cán bộ, đảng viên vẫn chưa thật sự gần dân, lắng nghe ý kiến của dân, dựa vào dân để xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền trong sạch, vững mạnh…, nhất là “một số tổ chức Đảng, chính quyền, mặt trận và đoàn thể nhân dân chưa quan tâm đúng mức công tác dân vận. Nội dung, phương pháp vận động, tập hợp quần chúng vẫn nặng tính hành chính”.

Vì vậy, để xây dựng mối quan hệ mật thiết gắn bó giữa Đảng, Nhà nước với nhân dân, tạo ra sức mạnh tổng hợp, thực hiện thắng lợi mục tiêu “Dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh”, và để “toàn bộ hoạt động của Đảng phải xuất phát từ lợi ích và nguyện vọng chính đáng của nhân dân. Sức mạnh của Đảng là ở sự gắn bó mật thiết với nhân dân” (11) như Nghị quyết Đại hội XI của Đảng đã chỉ rõ, thì công tác dân vận phải đổi mới, phát huy quyền làm chủ của nhân dân theo phương châm “dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra”, tiến tới thực hiện quy chế “nghe dân nói, nói dân hiểu, làm dân tin”, và thi đua thực hiện phong trào “Dân vận khéo”.

Luôn quán triệt tinh thần các văn kiện của Đảng và tư tưởng Hồ Chí Minh về công tác dân vận, từ đó mỗi cán bộ, đảng viên, mỗi tổ chức cơ sở Đảng phải có chuyển biến nhận thức sâu sắc về vai trò, mục đích, qui trình, nội dung và phương thức tiến hành công tác dân vận trong giai đoạn mới, coi thực hành dân chủ là phương thức cơ bản của công tác dân vận. Thực hiện Quy chế dân chủ ở cơ sở trên tinh thần: giải thích cho dân hiểu, bàn với dân, tổ chức để dân thi hành, cùng dân kiểm thảo lại công việc theo tư tưởng Hồ Chí Minh và 4 phương châm: dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra mà Đảng đã khẳng định. Trong mọi nội dung về dân vận và công tác dân vận phải luôn thấm nhuần lời Bác dặn “dân vận khéo thì việc gì cũng thành công”.

Coi công tác dân vận là công việc của cả hệ thống chính trị, của toàn Đảng, toàn dân; kịp thời đổi mới, kiện toàn tổ chức bộ máy, đi liền cùng với việc xây dựng đội ngũ cán bộ làm công tác dân vận ở các cấp, các ngành, hướng tới mục tiêu đoàn kết dân tộc, đoàn kết quốc tế, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam XHCN. Từ cảnh báo của Chủ tịch Hồ Chí Minh trong bài “Dân vận” cách đây 62 năm (15-10-1949 – 15-10-2011): “Khuyết điểm to ở nhiều nơi là xem khinh việc dân vận. Cử ra một ban hoặc vài người, mà thường cử những cán bộ kém rồi bỏ mặc họ. Vận được thì tốt, vận không được cũng mặc. Những cán bộ khác không trông nom, giúp đỡ, tự cho mình không có trách nhiệm dân vận. Ðó là sai lầm rất to, rất có hại”, công tác dân vận cần phải được quan tâm đặc biệt. Cán bộ làm công tác dân vận tốt thì nhất định “phải thật thà nhúng tay vào việc”; phải cùng ăn, cùng ở, cùng làm việc để biết sinh hoạt của quần chúng thế nào, biết nguyện vọng của quần chúng ra sao, rồi từ đó kiên trì, giải thích cho quần chúng hiểu rõ đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước….

Trong mọi mặt của đời sống xã hội, mỗi cán bộ, đảng viên phải thiết thực học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh theo tinh thần Chỉ thị 03 của Bộ Chính trị, nhất là phong cách dân vận của Người thông qua trước tác của Người, những câu chuyện kể về Người …Trong mọi thời điểm, mọi hoàn cảnh, mọi địa bàn, phải thông qua Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức, các đoàn thể chính trị -xã hội tiến hành tốt công tác “Dân vận”, thực hiện và phát huy sức mạnh của khối đại đoàn kết toàn dân, trên cơ sở “đồng tâm”, “đồng sức”, “đồng lòng”, “đồng thuận”, vì đại cục./.

Lâm Tùng
Đại học Giao thông

____________________________

(1) – Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb.CTQG, H, 2000, t.2; tr.262.
(2) – Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb.CTQG, Sđd, t.5, tr.700.
(3) – Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb.CTQG, Sđd, t.5, tr.648.
(4) – Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb.CTQG, Sđd, t.4, tr.48.
(5) – Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb.CTQG, Sđd, t.4, tr.57.
(6) – Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb.CTQG, Sđd, t.5, tr.295.
(7) – Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb.CTQG, Sđd, t.10, tr.197.
(8) – Hội thảo quốc tế về Chủ tịch Hồ Chí Minh, Nxb.KHXH, H.1990, tr.120.
(9) – Nghị quyết TƯ 8B/NQ/HNTW, ngày 27-3-1990: “Đổi mới công tác quần chúng của Đảng, tăng cường mối quan hệ giữa Đảng và nhân dân”.
(10) – Quyết định số 290-QĐ/TƯ, ngày 25-2-2010: “Quy chế công tác dân vận của hệ thống chính trị”.
(11) – ĐCSVN: Văn kiện ĐHĐBTQ lần thứ XI, Nxb. CTQG, H, 2011, tr.65.

tuyengiao.vn

Advertisements